#100YılÖnceBugün: Tarihe damgasını vuran devrim - Tüm iktidar Sovyetler'e

Ateş açan askerler

Kaynak, Getty Images

    • Yazan, İrem Köker & Onur Erem
    • Unvan, BBC Türkçe
  • Okuma süresi: 12 dk

TSİ 09.45 - Petrograd'da hareketli saatler yaşanıyor

Rusya'nın başkenti Petrograd, hareketli ve gergin bir geceye sahne oldu. Bolşeviklerin çoğunlukta olduğu Petrograd Sovyeti'nin "devrim" kararı aldığı söyleniyor.

Bolşeviklerin düğmeye bastığı ve bazı kritik noktaları silahlı gruplarla ele geçirdiği belirtiliyor.

Bir yandan hükümet, diğer yandan da Petrograd Sovyeti toplantı üstüne toplantı yapıyor.

Petrograd'da 7 Kasım 1917 günü yaşananları aktaracağımız canlı anlatım sayfamıza başlıyoruz...

line

09.50 - Başkent Petrograd'da son durum: Birçok nokta Bolşeviklerin elinde

  • Petrograd Garnizonu, telefon santrali, Merkez Bankası, Dvortsıviy Köprüsü, birkaç matbaa ve Baltık Garı ve Telgraf Müdürlüğü tamamen Devrimci Askeri Komite'nin kontrolü altına girdi
  • Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler, dün hükümet tarafından kapatılan köprüleri ele geçirerek, yeniden trafiğe açtı
  • Adalet bakan yardımcısı ve din işleri başkanı Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler tarafından tutuklandı
  • Ele geçirilen karargahlarda Bolşevik tutukluların bir kısmı serbet bırakıldı
  • Hükümete bağlı askeri okul öğrencileri ile Devrimci Askeri Komite'ye bağlı Kızıl Muhafızlar arasında yer yer çatışmalar görüldü ancak can kaybı yok
  • Kent merkezinde Kışlık Saray'a ve ordu karargahına giden ana arterler üzerinde Devrimci Askeri Komite'ye bağlı silahlı birlikler kontrol noktaları oluşturdu
  • Başbakan Kerenski, bakanlarla ordu karargahında acil bir toplantı düzenledi Hükümet, cephelere gitmeye ve buralardan gönderilen ancak başkente ulaşamayan askeri birliklerin intikalini hızlandırmaya karar verdi
  • Toplantının ardından Başbakan Kerenski, Kışlık Saray'a geri döndü ancak Saray'ın telefon hatlarının dışarıya kesik olduğu görüldü
  • Petrograd Belediye Duması, Bolşeviklere karşı harekete geçerek, mahalle dumaları ve diğer devrimci örgüt temsilcilerinin katılımıyla bir "Halk Güvenlik Komitesi" oluşturdu.
line

09.56 - Kritik noktalarda toplantı üstüne toplantılar yapılıyor

Toplantı

Kaynak, Getty Images

Petrograd'da gözler iki kritik nokta üzerinde.

Bunlardan ilki Geçici Hükümet'in karargahı Kışlık Saray, diğeri ise Petrograd Sovyeti ve Bolşeviklerin karargahı Smolni Enstitüsü.

Her iki noktada da geceden bu yana yapılan aralıksız toplantılar halen devam ediyor.

Kışlık Saray'daki hükümet toplantısında, Başbakan Aleksandr Kerenski'nin, Petrograd Bölge Komutanı Polkovnikov'un Smolni'nin ele geçirilmesi teklifini kabul ettiği bildiriliyor.

Kerenski, dün Ön Parlamento'da yaptığı konuşmada, yaşananları "kargaşa", kargaşayı çıkaranları da "ayaktakımı" olarak nitelendirdi.

Kerenski, "Devrimci Askeri Komite, silahlı birlikleriyle telefon konuşmasında, 'Alayları savaş durumuna getirin ve bekleyin' diyor. Yasa ve yargı dilinde bunun adı ayaklanmadır" diye konuştu.

Bir diğer kritik nokta olan Smolni Enstitüsü'nde de geceyarısı başlayan Sovyetler Kongresi Merkez Yürütme Komiteleri oturumu devam ediyor.

Toplantılarda iktidarın ele geçirilmesinin ardından uygulanacak yol haritasının belirlenmesi bekleniyor.

