รัฐธรรมนูญ 2560 : สำรวจท่าที ส.ว. หลังนายกฯ เปิดไฟเขียวรับร่างแก้ไข รธน. 2 ญัตติ ขณะที่ วิรัช รัตนเศรษฐ นั่งประธาน กมธ.

คณะกรรมาธิการ (กมธ.) พิจารณาร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม 6 ฉบับ เตรียมเชิญฝ่ายค้านเข้าชี้แจงหลักการในการเสนอญัตติ หลังงดส่งตัวแทนมาร่วมวง ส่วนที่ประชุมนัดแรกมีมติเลือกนายวิรัช รัตนเศรษฐ นั่งเก้าอี้ประธาน

นายวิรัชเป็นประธานกรรมการประสานสภาผู้แทนราษฎร (วิปรัฐบาล) และ ส.ส. เจ้าของญัตติร่างรัฐธรรมนูญ แก้ไขมาตรา 256 เพื่อเปิดทางตั้งสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) ทว่า ส.ส. วัย 62 ปีรายนี้ก็เป็นคนส่งสัญญาณ "ชะลอโหวต" เมื่อ 24 ก.ย. โดยอ้างว่า "ถึงทางตันเดินต่อไปไม่ได้" เพราะ ส.ส. กับ ส.ว. ยังไม่เคยพูดคุยกัน จนนำไปสู่มติของรัฐสภา 432 ต่อ 255 เสียง ให้ตั้ง กมธ. ศึกษาร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญทั้ง 6 ฉบับ ก่อนรับหลักการ แทนการให้สมาชิกรัฐสภาลงมติ เห็นชอบ/ไม่เห็นชอบ ในวาระหนึ่ง ขั้นรับหลักการ จนเกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์เรื่อง "ยื้อโหวต"

แม้ข้อบังคับการประชุมสภา ข้อที่ 121 เปิดช่องให้ทำได้ แต่ก็ไม่ปรากฏว่ามีการดำเนินการเช่นนี้กับการพิจารณาร่างกฎหมายฉบับอื่น ๆ จึงถูกมองว่าเป็น "ธรรมเนียมใหม่" ของรัฐสภาไทย

อย่างไรก็ตาม ส.ส. พรรคฝ่ายค้านและพรรคเศรษฐกิจใหม่ได้ประกาศ "งดสังฆกรรม" ไม่ส่งสมาชิกร่วมเป็น กมธ. ทำให้เหลือ ส.ส. รัฐบาล และ ส.ว. ร่วมวงเพียง 31 คน จากโควต้าเต็ม 45 คน

แต่ถึงกระนั้น นายชัยวุฒิ ธนาคมานุสรณ์ ส.ส.บัญชีรายชื่อ พปชร. ในฐานะโฆษก กมธ. กล่าวว่า "ยังไม่เห็นปัญหา" และเตรียมเชิญฝ่ายค้านในฐานะเจ้าของญัตติร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ 5 จาก 6 ฉบับ มาชี้แจงเหตุผล โดย กมธ. จะดำเนินการพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในกรอบเวลา 30 วัน ซึ่งจะครบกำหนดวันที่ 23 ต.ค.

สำรวจท่าที ส.ว. หลังนายกฯ เปิดไฟเขียวรับร่างแก้ไข รธน. 2 ญัตติ

การประชุม กมธ. นัดแรกช่วงบ่ายวันนี้ (30 ก.ย.) เกิดขึ้นภายหลังสื่อมวลชนหลายสำนักรายงานตรงกันว่า พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และ รมว.กลาโหม ได้แจ้งในวงหารือร่วมกับแกนนำพรรคร่วมรัฐบาลเมื่อวานนี้ (29 ก.ย.) ว่าให้รับญัตติร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ 2 ฉบับที่มีหลักการเดียวกันคือ ร่างของพรรคร่วมรัฐบาล กับร่างของ 5 พรรคฝ่ายค้าน แก้ไขมาตรา 256 เพื่อเปิดทางตั้ง ส.ส.ร.

นายชวน หลีกภัย ประธานรัฐสภา ให้ความเห็นว่า แม้จะมีเสียงของ ส.ส. ลงมติเป็นเอกฉันท์ ร่างดังกล่าวก็จะผ่านความเห็นชอบไม่ได้ หากไม่มีเสียงของ ส.ว. 1 ใน 3 ด้วย จึงคาดหวังว่า กมธ. จะหารือและเจรจาเพื่อเกิดทางออกที่ดีของทั้ง 2 ฝ่าย ซึ่งส่วนตัวเคยบอกไว้แล้วว่าการดำเนินการใด ๆ ก็แล้วแต่ "อย่าหักด้ามพร้าด้วยเข่า"

นายนิกร จำนง ส.ส.บัญชีรายชื่อ และ กมธ. ในโควต้าพรรคชาติไทยพัฒนา (ชทพ.) ยอมรับว่า นายกฯ ได้เรียกแกนนำพรรคร่วมรัฐบาลไปพูดคุยในเรื่องสำคัญจริง แต่ไม่ขอเปิดเผยในรายละเอียด

