'Ma ahi Muslim laakiin waxaan soomaa bisha Ramadaan'

Dad badan ayaa sooma bisha Rabadaan iyaga oo gudanaya waajib diini ah oo saaran ama waxay rajeynayaan in ay ajar ka helaan.

Sidoo kale waxa jira qaar kale oo sooma sannad kasta si ay ugu dhowaadaan Rabbigooda.

Hase yeeshee, qaar ayaa u sooma sababo kale dartood, sida in ay xishoonayaan dad kale ama in ay ka baqayaan in ay wax ku cunaan goob dadweyne.

Laakiin dad badan oo Muslimiin ah, soonku waa arrin aad u muhiimsan diin ahaan; waana cibaado qarsoon oo ay u sameeyaan si ay ugu dhowaadaan Rabbigooda.

Laakiin maxaa sababa in dadka aan diintan rumaysnayn ama aan baran Islaamku ay sannad kasta u soomaan Ramadaanka?

Dalalka Carbeed qaarkood, dadkaas waxaa loogu yeeraa "Cibaadeystayaasha Ramadaanka", taasoo loola jeedo kuwa aan cibaado samayn sannadka oo dhan marka laga reebo bisha Ramadaan.

Qaybta Carabiga ee BBC-da ayaa la xiriirtay haween iyo rag ka kala yimid dalal Carbeed oo kala duwan si ay uga wareysato sababaha ku kallifay inay sidaas sameeyaan.

Waxaan qarinnay diintooda sababo gaar ah awgood, hase yeeshee way oggolaadeen inay hadlaan iyaga oo aan shaacin diimahooda.

Raadinta barakada sannadka

Fouad oo ka yimid Lubnaan ayaa noo sheegay in uu u soomo Ramadaanka si uu u raadsado barakada sannadka, sida dadka qaar u arkaan bilowga sannadka cusub.

Wuxuu yiri: "Sida dadka intooda badan ay u sameeyaan go'aanno bilowga sannad kasta si ay u helaan barako iyo horumar, aniguna waxaan u arkaa Ramadaanka fursad aan ku hagaajiyo caafimaadkayga oo aan ku barto dabeecado cusub."

Wuxuu intaas ku daray: "Soonka bil dhan ah wuxuu i siinayaa fursad aan ku barto dabeecado cusub sida samir iyo adkaysi."

Kaddib markii uu dib ugu soo laabtay Lubnaan, Fouad wuu joojiyay soonka.

"Haddii aan halkan ku soomo, waxay u ekaan lahayd munaafaqnimo, sidii in aan dadka igu dhow tusayo inaanan diinta beddelin. Waxay u ekaan lahayd i naan ka qarinayo xaqiiqda caqiidadayda, aniguna taas ma doonayo."

'Soonka waxa laga helaa farxad'

Ma aha Fouad oo keliya, dad badan oo kale ayaa soonku wuxuu ula muuqdaa dhaqan iyo hidde soo jireen ah.

Basma, oo asal ahaan ka soo jeedda Tuniisiya kuna nool Yurub, waxay bilowdaa diyaarinta Ramadaanka toddobaadyo ka hor inta aanay bishu bilan, inkastoo aysan raacin diin gaar ah, isla markaana aysan samayn wax cibaado ah sannadka oo dhan.

Deganaansho Maskaxeed

Helidda xasilloonida nafeed waa mid ka mid ah sababaha ay Ragheda oo ka soo jeeda Lubnaan u soonto Ramadaanka.

Waxay tiri, "Soonku wuxuu ka caawiyaa helitaanka xasillooni gudaha ah iyo xoojinta awoodda maskaxda. Wuxuu qofka siinayaa fursad uu ku helo daganaansho maskaxeed isaga oo ka xakameynaya fikirka ku saabsan cuntada islamarkaana ka fogaada meelaha buuqa leh."

Intii ay dhalinyarada ahayd iyo qaangaarnimadeedaba, Ragheda waxay ahayd qof si weyn diinta u raaca, laakiin goor dambe ayay ka tagtay dhammaan cibaadada diimeed. Si kastaba ha ahaatee, waxay sii wadatay soonka sababta oo ah waxay u aragtay "mid ay faa'iido ka helayso."

Xidhiidh wanaagsan iyo adkaysi

Nin kale oo ka soo jeeda Lubnaan ayaa isna waxa uu u soomaa sidii uu naftiisa u bari lahaa samir iyo dulqaad.

Isagu isku ma arko in uu raaco diin gaar ah, wuxuuna yiri, "Markii aan noolaa xilligii Mu'tazila oo aanan raacin wax diimeed oo iga horjoogsan lahaa in aan fahmo caqiidadooda, waxaan u arkaa soonka fursad aan naftayda ugu tababaro dulqaadka, samirka, iyo xusuusinta dadka kale."

Dhanka kale, Iimaan oo ka soo jeedda Masar ayaa sheegtay in ay u soonto si ay xidhiidhka Alle u xoojiso. Iman waxay horay u billaabi jirtay soonka sunnaha ah ka hor inta aysan bilaabin Ramadaanka, hase yeeshee mararka qaar waxay u joojisaa sababo la xiriira caafimaad darro.

Iman waxay la nooshahay xaalad caafimaad oo culus oo ka dhigta in ay dareento inay lumisay qayb ka mid ah xubinteeda jirka, sidaas darteed soonku wuxuu u noqdaa hab ay ku dareento raaxo iyo yareynta dhibaatada.

Inkastoo aysan raacin barashada Islaamka, Iman waxay sheegtay inay ku raaxaysato soonka sababtoo ah wuxuu ka caawiyaa inay nafteeda ku barato dulqaad iyo samir.