Smolni'deki toplantı odalarında, birçok katılımcının paltolarını üstlerine çekerek yerlerde uyuduğu ve uyandıktan sonra tekrar görüşmelere devam ettiği görülüyor.

Bolşeviklere yakın kaynaklar, gece saatlerinde Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçlerin hiçbir direnişle karşılaşmadan çok sayıda kamu binasını ele geçirmiş olmasının olumlu bir gelişme olarak nitelendirildiğini söylüyor.

line

10.02 - SON DAKİKA: Bolşevikler'in merkezi Smolni'den açıklama: Geçici hükümet azledildi

Smolni

Kaynak, Getty Images

Devrimci Askeri Komite'nin genel merkezi olan Smolni'den saat 10.00'da bir açıklama yapıldı.

Açıklamada, "Geçici hükümet azledilmiştir. Devlet iktidarı Devrimci Askeri Komite'nin eline geçmiştir" denildi.

line

10.14 - Başbakan Kerenski, Petrograd'dan ayrıldı

Rusya haritası

Kaynak, Getty Images

Sabah saatlerinde Başbakan Kerenski, ABD bayrağı taşıyan bir elçilik aracının eşliğinde bulunduğu Kışlık Saray'dan ayrıldı.

Kerenski'nin hükümet toplantısında cephedeki askerlere moral vermek ve takviye güçlerin başkente erişiminin önündeki engelleri kaldırmak amacıyla cepheye gidilmesi kararı uyarınca yola çıktığı ifade edildi.

Kerenski'nin birkaç saat içinde Pskov kentine ulaşması bekleniyor.

line

10.46 - İkinci bir devrim için Bolşevikler harekete geçti: Bu noktaya nasıl gelindi?

Stalin Lenin Kalinin

Kaynak, Getty Images

Rusya'da Çarlık rejiminin yıkıldığı Şubat ayından bu yana geçen dokuz ayda istikrar bir türlü sağlanamadı.

Birinci Dünya Savaşı'nın devam etmesi ve Şubat Devrimi'ni yapan gruplar arasındaki görüş ayrılıkları son dönemde gerginliğin iyice artmasına neden oldu.

Cephedeki birliklerden üst üste yenilgi haberleri gelirken, askerler silahlarını bırakıp geri dönmeye başladı. Son dönemde köylülerin, toprak sahiplerine yönelik saldırılarının arttığı ve işçilerin de fabrika yönetimlerinde daha fazla hak talebiyle boykot ve eylem düzenlediği görülüyor.

Ayrıca, Finlandiya özerklik ilan etti ve Ukrayna, Polonya ve Beyaz Rusya'da milliyetçi hareketler giderek güç kazanıyor.

Şubat Devrimi sonrası iktidarda iyiden iyiye hakimiyet kurmaya başlayan burjuvazi ve liberal üst sınıf gücünü daha da artırmanın yollarını arıyor. Bu kesim, Çarlık rejiminin yıkılmasını desteklemişti ancak yerine kurulacak yeni sisteme kendilerinin egemen olmasını istiyor.

Menşevikler ve Devrimci Sosyalistler de Rusya'nın henüz bir devrime hazır olmadığını ve Batı Avrupa'nın geçirdiği aynı siyasal ve ekonomik aşamaları geçirmesi gerektiğine savunuyor.

Bu da liberal üst sınıf ile Menşevik ve Devrimci Sosyalistler arasında Geçici Hükümet'te ve Ön Parlamento'da beklenmedik bir ittifakın doğmasına neden oldu.

Diğer tarafta ise Şubat'ta başlayan sürecin henüz tamamlanmadığını ve ancak sosyal devrimle sona ereceğini savunan Bolşevikler var. Bolşevikler ile Şubat Devrimi'ni birlikte gerçekleştirdiği gruplar arasındaki farklılık giderek derinleşiyor.

Üstelik Birinci Dünya Savaşı'nın devam etmesi ve söz verilen toprak reformunun hayata geçirilmesinde geç kalınması köylü, işçi ve askerler arasında Bolşeviklerin son dönemde güçlenmesine yol açtı.

Geçen hafta içerisinde Bolşevikler silahlı bir ayaklanma yoluyla devrim yapma kararı aldı ve bu çabaları koordine etmek amacıyla Devrimci Askeri Komite kuruldu. Harekete geçilmek için ise Sovyetler Kongresi'nin toplanması bekleniyor. Bu kritik toplantının bugün başlaması öngörülüyor.

