«با گلوله ساچمه‌ای به صورتم شلیک کردند»؛ ایرانیان در مرز عراق از خشونت و اعتراض‌ها می‌گویند

در گذرگاه مرزی از ایران به اقلیم کردستان عراق، چهره جدی آیت الله خمینی، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، از بالا به صف باریک ایرانیانی که در حال ترک این کشور هستند، می‌نگرد.

دانه‌های درشت برف مانند کاغذهای رنگی بر کامیون‌ها و عابران پیاده‌ای که به این گذرگاه کوهستانی دورافتاده می‌رسند، می‌بارد.

چند متر آن‌سوتر، درست پشت پست مرزی، پرچم ایران در برف به اهتزاز درآمده است.

ایران، اینترنت را قطع و تماس‌های تلفنی ورودی به کشور را مسدود کرده است، اما مرزهایش همچنان باز هستند.

در سالن ورودی، با ده‌ها مرد، زن و کودک رو به‌ رو می‌شویم. بسیاری از آن‌ها برای دیدار با اعضای خانواده‌شان به آن سوی مرز در عراق می‌آیند.

هیچ‌کدام از کسانی که دیدیم نگفتند به‌ دلیل اعتراض‌های اخیر و سرکوب حکومت، از ایران گریخته‌اند. اما یک مرد که از ما خواست هویتش را پنهان کنیم، به ما گفت که جمعه گذشته در جریان یک اعتراض در مرکز ایران، نیروهای امنیتی به او شلیک کرده‌اند.

او می‌گوید: «با هفت گلوله ساچمه‌ای به صورتم شلیک کردند.» او چندین ورم و کبودی روی صورتش را نشان می‌دهد و می‌افزاید: «بالای پلکم، روی پیشانی‌ام، گونه‌ام، لبم، زیر گوشم و در امتداد فکم ساچمه خورد. مجبور شدم با تیغ یکی از ساچمه‌ها را از صورتم دربیاورم.»

او به ما گفت که از ترس بازداشت شدن، جرات نکرده برای درمان به مراکز پزشکی مراجعه کند و افزود که دیگر کسانی که در جریان سرکوب حکومت، مجروح شدند هم به همین دلیل از درمان پرهیز می‌کنند، چون می‌ترسند نیروهای امنیتی سر برسند و آن‌ها را بازداشت کنند.

او می‌گوید: «یکی از دوستانم به من گفت با گلوله ساچمه‌ای هدف قرار گرفته است. پسرش که حدود ۱۲ یا ۱۳ سال دارد، دو بار با گلوله جنگی به پاهایش شلیک شده و یکی از گلوله‌ها در استخوان ساق پا گیر کرده است. آن‌ها از رفتن به بیمارستان برای خارج کردن گلوله از پایش وحشت دارند.»

حکومت ایران این اعتراض‌ها را تهدیدی برای موجودیتش تلقی کرده است. به نظر می‌رسد سرکوب اعتراض‌ها در حال نتیجه دادن باشد و گمان می‌رود معترضان اکنون تا حد زیادی از ترس تیراندازی یا بازداشت، در خانه‌ها مانده باشند.

اما چند نفر در اینجا به ما گفتند که دست‌کم تا همین هفته، اعتراض‌ها ادامه داشته است. معترضی که با او صحبت کردیم گفت نیروهای امنیتی، جمعه گذشته اعتراض‌ها را در شهر خودش سرکوب کرده‌اند، اما در جاهای دیگر ادامه داشته است.

او می‌گوید: «تظاهرات هنوز در فردیس و ملارد و بعضی مناطق تهران جریان داشت. دوستانم آنجا بودند. مدام با هم تلفنی در تماس بودیم. شب سه‌شنبه اعتراض‌ها هنوز ادامه داشت، اما از آن زمان دیگر خبری ندارم.»

ایرانیان برای عبور از این مرز به ویزا نیاز ندارند و مقام‌ها می‌گویند رفت ‌و آمد به‌ طور منظم انجام می‌شود.

مرد دیگری که در مرز با او صحبت کردیم گفت روز چهارشنبه در تهران بوده و معترضان را در خیابان دیده است. روشن نیست این اعتراض‌ها چه شکلی داشته یا چند نفر در آن شرکت کرده‌اند.

بی‌بی‌سی هیچ مدرک قطعی ندیده است که نشان دهد اعتراض‌های خیابانی هنوز ادامه دارد. تصاویر بسیار کمی به بیرون درز می‌کند و گزارش‌هایی که شنیدیم، قابل تایید نیستند. بی‌بی‌سی، مانند دیگر رسانه‌های بین‌المللی، از گزارش‌گری در داخل ایران منع شده است.

به نظر می‌رسد سرکوب حکومت تا حد زیادی به نتیجه رسیده است. اما مشکلات اقتصادی که جرقه این بحران را زدند، از بین نرفته‌اند.

یک معلم از شهری نزدیک مرز به ما گفت که برایش مهم نیست رهبر چه کسی باشد، او فقط می‌خواهد وضعیت اقتصادی بهتر شود.

او به من می‌گوید: «ما چیزی بیش از حقوق اولیه‌مان نمی‌خواهیم. این‌که صاحب خانه شویم، ماشین داشته باشیم، یک زندگی عادی. حقوقم فقط ۱۰ روز دوام می‌آورد و برای بقیه ماه باید پول قرض کنم. وضعیت خیلی بد است.»

از او درباره دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا و تهدیدش به حملات نظامی در صورتی که حکومت به کشتن معترضان ادامه دهد، می‌پرسم.

او می‌گوید: «منتظریم ببینیم ترامپ چه کار می‌کند. در این میان، غیرنظامی‌ها کشته می‌شوند.»

شدتی که رهبران ایران با آن این اعتراض‌ها را سرکوب کرده‌اند، نشانه ضعف آن‌هاست. گروه‌های نیابتی منطقه‌ای که زمانی به‌عنوان سپری در برابر حمله استفاده می‌شدند، بر اثر جنگ اسرائیل با حماس و حزب‌الله، و با سقوط بشار اسد، رئیس‌جمهور پیشین سوریه، تضعیف شده‌اند.

و جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران در سال گذشته، توان نظامی این کشور را تحلیل برده و ایران را در برابر حمله آسیب‌پذیر کرده است.

پنهان در پسِ این مرز کوهستانی، حکومت ایران دوباره کنترل خود را برقرار می‌کند.

اما پشت آن کنترل سرکوبگرانه، ترس فزاینده جمهوری اسلامی پنهان است؛ حکومتی که از برآوردن ساده‌ترین خواسته‌های مردمش ناتوان مانده: امنیت در برابر تهدیدهای خارجی و رفاه در داخل کشور.