ขณะที่บรรดา ส.ว. ที่ร่วมเป็น กมธ. อย่างน้อย 2 คนคือ นายจเด็ด อินสว่าง และ พล.อ. สมเจตน์ บุญถนอม ยังยืนยันจุดยืนเดิมตามที่เคยอภิปรายไว้กลางรัฐสภา นั่นคือ ไม่เห็นด้วยกับการตั้ง ส.ส.ร. มาจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่

"ผมเป็น ส.ว. ไม่เกี่ยวกัน นายกฯ ส่งสัญญาณถึงพรรคร่วมรัฐบาล จุดยืนของผมคือไม่เอา 256" พล.อ. สมเจตน์กล่าว

ด้านนายเสรี สุวรรณภานนท์ ส.ว. ปฏิเสธว่า ส.ว. ไม่ได้เสียงอ่อนลงหลังมีข่าวนายกฯ ส่งสัญญาณให้รับร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ มาตรา 256 และขออย่าไปเชื่อมโยงเรื่องนายกฯ เพราะในตอนนั้นนายกฯ คิดอย่างไรก็ยังไม่มีใครรู้

"ส.ว. จะตัดสินใจอย่างไร ไม่ใช่ยึดนายกฯ คนเดียว แต่ต้องฟังทุกฝ่ายทั้ง ส.ส.รัฐบาล ฝ่ายค้าน และไอลอว์ (ผู้จัดทำร่างรัฐธรรมนูญฉบับประชาชน) และเป็นเหตุผลว่าทำไมต้องตั้ง กมธ." นายเสรีกล่าว

สำหรับ ส.ว. ที่เข้าไปร่วมเป็น กมธ. นี้จำนวน 15 คน ซึ่งนายเสรียอมรับว่าคนกลุ่มนี้ก็จะเป็นตัวแทนการตัดสินใจของสภาสูง

ใครเป็นใครใน กมธ.พิจารณาร่างแก้ไข รธน. 6 ฉบับ

ที่มา : มติที่ประชุม กมธ.พิจารณาร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ เมื่อ 30 ก.ย. 2563

บีบีซีไทยตรวจสอบพบว่า ใน กมธ. 31 คน มีอยู่ 7 คนที่เคยร่วมเป็น กมธ.วิสามัญพิจารณาศึกษาหลักเกณฑ์และวิธีการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 สภาผู้แทนราษฎร ที่มีนายพีระพันธุ์ สาลีรัฐวิภาค เป็นประธาน ได้แก่ นายไพบูลย์ นิติตะวัน, นายรงค์ บุญสวยขวัญ, นายวิเชียร ชวลิต, นายสุรสิทธิ์ นิธิวุฒิวรรักษ์, นายศุภชัย ใจสมุทร, นายชินวรณ์ บุณยเกียรติ และนายนิกร จำนง โดยที่ กมธ. หลายคนบอกตรงกันว่าจะนำผลการศึกษาของ กมธ. ชุดนายพีระพันธุ์มาหารือด้วย

หนึ่งในประเด็นที่ปรากฏในรายงานของ กมธ. ชุดนายพีระพันธุ์ที่คือการแก้ไขมาตรา 256 แต่ไม่ได้ "ฟันธง" ข้อเสนอเอาไว้ แต่รวบรวมความเห็นของ กมธ. ที่แบ่งออกเป็น 3 แนวทางคือ "เสียงข้างมาก" ของ กมธ. เห็นควรให้ยกเลิกเงื่อนไขการมี ส.ว. เห็นชอบด้วยคะแนน 1 ใน 3 เหลือเพียง "เสียงข้างมากของสมาชิกรัฐสภา" ตามหลักการที่ปรากฏในรัฐธรรมนูญปี 2540 และ 2550 ขณะที่อีก 2 แนวทางคือ ให้คงเงื่อนไข ส.ว. เห็นชอบ 1 ใน 3 เอาไว้ แต่ใช้ในกรณี ส.ว. ตามบทถาวร ไม่ใช่ ส.ว. ตามบทเฉพาะกาล หรือให้ใช้เสียง 2 ใน 3 ของสมาชิกรัฐสภา ทว่าต้องใช้กับ ส.ว. ชุดถาวรเช่นกัน

รายงาน กมธ. ชุดนายพีระพันธุ์ยังระบุด้วยว่า เสียงส่วนใหญ่ใน กมธ. เห็นชอบให้มีการร่างรัฐธรรมนูญใหม่ โดยจัดให้มี ส.ส.ร. ทำหน้าที่ยกร่างรัฐธรรมนูญเกือบทั้งฉบับ ยกเว้นหมวด 1 และหมวด 2 จากนั้นนำไปทำประชามติ ก่อนนำขึ้นทูลเกล้าฯ