Şubat'tan Ekim'e yaşananlarla ilgili tüm ayrıntılar için - 1917: Dünyayı değiştiren devrimlerin yılı

line

10.59 - Hükümetten karşı hamle: Savunma bakanı değişti

Kerenski

Kaynak, Getty Images

Sosyal Yardım Bakanı Nikolay Kişkin, savunma bakanlığına atandı. Yardımcılıklarına ise işverenlerin örgütlenmesi için yaptıkları çalışmalarla bilinen Palçinski ve Rutenberg getirildi.

Bu atamalar, geçici hükümette üst sınıf liberallerin kurduğu Anayasal Demokrat Parti (Kadet) ve işveren temsilcilerinin ağırlık kazanmasına neden oldu.

Bu atamaların özellikle işçilerin tepkisini çekebileceği belirtiliyor.

line

11.30 - Ön Parlamento'nun toplantısı öncesi Devrimci Askeri Komite yolları kesti

Ön Parlamento, toplantılarını Kışlık Saray'a yakın bir noktada bulunan Mariinsky Sarayı'nda yapıyor

Kaynak, Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Ön Parlamento, toplantılarını Kışlık Saray'a yakın bir noktada bulunan Mariinsky Sarayı'nda yapıyor

Ön Parlamento'nun birazdan başlaması beklenen oturumu öncesinde Mariinsky Sarayı'nın etrafındaki yollar, Devrimci Askeri Komite'ye bağlı birlikler tarafından çevrildi.

Saray'a gitmek isteyen araçlar aranıyor, kimlik kontrolü yapılıyor.

line

11.46 - SON DAKİKA: Ön Parlamento "faaliyetlerini geçici olarak" durdurdu

Ön Parlamento, kısa süren sabah oturumunda faaliyetlerini geçici olarak durdurma kararı aldı. Kararın ardından üyeler Mariinsky Sarayı'ndan ayrıldı.

line

12.01 - Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler Kışlık Sarayı kuşatıyor

Kışlık Saray haritası

Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler, Kışlık Sarayı kuşatmaya başladı.

Kışlık Saray'da şu an Geçici Hükümet'in başbakan yardımcısı ve diğer bazı başka askeri yetkililer bulunuyor.

Burası, Geçici Hükümet'in merkezi konumunda.

Kışlık Saray, başkent Petrograd'da Geçici Hükümet'in elindeki son kritik nokta.

Kışlık Saray kuşatma haritası
  • Kışlık Saray: Geçici Hükümet'in merkezi sadece karadan değil, denizden de kuşatma altında
  • Nevski Caddesi: Bolşeviklere bağlı silahlı gruplar, Saray'a giden bu ana cadddeyi kontrol ediyor
  • Genelkurmay Karargahı: Öğlen saatlerine kadar Geçici Hükümet'in askeri faaliyetleri yönettiği karargahın Bolşeviklerin eline düşmesi kuşatmanın tamamlanmasında önemli rol oynadı
  • Millionnaya Caddesi: Bolşeviklere bağlı güçler, akşamüstü bu caddeyi ve buradan geçen kanalları tamamen kontrol altına aldı
  • Dvortsoviy Köprüsü: Hükümetin bir gün önce kesilmesi talimatı verdiği bu kritik köprü, sabah saatlerinde Devrimci Askeri Komite tarafından ele geçirildi
  • Neva Nehri: Aurora Savaş Gemisi, 15 santimetre çapındaki toplarını Kışlık Saray'a çevirmiş bekliyor
  • Peter ve Pavel Kalesi: Dünden beri Bolşevikleri destekleyen silahlı güçlerin kontrolü altında, buradaki birlikler çatışmaların şiddetlenmesi halinde devreye girmeye hazır
  • Trinity Köprüsü: Burası da hükümet tarafından kapatıldıktan sonra Bolşevik güçler tarafından tekrar açıldı
line
Aurora

Kaynak, Getty Images

12.31 - Bolşevikleri destekleyen Aurora, Neva Nehri'nde hazır bekliyor

Aurora savaş gemisi de Neva Nehri üzerinde gerekmesi halinde devrime destek vermek üzere bekliyor. Geminin mürettebatı, dün Bolşeviklere katılmaya karar vermişti.

