کودتای نافرجام ترکیه: واکنش ترک تبارهای اروپا به کودتا

در پی کودتای نافرجام ترکیه در ۱۵ ژوئیه، در سراسر اروپا بین طرفداران و مخالفان رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری این کشور، تنش های فزاینده‌ای بروز کرده است. اما جامعه گسترده شهروندان ترکیه در اروپا در باره آقای اردوغان چه نظری دارند و به مناقشه سیاسی ترکیه چه واکنشی نشان داده‌اند؟

تظاهرات یکشنبه گذشته در شهر کلن واقع در ایالت راین-وستفالی شمالی، که حدود یک سوم آلمانی‌های ترک تبار، در آنجا زندگی می‌کنند در اعتراض به کودتا ترتیب داده شده بود.

بسیاری از تظاهرکنندگان، طرفدار آقای اردوغان و سرکوب هایی بودند که به دستور وی از تاریخ تلاش برای کودتا جریان دارد.

نزدیک به سه میلیون ترک تبار در آلمان زندگی می‌کنند. شمار ترک تبارها در آلمان از هر کشور دیگری بیشتر است.

در میان اعضای این جامعه، ۶۰ درصد از کسانی که ملیت ترکیه را دارند، در انتخابات نوامبر گذشته به حزب عدالت و توسعه آقای اردوغان رای دادند که به نسبت از سهم این حزب در داخل ترکیه بیشتر بود.

در حالی که سیاستمداران و رسانه‌های آلمانی به طور فزاینده‌ای از سرکوبی مخالفان آقای اردوغان انتقاد می‌کنند، جامعه ترک تبارهای آلمان عمدتا از وی به خاطر دفاع از دموکراسی تقدیر کرده است.

آنها با آقای اردوغان که از یک خانواده معمولی شهرستانی ترکیه می‌آید احساس همبستگی می‌کنند و همچنین رونق اقتصادی ترکیه را ناشی از تلاش‌های او می‌دانند.

طلعت کامران، از انستیتوی مانهایم برای ادغام و دیالوگ بین ادیان به نشریه دویچه وله گفت: "مردم می‌خواهند پیشرفت کنند و آقای اردوغان را یک شخصیت قوی می‌دانند. آنان از این بیم دارند که اگر او نباشد یک جنگ داخلی مانند وضعیت عراق یا سوریه در ترکیه بروز کند."

ولی تمام ترک تبارهای آلمان از حامیان رئیس جمهوری ترکیه نیستند.

بنا بر گزارش‌ها تنش بین طرفداران او و پیروان فتح الله گولن، شخصیت مذهبی سیاسی ترکیه که در آمریکا زندگی می‌کند، افزایش یافته است.

جم اوزدمیر، رهبر حزب سبزهای آلمان از رسانه‌های این کشور انتقاد کرده که منتقدان آقای اردوغان در جامعه ترک آلمان، را هدف قرار داده‌اند.

آقای اوزدمیر، به روزنامه فرانکفورتر آلگماینه گفت: "نباید جو ترس ایجاد کرد"

حدود ۴۰۰ هزار ترک تبار در هلند زندگی می‌کنند که اکثر آنان طرفدار حزب عدالت و توسعه آقای اردوغان هستند. در انتخابات ماه نوامبر گذشته ترکیه، ۶۷ درصد آنان که از نظر ملیت اهل ترکیه هستند، به این حزب رأی دادند.

یکشنبه گذشته بسیاری از آنان با اتوبوس به شهر کلن رفتند تا در تظاهرات هواداران حزب عدالت و توسعه در این شهر شرکت کنند.

برگزارکنندگان این سفر می‌گفتند آنها برای دموکراسی دست به تظاهرات زده بودند ولی بسیاری از آنان پلاکاردهایی با عکس آقای اردوغان حمل می‌کردند.

تعداد طرفداران فتح الله گولن، در هلند نسبتا کم است ولی آموزش بهتر سبب شده که آنها روابط خوبی با نهادهای هلندی داشته باشند.

گفته می‌شود در روتردام که جامعه ترک تبار بزرگی دارد به مرکز فرهنگی طرفداران آقای گولن حمله شده است.

