انتخابات بریتانیا: مهاجرت تا چه اندازه مهم است؟

در روزهای منتهی به همه‌پرسی سال ۲۰۱۶، نظرسنجی‌ها حاکی از آن بود که مهاجرت مهم‌ترین مساله مردم است، نه عضویت در اتحادیه اروپا.

اما حالا با وجود این‌که عوامل مربوط به این مساله بی تغییر مانده‌اند اما نگرانی‌ها بابت مهاجرت به مراتب کمتر شده است.

فرای این‌که این کشور در آینده چه رابطه‌ای با اتحادیه اروپا خواهد داشت، پرسش‌های بی‌پاسخ فراوانی درباره اصلاحات مورد نیاز نظام مهاجرتی مطرح است.

مهاجرت از اتحادیه اروپا کمتر شده است

تمرکز اصلی حزب محافظه‌کار به مدت یک دهه بر تعداد مهاجرانی معطوف شده بود که به بریتانیا می‌آمدند.

یکی از وعده‌های دیوید کامرون، نخست‌وزیر سابق بریتانیا از حزب محافظه‌کار، تقلیل تعداد خالص مهاجران - مهاجران ورودی منهای مهاجران خروجی - به کمتر از ۱۰۰٫۰۰۰ نفر بود. اما موفق نشد.

شکی نیست که خیلی از مدافعان خروج از اتحادیه اروپا امید دارند که با این کار بتوان مهاجرت را محدودتر کرد.

اما آمارهایی که اخیرا در مبحث مهاجرت منتشر شده است نشان می‌دهد که خروج از اتحادیه اروپا شاید تاثیری بر تعداد کل مهاجرانی که به بریتانیا می‌آیند نگذارد، چون کشش اقتصادی کشور برای باقی دنیا همچنان ادامه خواهد داشت.

در یک سال منتهی به ژوئن ۲۰۱۹، میزان تقریبی مهاجرت خالص ۲۱۲٫۰۰۰ نفر بود، و نسبت افرادی که از کشورهای عضو اتحادیه اروپا مهاجرت کرده بودند نیز به پایینترین سطح خود از سال ۲۰۰۳ رسیده بود.

در عین حال، مهاجرت از بقیه دنیا روند افزایشی خود را حفظ کرده است و حالا چیزی در حدود ۲۲۹٫۰۰۰ نفر تخمین زده می‌شود.

تغییر وعده‌ها

مهاجرت امروزه یکی از محورهای اساسی حیات اقتصادی بریتانیا است، درست مثل تمامی اقتصادهای پیشرفته صنعتی.

حالا تمامی احزاب سیاسی این روایت را پذیرفته‌اند، اما در ارائه آن تفاوت‌هایی وجود دارد.

همه احزاب وعده‌های غیرقابل اجرا را کنار گذاشته‌اند و به کنترل و مدیریت مهاجرت روی آورده‌اند.

وعده حزب محافظه‌کار پایان دادن به آزادی حرکت با ایجاد "سیستمی امتیازی مانند استرالیا" است. معنی این وعده این است که بخت کسانی که می‌خواهند به بریتانیا مهاجرت کنند به میزان توانایی‌هایشان بستگی خواهد داشت. این حزب مدعی است که این کار یعنی رسیدن به "تسلط واقعی".

حزب برگزیت هم وعده اجرای یک سیستم امتیازی را داده است و در عین حال می‌گوید که تعداد مهاجران ورودی به کشور را به کمتر از ۵۰٫۰۰۰ نفر در سال خواهد رساند. البته در مانیفست انتخاباتی این حزب اشاره‌ای به این عدد نشده است.

همه چیز به برگزیت بستگی دارد

مساله دیگر این است که شکل نهایی این سیستم کاملا به نتیجه برگزیت بستگی دارد. اگر بریتانیا در اتحادیه اروپا باقی بماند، آزادی حرکت هم ادامه پیدا خواهد کرد.

اگر نهایتا اتحادیه اروپا را ترک کند، سیستم مهاجرتی ممکن است تحت تاثیر قراردادهای تجاری منعقد با دیگر کشورها قرار بگیرد. برای مثال، اتحادیه اروپا یا هند ممکن است تصمیم بگیرند که تا زمانی که کارگرانشان برای ورود به بریتانیا امتیاز خاصی نگرفته‌اند، قرارداد تجاری نیز منعقد نکنند.