Aurora Savaş Gemisi, 1900 yılında Petrograd'da üretildi.

Pasifik Okyanusu'nda seyre çıkmak için yeterli niteliklere sahip.

1905 yılında Rus-Japon Savaşı'nda görev aldı. Savaşın ardından 1906 yılında Baltık Denizi'ne geri döndü ve burada deniz harp okulu öğrencilerinin eğitiminde kullanıldı.

Baltık Filosu'nun da destek için gönderdiği beş savaş gemisinin yolda olduğu bildiriliyor.

line

13.02 - Kadınlar Taburu kuşatmayı aştı, Kışlık Saray'a ulaştı

Kadın taburu

Kaynak, Getty Images

Geçici Hükümet tarafında ise istenen takviye güçlerin intikalinde gecikme yaşanıyor.

Ancak, 40 adet süvari ve kadınlar taburu, kuşatmayı açarak Saray'a ulaşmayı başardı.

Kışlık Saray'ın içi ve çevresini korumak üzere kadın taburu, süvariler, Kazak güçler ve askeri okul öğrencilerinden oluşan gücün sayısının 1500-2000'e ulaştığı tahmin ediliyor.

line

13.45 - "Hükümet mi? Hükümetin işi bitti"

"Bugün çok geç kalktım. Nevski Caddesi'ne indiğim zaman Peter ve Pavel Kalesi öğle topunu ateşliyordu. Nemli ve soğuk bir gündü. Merkez Bankası'nın kapısı kapalıydı ve süngülü tüfekleriyle birkaç askeri koruyuculuk yapıyordu. 'Hangi kampa dahilsiniz? Hükümete mi?' diye sordum. 'Hükümetin işi bitti' dedi içlerinden biri. Bütün öğrenebildiklerim buydu. Tramvaylar, Nevski üzerinde işleyip duruyordu. Dükkanlar açıktı ve sokaktaki kalabalık bir gün öncekinden daha az kaygılı görünüyordu. Gece boyunca duvarlar yepyeni duyurularla süslenmişti. Bunların tümü, Petrograd'daki işçileri, cephedeki askerleri ve köylüleri ayaklanmaya karşı uyarıyordu."

John Reed, Gazeteci

Başkent garnizonunun yer aldığı Peter ve Pavel Kalesi'nde konuşlu tabur, dün öğleden sonra bir toplantı düzenledi.

Toplantının ardından yapılan oylamayla Devrimci Askeri Komite'nin idaresi altına girmeye karar verdi.

Daha sonra buraya Bolşeviklere yakın birlikler yerleştirildi.

line

14.26 - Petrograd Sovyeti olağanüstü toplandı

Lenin ve Troçki

Kaynak, Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Lenin ve Troçki

Bunun üzerine Smolni'de, Başkan Lev Troçki'nin başkanlığında Petrograd Sovyeti olağanüstü toplanıyor.

Toplantıda, Kışlık Saray'ın kuşatmasında gelinen son durum ve ayaklanmanın sona yaklaşmasıyla birlikte bundan sonra atılacak adımlar ele alınıyor.

Kışlık Saray'ın kuşatılmasına karşın alınmasının beklenenden uzun sürmesi üzerine İkinci Sovyet Kongresi'nin açılışı ertelendi.

line

15.11 - Troçki: Kan seli olacak demişlerdi, tek bir kurban verilmedi

Lev Troçki

Kaynak, Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Lev Troçki

Lev Troçki, Petrograd Sovyeti toplantısının açılışında Devrimci Askeri Komite adına yaptığı konuşmada, geçici hükümetin devrildiğini açıkladı.

Troçki, "Bize ayaklanmanın devrimi kan selinde boğacağı söylenmişti. Ama bir tek kurban dahi verilmedi" dedi.

Temmuz'dan bu yana kaçak durumunda olan Lenin de birkaç gün önce gizlice Petrograd'a dönmesinden sonra ilk kez herkese açık bir toplantıda bir konuşma yapacak.

Lenin'in Devrim Programı'nın detaylarını paylaşması bekleniyor.

line

15.58 - Petrograd Sovyeti toplantısında Lenin söz aldı: Eski devlet aygıtı kırılacak

Lenin

Kaynak, Getty Images

"Eski devlet aygıtı kırılacak, Sovyetlerin yardımıyla yeni bir hükümet sistemi kurulacak, diğer ülkelerdeki devrimci harekete dayanarak savaşı derhal bitirmek için tedbirler alınacak, soyluların toprak mülkiyeti rejimi ilga edilecek, köylülerin güveni kazanılacak ve üretim üzerinde işçi denetimi oluşturulacak. Üçüncü Rus Devrimi sosyalizmin zaferiyle sonuçlanmalıdır."

