Czym jest i jak jest obchodzona Niedziela Pamięci w Wielkiej Brytanii?

Polska i Wielka Brytania przygotowują się na wydarzenia upamiętniające 107. rocznicę zakończenia I wojny światowej – konfliktu, który odmienił oblicze Europy.

Rocznica ta jest upamiętniana w obu krajach w bardzo różny sposób.

Dla Polski pokonanie w 1918 r. imperiów niemieckiego, austro-węgierskiego i rosyjskiego oznaczało odzyskanie suwerenności po 123 latach zaborów.

11 listopada jest Narodowym Świętem Niepodległości – jednym z najważniejszych świąt państwowych.

Jest to dzień wolny od pracy, w którym odbywają się uroczystości i marsze patriotyczne.

Podczas gdy w Polsce obchody upamiętniają zarówno zakończenie I wojny światowej, jak i odzyskanie niepodległości, w Wielkiej Brytanii dzień ten ma bardziej podniosły i refleksyjny charakter — koncentruje się na pamięci o tych, którzy zginęli w wojnach.

Niedziela Pamięci

Brytyjczycy gromadzą się w miastach, miasteczkach i wsiach, aby uczcić Niedzielę Pamięci. Ceremonie odbywają się przy pomnikach wojennych i w kościołach. Ludzie często ubierają się w ciemne lub czarne stroje jako znak szacunku.

O godzinie 11:00 odbywa się dwuminutowa cisza, aby uczcić pamięć osób, które zginęły w wojnach na całym świecie. Uroczystości zazwyczaj odbywają się w drugą niedzielę listopada. W tym roku przypada to 9 listopada.

Członkowie rodziny królewskiej, wysocy rangą politycy oraz weterani wojskowi biorą udział w ceremonii przy Cenotafie – pomniku wojennym znajdującym się na Whitehall, niedaleko Downing Street, oficjalnej rezydencji premiera.

Król Karol III poprowadzi ceremonię i złoży pierwszy wieniec. Jako brytyjski monarcha, król jest również zwierzchnikiem sił zbrojnych.

Rozejm I wojny światowej

Sam Dzień Pamięci, a nie Niedziela Pamięci, przypada 11 listopada – w dniu zakończenia I wojny światowej, o 11 godzinie, 11 dnia, 11 miesiąca, w 1918 r. Znany jest również jako Dzień Rozejmu.

Walki na froncie zachodnim zostały wstrzymane, aby Niemcy i alianci mogli zawrzeć porozumienie pokojowe.

Konflikt pochłonął dziesiątki milionów istnień i stał się znany jako „wojna, która miała zakończyć wszystkie wojny". Szacuje się, że zginęło około 886 000 brytyjskich żołnierzy.

Pierwsza dwuminutowa cisza w Wielkiej Brytanii odbyła się rok później, 11 listopada 1919 r.

Ówczesny monarcha brytyjski, król Jerzy V, poprosił społeczeństwo o zachowanie ciszy o godzinie 11:00, aby „myśli wszystkich mogły skupić się na pełnym czci wspomnieniu chwalebnych poległych".

Dziś rocznica ta służy upamiętnieniu osób, które zginęły we wszystkich wojnach.

Czerwone maki

Wielu Brytyjczyków nosi czerwone maki w dniach poprzedzających Dzień Pamięci.

Sztuczne maki są sprzedawane na ulicach, na stacjach kolejowych i w centrach handlowych przez Royal British Legion – organizację charytatywną wspierającą weteranów wojennych. Dochód ze sprzedaży przeznaczany jest na pomoc dla żołnierzy, weteranów oraz ich rodzin. Wieńce z maków są również składane przy pomnikach wojennych w całym kraju.

Mak stał się symbolem pamięci, ponieważ był jedną z pierwszych roślin, które pojawiły się na polach bitewnych po zakończeniu walk w I wojnie światowej.

Stał się symbolem cierpienia i poświęcenia członków sił zbrojnych.

W 2014 r., w setną rocznicę wybuchu I wojny światowej, dziesiątki tysięcy ceramicznych maków wykorzystano w imponującej instalacji w londyńskiej Tower, zatytułowanej „Blood Swept Lands and Seas of Red" (“Ziemie spływające krwią i morza czerwieni").

Ten tekst został napisany i sprawdzony przez dziennikarzy BBC. Przy tłumaczeniu zostały użyte narzędzia AI, jako część projektu pilotażowego.

Edycja: Magdalena Mis