حزب کارگر برخلاف حزب محافظه‌کار اشاره مشخصی به استرالیا نکرده است - اما وعده داده است که "نیروی کار مورد نیاز کشور را تامین کند". این حزب می‌گوید که قوانین آزادی حرکت اتحادیه اروپا شاید به "مذاکرات بیشتر نیاز داشته باشد".

محافظه‌کارها می‌گویند که تعداد "مهاجرانی که توانایی خاصی ندارند کمتر خواهد بود و تعداد کل مهاجران کاهش پیدا خواهد کرد". اما چنین اتفاقی پرسش‌های زیادی جلوی پای برخی از بخش‌های اقتصاد می‌گذارد.

برای نمونه، اگر چنین شود، چه اتفاقی برای مراقبت‌های اجتماعی می‌افتد؟ این بخش بحران‌زده اقتصاد همین حالا هم ۱۲۰٫۰۰۰ کارمند جدید نیاز دارد. اغلب کارگران مناسب این بخش در زمره کارگران ساده قرار می‌گیرند و به گفته ناظران کاهش ارزش پول ملی نیز باعث کاهش علاقه کسانی شده است که شاید بخواهند برای کار در این بخش از اقتصاد به بریتانیا بیایند.

حزب کارگر از حل کاستی‌های نیروی کار صحبت می‌کند. این شاید در عمل به رویکردی بسیار باز منتهی شود که توجه چندانی به مسائل جمعیتی و مشکلات مسکن نمی‌کند.

پیشنهاد حزب لیبرال دموکرات هم این است که تصمیم‌گیری بر سر مسائل مهاجرتی را از وزارت کشور بگیرد و به وزارت آموزش و کسب‌وکار واگذار کند.

منتقدان می‌گویند چنین طرح‌هایی ممکن است به کاهش دستمزد کارگران بریتانیایی منجر شود. اما حزب کارگر می‌گوید می‌توان با وضع قوانین نظارتی و مبارزه جدیتر با استثمار نیروی کار مانع چنین اتفاقی شد.

حقوق و مزایا

یکی از وعده‌های حزب محافظه‌کار گرفتن هزینه از مهاجران بابت بعضی از خدمات است. البته بعضی از این طرح‌ها همین حالا هم اجرا می‌شود، مثل پولی که مهاجران هنگام ورود برای استفاده از خدمات درمانی پرداخت می‌کنند.

وعده دیگر این حزب این است که بعد از ترک اتحادیه اروپا، مهاجران اروپایی هم باید مثل مهاجران دیگر پنج سال برای استفاده از برخی مزایای دولت منتظر بمانند.

حزب کارگر، لیبرال دموکرات و دیگران این حزب را متهم می‌کنند که هدفش ایجاد "محیطی خصومت‌آمیز" برای مهاجران است. دو حزب کارگر و لیبرال دموکرات مشخصا گفته‌اند که مهاجران باید امکان زندگی با خانواده‌های خود را داشته باشند.

یکی از پرسش‌های جالبی که هنوز پاسخ داده نشده است شیوه شمارش مهاجر است. بریتانیا در حال حاضر شیوه مناسبی برای این کار ندارد، و حزب محافظه‌کار می‌گوید بعد از برگزیت بر تمامی ورودی‌ها و خروجی‌ها نظارت خواهد کرد. البته باید در نظر داشت که چیزی که در حال حاضر مانع این کار است نه اتحادیه اروپا، بلکه نبود فناوری و کاهش بودجه توسط همین حزب است.

نگاه شما به مساله مهاجرت هر چه که باشد، همه کارشناسان - از مرزبانان سابق گرفته تا شخصیت‌های دانشگاهی - می‌گویند نظام مهاجرتی بریتانیا در ۲۰ سال گذشته حسابی آشفته شده است. بودجه ناکافی، بحران‌های متوالی در میان رقابت اهداف سیاسی متضاد، و البته نبود اجماع بر سر نیازهای اساسی مملکت ریشه‌های اصلی این آشفتگی است.