Vladimir Ilyiç Lenin

line

16.45 - Kuşatma altındaki Geçici Hükümet dışarıyla nasıl temas kuruyor?

Kuşatma

Kaynak, Getty Images

Geçici Hükümet, kuşatma altındaki Kışlık Saray'a takviye güç gönderilmesini istedi.

Kışlık Saray'da bulunan geçici hükümet yetkililerinin, telefon hatlarının Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler tarafından ele geçirilmesine ve yapılan kuşatmaya rağmen dışarıyla temasının sürdüğü ortaya çıktı.

Kışlık Saray'ın dış dünyayla nasıl bağlantı kurduğu Bolşevikler arasında merak konusu oldu.

line

17.43 - Kışlık Saray'ın telefon gizemi çözüldü

Eski telefon

Kaynak, Getty Images

Kışlık Saray'da bulunan geçici hükümetin dış dünyayla nasıl temas kurduğu anlaşıldı.

Hükümet yetkilileri, dışarıyla kurdukları temaslarda takviye güç istedi. Ayrıca şehirde yaşananları ve son durumu anlık olarak takip etme olanağı da buluyor.

Kışlık Saray ile Genelkurmay Başkanlığı arasındaki bağlantıyı kuran Savaş Bakanlığı'nın lokalinin tavan arasına gizlenmiş bir telgrafhane olduğu ortaya çıktı.

Hükümet üyelerinin dış dünyayla temasının, Savaş Bakanlığı lokalinden Kışlık Saray'a çekilmiş özel bir hatla kurulduğu ve burada görevli memurun, Kışlık Saray'ın kuşatılmasından bir süre sonra gizlice ayrıldığı anlaşıldı.

Kışlık Saray'dan dışarıyla son telefon görüşmesi, Savunma Bakanı Kişkin ve Maliye Bakanlığı Müsteşarı Hruşçev arasında yapıldı. Bu görüşmede, Kişkin, Hruşçev'den silahlı birlik takviyesi yapmasını istedi.

line

18.02 - Tüm kamu kurumları el değiştirdi, gözler Kışlık Saray'da

Kışlık Saray haritası

Akşam saatleri olması ve neredeyse tüm kamu kurumlarının el değiştirmiş olmasına karşın, geçici hükümet Kışlık Saray'ı elinde tutmayı sürdürüyor.

Kışlık Saray'da her geçen saat açlık ve yorgunluğun baş gösterdiği iddia ediliyor. Saray'ı koruyan bazı birlikler ve öğrenciler, mevzilerini bırakıp teslim olmaya başladı.

İçeride kalanların sayısının birkaç yüz kişiye indiği belirtiliyor.

line

18.32 - Savaş Bakanlığı'ndan Kışlık Saray'a: Cepheden müdahale olmazsa hükümetin direnmesi mümkün değil

Telgrafhane

Kaynak, Getty Images

Savaş Bakanlığı Siyaset Dairesi Müdürü Scherr'in Kışlık Saray'a geçtiği telgraf ortaya çıktı:

"Bolşevikler doğrudan eyleme geçmeye karar verdi. Nikolayevskiy Köprüsü'nü ele geçirdiler, buraya zırhlı araç yerleştirdiler. Kışlık Saray'ın yanındaki sokağa nöbetçi karakolları diktiler, geçişleri kontrol ediyor, tutuklama yapıyor ve tutukluları Smolni'ye yolluyorlar. Cepheden bir müdahale olmazsa hükümetin elindeki birliklerle direnmesi mümkün değil."

line

19.21 - Bolşevikler halka ne vaat ediyor?

Lenin

Kaynak, Getty Images

Şubat Devrimi'nden sonra ülkede güçlenen diğer sosyalist partilerin aksine Bolşevikler, Rusya'nın bir an önce Birinci Dünya Savaşı'ndan çekilmesini savunuyor. Geçici Hükümet'te yer alan diğer sosyalist partiler, müttefiklere verilen sözler ve toprak kaybetmemek gibi gerekçelerle savaştan çekilmeyi reddetmişti.

