|
غزه در آتش؛ چرخه دائمی خشونت | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
ارتش اسراييل حملات به نسبت شديدی را عليه پايگاههای شاخه نظامی حماس در نوار غزه آغاز کرده است، حملاتی که به دليل تراکم جمعيت در شهرها و اردوگاههای نوار ساحلی باريکه غزه، به غير نظاميان نيز آسيب می رساند. اسراييل حملات خود به نوار غزه را تلافی جويانه و در واقع واکنش به پرتاب موشکهای دست ساز قسام به خاک خود می داند. اسراييل و فلسطينیها تاکنون چندين بار در مورد استقرار آتش بس در نوار غزه به توافق رسيده اند، اما اين مساله باعث قطع حملات موشکی به شهرکهای اسراييلی نشده و دولت عبری نيز در مقابل، شهرهای فلسطينی را هدف حملات هوايی و زمينی خود قرار داده است. با توجه به اينکه حملات موشکی گروه های فلسطينی به شهرکهای اسراييلی تلفات چندانی در پی ندارد و در مقابل، حمله ارتش اسراييل به نوار غزه، تلفات مالی و جانی قابل توجهی در بين فلسطينیها بر جا میگذارد، اغلب اين سوال برای تحليلگران پيش میآيد که چرا شبه نظاميان وابسته به حماس بر ادامه شليک موشک به خاک اسراييل و يا حمايت از شبه نظاميان دخيل در اين موشک پرانیها اصرار میورزند؟ دو علت برای حمايت حماس از ادامه پرتاب موشک به شهرکهای اسراييلی از نوار غزه قابل تصور است. علت نخست اين است که حماس معمولا حملات موشکی به نوار غزه را به تلافی حملات ارتش اسراييل به شبه نظاميان فلسطينی در کرانه باختری رود اردن انجام می دهد. شايان ذکر است که آتش بس بين اسراييل و فلسطينیها، محدود به نوار غزه است و کرانه باختری رود اردن را در بر نمیگيرد. از همين رو، ارتش اسراييل خود را برای انجام عمليات عليه شبه نظاميان مستقر در شهرهای کرانه باختری و دستگيری آنها مجاز می داند. قاعدتا حماس نسبت به اين گونه حملات معترض است، اما توانايی پاسخ دادن به آنها را در کرانه باختری ندارد و به همين دليل هر حمله اسراييل به شبه نظاميان فلسطينی در کرانه باختری را از نوار غزه میدهد. هر چند که پاسخ حماس به اسراييل از نوار غزه به معنای نقض آتش بس است، اما حماس در مجموع اين نوع واکنش را برای خود کم هزينه تر می داند. نوار غزه در پی عقب نشينی يک جانبه ارتش اسراييل از آن، تحت کنترل کامل فلسطينیهاست و حمله ارتش اسراييل به اين منطقه، هم به دليل تلفات اجتناب ناپذير غير نظاميان و هم به علت تجاوز به قلمرو حاکميت دولت فلسطينی، اغلب توجه بين المللی بسياری را جلب می کند. به عبارت ديگر، حمله به نوار غزه برای اسراييل، سخت تر از حمله به شهرهای کرانه باختری است، زيرا کرانه باختری هنوز تحت کنترل امنيتی اسراييل است و شبه نظاميان حماس نيز در اين منطقه از قدرت چندانی برخوردار نيستند.
حماس برای تحکيم آتش بس در نوار غزه، خواستار گسترش آن به کرانه باختری است، اما دولت اسراييل علاقه ای به اين موضوع ندارد و آتش بس در کرانه باختری را فرصتی برای تقويت و تحکيم موقعيت شبه نظاميان فلسطينی در اين منطقه می داند. به هر حال، همانطور که اسراييل حمله نظامی به نوار غزه را اقدامی تدافعی و تلافی جويانه در مقابل شليک موشک به خاک خود می داند، گروه های فلسطينی و به خصوص حماس نيز به نوبه خود، حمله موشکی به شهرک های اسراييلی از نوار غزه را اقدامی دفاعی و تلافی جويانه در پاسخ به عمليات ارتش اسراييل عليه فلسطينیها در کرانه باختری تلقی میکند. با اين همه، شرايطی وجود داشته که اوضاع در کرانه باختری آرام بوده، اما شليک موشک از نوار غزه به شهرکهای اسراييلی ادامه داشته است. ريشه اين مساله را بايد در دومين علت حمايت حماس از ادامه موشک پراکنی به خاک اسراييل از نوار غزه جستجو کرد. به نظر میرسد حماس به رغم شراکتش در دولت وحدت ملی فلسطينی و علاقه اش به حضور در روندهای سياسی، هنوز برنامه سياسی روشنی برای خود ندارد و در انتخاب بين راه حل سياسی و يا نظامی برای مساله فلسطين، دچار تزلزل و نوسان است. حماس به رغم در اختيار داشتن نهادهای حکومتی، همچنان خود را يک گروه مقاومت می داند و شليک موشک از نوار غزه به خاک اسراييل را بدون توجه به هزينههای آن برای ساکنان اين منطقه، تنها راه اثبات وفاداری خود بر اصل مقاومت قلمداد می کند. در هر صورت تا زمانی که اشغال کرانه باختری ادامه يابد و تا زمانی که حماس به الزامات يک راه حل سياسی برای بحران فلسطين پايبندی نشان دهد، چرخه خشونت بين اسراييل و حماس ادامه خواهد يافت. |
مطالب مرتبط اسرائیل ساختمان حماس را بمباران کرد17 مه, 2007 | جهان ادامه حملات هوایی اسرائیل به مراکز حماس 18 مه, 2007 | جهان ادامه درگیری جناح های فلسطینی در غزه18 مه, 2007 | جهان | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||