احمد ابوطالب، شهردار روتردام در ارتباط با کودتا از مردم تقاضا کرد آرامش را حفظ کنند: "مناقشه را وارد نکنید. همین که این تنش‌ها در ترکیه بروز کرده، کافی است"

اکثر ۱۶۰ هزار ترک تبار ساکن این کشور مانند آلمان و هلند از طرفداران رجب طیب اردوغان هستند.

بلافاصله پس از کودتا آنها در وین دست به تظاهراتی زدند که بیش از ۱۲۰۰ نفر در آن شرکت داشتند.

در جریان این تظاهرات هم موارد تهدید و هم ارعاب دیده شد.

در طی چند روز گذشته کریستیان کرن، صدراعظم اتریش ایمیل‌هایی از جانب هواداران آقای اردوغان که در آنها تهدید به مرگ شده، دریافت کرده که ظاهرا از داخل ترکیه فرستاده شده.

گسترش پیآمدهای مناقشه ترکیه در رسانه‌های اتریش منعکس شد.

در پی تظاهرات وین، سفیر ترکیه احضار شد.

سباستین کورتز، وزیر خارجه اتریش اذعان کرد که ترک تبارهای این کشور حق برگزاری تظاهرات را دارند.

ولی آقای کورتز، در رادیوی دولتی اتریش گفت: "هر کسی که می‌خواهد در سیاست‌های داخلی ترکیه درگیر شود، آزاد است که کشور را ترک کند."

او از جامعه ترک‌های مقیم اتریش خواست به اتریش وفادار باشند: "اگر شما مناقشه وارد کشور کنید، تاثیر منفی در جامعه خواهید گذاشت."

فرانسه بعد از آلمان بزرگترین جامعه شهروندان ترکیه در خارج از کشورشان را دارد. بیش از ۴۰۰ هزار ترک تبار در فرانسه زندگی می‌کنند.

در حمایت از آقای اردوغان دو نوبت تظاهراتی در فرانسه صورت گرفته ولی گزارش‌هایی هم از حمله به نهادهای متعلق به طرفداران فتح الله گولن، دریافت شده.

روزنامه لوموند می‌نویسد در پاریس مناقشه بین هواداران آقای گولن و حزب عدالت و توسعه روز به روز حادتر می‌شود.

اخباری هم در باره ایمیل‌های توهین آمیز و تحریک حس نفرت مردم از طریق رسانه‌های اجتماعی، انتشار یافته. در روزهای پس از کودتا پلیس فرانسه ماموریت محافظت از نهادهای متعلق به طرفداران آقای گولن را به عهده گرفت.

به نوشته روزنامه لوموند، هم ترک‌های موافق و هم مخالف آقای اردوغان به خاطر بیم از بی‌ثباتی، نگران بازگشت به ترکیه هستند.

جامعه ترک تبارهای بریتانیا نسبتا کوچک است و تعداد اعضایش تنها ۵۰ هزار نفر است.

در روز تلاش برای کودتا، دموکرات‌های ترکیه‌ای اتحادیه اروپا (یو ای تی دی) تظاهرات کوچکی در خارج دفتر مرکزی بی بی سی، ترتیب دادند و روز بعد در مقابل اقامتگاه نخست وزیر بریتانیا جمع شده و در حمایت از آقای اردوغان و علیه نحوه پوشش کودتای نافرجام در رسانه های غربی، شعار می‌دادند.

هواخواهان فتح الله گولن در بریتانیا، از بدرفتاری طرفداران آقای اردوغان با آنان شکایت داشتند.

ظرف چند ساعت پس از آن که رئیس جمهوری ترکیه از حامیانش خواست که در روز کودتا برای اعتراض به خیابان‌ها بیایند، به مسجد مولانا رومی در ادمنتون، در شمال لندن حمله شد.

شوال گوکچه، مسئول این مسجد گفت: "دو نفر وارد مسجد شدند و شروع به فریاد زدن و دشنام دادن کردند و آرامش را به هم زدند."

به نظر می‌رسد مناقشه سیاسی ترکیه به خارج از کشور هم کشیده شده است.