Bolşeviklerin bir diğer vaadi de iktidarın doğrudan ülkede kurulan ve kurulacak işçi, köylü, asker sovyetlerine (Sovyet Rusça'da konsey demek) devredilmesi. Bolşevikler bir an önce sosyalizme geçilmesi gerektiğini düşünse de diğer sosyalist partiler, sosyalizme geçiş için gelişmiş bir kapitalist sistem olması gerektiğini ve Rusya'nın henüz sosyalizme hazır olmadığını savunuyor.

line

19.32 - Petrograd sokaklarında devrim posterleri

Bolşevik posteri

Kaynak, SOVRHISTORY.RU

Şubat Devrimi'nin ardından pek çok siyasi parti, posterleri kullanarak desteklerini artırmayı ve kitlelerini harekete geçirmeyi hedeflemeye başladı.

line

19.57 - SON DAKİKA: Hükümete ültimatom verildi: Düşünmek için 20 dakikanız var

Petrograd Sovyeti'nin askeri karargahı olan Peter ve Pavel Kalesi

Kaynak, Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Petrograd Sovyeti'nin askeri karargahı olan Peter ve Pavel Kalesi

Kışlık Saray'da bulunan Savunma Bakanı Kişkin'e, Petrograd Sovyeti'nin askeri karargahı olan Peter ve Pavel Kalesi'nden bir bisikletli ulağın getirdiği ültimatom verildi.

Ültimatomda, "Teslim olun ve Kışlık Saray'daki garnizonu silahtan arındırın, aksi halde kale ve savaş gemileri ateş açacaklar. Düşünmek için 20 dakikanız var" ifadeleri yer alıyor.

line

20.33 - SON DAKİKA: Hükümet Petrograd Sovyeti'nin ültimatomunu reddetti

Hükümet, kendi arasında yaptığı değerlendirmenin ardından 10 dakika daha süre istedi. Sürenin tamamlanmasının ardından hükümet, bu ültimatomu kabul etmeyeceğini ve Saray'dan ayrılmayacağını ilan etti.

line

21.10 - Kışlık Saray önünde çatışmalar şiddetleniyor, can kayıpları var

Kadın taburu

Kaynak, Getty Images

Kışlık Saray'da bulunan kadın taburu ve askeri öğrenciler, gördükleri her hareketlenmeye ateş açmaya başladı.

Açılan ateşe karşılık verilmesi üzerine ise çatışmalar yaşanıyor. Bu çatışmalar sırasında hayatını kaybedenler olduğu bildiriliyor.

line

22.08 - Devrimci Askeri Komite'den taarruz, hükümetten açıklama: Durum fena değil

Akşam saat 22.00 sularında, Devrimci Askeri Komite'ye bağlı güçler Saray'ı ele geçirmek üzere hamle yaptı ancak bu taarruz açılan yoğun ateşle püskürtüldü.

Hükümetten yapılan açıklamada, "Hükümet… tam tekmil görevinin başındadır. Durum fena değil. Saraya şimdilik yalnızca tüfekle ateş ediliyor. Sonuç yok, düşmanın zayıf olduğu açık" denildi.

line

22.50 - SON DAKİKA: Aurora savaş gemisinden Saray'a yönelik top atışı başladı

Aurora

Kaynak, Getty Images

Neva Nehri üzerinde bulunan ve Devrimci Askeri Komite tarafından kontrol edilen Aurora savaş gemisinden Kışlık Saray'a uyarı amaçlı top atışları yapılmaya başlandı.

Komite, top atışlarının ilk etapta Saray'a ya da şehre zarar verme amacı taşımaması, tamamen göz korkutma amaçlı olması talimatı verdi.

line

23.20 - Rusya bu noktaya nasıl geldi?

Stalin Lenin Kalinin

Kaynak, Getty Images

Rusya'da Geçici Hükümet, Devrimci Askeri Komite tarafından Kışlık Saray'da kuşatılmış durumda. Peki 1917'de yaşanan hangi olaylar Rusya'nın bu noktaya savrulmasına yol açtı?

line

23.44 - Orak-çekiç nasıl komünizmin sembolü oldu?

X paylaşımını geçin, 1
X içeriğine izin veriyor musunuz?

Bu makalede X içeriği bulunmaktadır. Çerez ve diğer teknolojileri kullanıyor olabilirler, bilgisayarınıza herhangi bir şey yüklenmeden önce sizin rızanızı alırız. İzin vermeden önce çerez politikasını okumak ve gizlilik politikasına göz atmak isteyebilirsiniz. Bu içeriğe ulaşmak için lütfen "kabul et ve devam et" seçeneğine tıklayın.

Uyarı: Üçüncü tarafların sağladığı içerikte reklam bulunabilir.

X paylaşımının sonu, 1

line

00.15 - Aurora'nın Kışlık Saray'a yönelik uyarı atışları şiddetlendi

Aurora

Kaynak, Getty Images

Petrograd'da yaklaşık bir saat önce başlayan top atışları gece yarısıyla birlikte şiddetlendi.

Uyarı amaçlı top atışlarında top mermisi kullanılmıyor.

Bolşevikler, alamadıkları son bina olan ve Geçici Hükümet'in toplantısına devam ettiği Kışlık Saray'ın bu atışlar sonucu teslim olmasını umuyor.

line

01.00 - 1917'de Rusya'da neler yaşandı?

X paylaşımını geçin, 2
X içeriğine izin veriyor musunuz?

Bu makalede X içeriği bulunmaktadır. Çerez ve diğer teknolojileri kullanıyor olabilirler, bilgisayarınıza herhangi bir şey yüklenmeden önce sizin rızanızı alırız. İzin vermeden önce çerez politikasını okumak ve gizlilik politikasına göz atmak isteyebilirsiniz. Bu içeriğe ulaşmak için lütfen "kabul et ve devam et" seçeneğine tıklayın.

Uyarı: Üçüncü tarafların sağladığı içerikte reklam bulunabilir.

X paylaşımının sonu, 2

line

01.52 - SON DAKİKA: Devrimci Askeri Komite, Kışlık Saray'ı ele geçirdi

Devrimci Askeri Komite'ye bağlı birlikler, açılan ateşin zayıflamasıyla birlikte Kışlık Saray'a ulaşmayı başardı.

Saray'ın Komite'ye bağlı birlikler tarafından tamamen ele geçirildiği açıklandı.

Saray'da bulunan Savunma Bakanı Kiçkin ve diğer hükümet üyeleri tutuklanarak Pavel ve Peter Kalesi'ne getirildi.

line

02.18 - SON DAKİKA: Kongre ve Sovyet Delegeleri: Devrimin kaderi sizlerin elindedir!

Bolşevikler

Kaynak, PATHE

Devrimci Askeri Komite'nin Kışlık Saray'ı ele geçirmesinin ardından Kongre ve Sovyet Delegeleri bir açıklama yayınladı:

"Geçici hükümet devrilmiştir. Üyelerinden çoğunluğu şimdiden tutuklanmıştır. Sovyet iktidarı tüm uluslara ivedi demokratik bir barışla tüm cephelerde ivedi bir ateşkes önerecektir. Ayrıca, kilise, çarlık ve toprak sahiplerinin mallarının köylü komitelerine bırakılması için girişimlerde bulunacak; askerlerin haklarını savunacak ve ordunun tümüyle demokratikleşmesini gerçekleştirecek; üretim üzerinde işçi denetimini egemen kılacak; Kurucu Meclis'in belirlenen tarihte toplanmasını sağlayacak; kentleri ekmeğe ve köyleri de temel gereksinim maddelerine kavuşturmak için gerekli önlemleri alacaktır. Rusya'da yaşayan tüm ulusların kendi kendilerini yönetme hakkı kesinlikle sağlanacaktır… Askerler! İşçiler! Memurlar! Devrimin kaderi ve demokratik barış sizlerin elindedir!"

İşçi ve Asker Temsilci Sovyetleri, Rus Birliği Kongresi ve Köylü Sovyetlerin Delegeleri

line

02.34 - Devrimin ardından neler yaşandı?

Sovyet köylüleri

Kaynak, Getty Images

Fotoğraf altı yazısı, Sovyet köylüleri

Devrim sonrasında ülkenin yönetimi İşçi, Asker ve Köylü Temsilcileri Sovyeti'ne geçti. Sovyetin yayınladığı ilk kararnameler barış ve toprak üzerineydi. Barış kararnamesiyle Birinci Dünya Savaşı'ndan çekilmenin temeli atılırken toprak kararnamesiyle özel mülkiyet sonlandırıldı ve toprak halkın kontrolüne bırakıldı.

Sovyetin oluşturduğu ilk hükümet olan Halk Komiserleri Kurulu, ilerleyen günlerde çalışma saatini 8'e indiren, halka sosyal güvence sağlayan ve "karşı devrimci" basını yasaklayan kararnameler çıkardı.

Bolşevikler, devrimin ardından bir hafta süren çatışmalar sonucu Moskova'yı ele geçirdi.

Rusya'nın içinde özerk bir yönetim olan Finlandiya devrimden bir ay sonra bağımsızlığını ilan etti.

Çarlık yönetiminin devrilmesinin ardından Geçici Hükümet tarafından kararlaştırılan ve 25 Kasım'da yapılması plan Kurucu Meclis seçimi Ekim Devrimi'nin ardından gerçekleşti. Bolşevikler Şubat Devrimi'nin ardından Kurucu Meclis seçimlerini desteklese de Ekim Devrimi'nin ardından iktidarın Sovyetlere geçeceğini ve bu yüzden Kurucu Meclis'e gerek olmadığını savundu fakat yine de seçimin düzenlenmesine izin verdi.

Kurucu Meclis seçiminde Sosyalist Devrimci Parti yüzde 40, Bolşevikler yüzde 24 oy aldı. Kurucu Meclis 18 Ocak 1918'de ilk toplantısını yaptı. Meclis'te iktidarın sovyetlere devredilmesine karşı çıkan Sosyalist Devrimcilerin sağ kanadı çoğunluktaydı. Bunun üzerine partinin sol kanadı ve Bolşevikler Kurucu Meclis'ten çekildi. Meclis, ülkedeki sovyetlerin oluşturduğu Tüm Rusya Merkezi Yönetim Komitesi tarafından 19 Ocak'ta kapatıldı ve ülkenin yönetimi Tüm Rusya Sovyetler Kongresi'ne geçti.

Rus Cumhuriyeti'nin adı aynı ay Sovyet Rus Cumhuriyeti olarak değiştirildi. Devletin ilk başkanı Lev Kamenev, hükümet başkanı ise Vladimir Lenin oldu. Temmuz ayında ise ülkenin adı Rus Sosyalist Federatif Sovyet Cumhuriyeti olarak değiştirildi.

Rusya 1918'in Mart ayında Brest-Litovsk anlaşmasını imzalayarak Birinci Dünya Savaşı'ndan çekildi ve aralarında Osmanlı İmparatorluğu'nun da bulunduğu ülkelere toprak vermeyi kabul etti.

Brest-Litovsk

Kaynak, Getty Images

Bolşevikler ile diğer gruplar arasındaki gerilim, 1923'e kadar sürecek bir iç savaşa yol açtı. Sovyetleri destekleyen Kızıl Ordu ve karşı devrimci Beyaz Ordu arasında yaşanan iç savaş geniş bir coğrafyaya yayıldı. İç savaşta, özellikle Ukrayna'da örgütlü olan anarşistler bir dönem Kızıl Ordu'nun yanında yer alsa da sonrasında Kızıl Ordu tarafından saf dışı bırakıldı. Bu süreçte çatışmaların yanı sıra kıtlık ve salgın hastalıklarla birlikte milyonlarca kişinin ölümüne yol açtı.

Sovyet bayrağı

Kaynak, Getty Images

1922'de Avrupa ve Asya'daki diğer Sovyet cumhuriyetleriyle birleşen ülke, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'ni (SSCB) kurdu.

X paylaşımını geçin, 3
X içeriğine izin veriyor musunuz?

Bu makalede X içeriği bulunmaktadır. Çerez ve diğer teknolojileri kullanıyor olabilirler, bilgisayarınıza herhangi bir şey yüklenmeden önce sizin rızanızı alırız. İzin vermeden önce çerez politikasını okumak ve gizlilik politikasına göz atmak isteyebilirsiniz. Bu içeriğe ulaşmak için lütfen "kabul et ve devam et" seçeneğine tıklayın.

Uyarı: Üçüncü tarafların sağladığı içerikte reklam bulunabilir.

X paylaşımının sonu, 3

line

02.59 - Dünyayı sarsan günü 100. yıldönümünde anbean aktardık.

Canlı anlatımımızı burada noktalıyoruz.

line