جاناتان آموس گزارشگر علمی، سایت خبری بی بی سی

این فضاپیمای آمریکایی در جریان گذر دوشنبه بیش از 1300 عکس تهیه کرده و رصدهای دیگری انجام می دهد

این عبور یکی از سه گذری خواهد بود که فضاپیمای "مسنجر" در سال های آینده انجام خواهد تا به تدریج از سرعت خود کاسته و در سال 2011 در مدار این سیاره کوچک قرار گیرد.

این فضاپیمای آمریکایی در جریان گذر دوشنبه بیش از 1300 عکس تهیه کرده و رصدهای دیگری انجام می دهد.

از ماه مارس 1975 که ماموریت "مارینر 10" برای سومین بار از نزدیک عطارد گذشت تاکنون هیچ کاوشگری از آن دیدن نکرده است.

مریلین لیندستروم دانشمند اصلی این ماموریت در آژانس فضایی آمریکا، ناسا، گفت: "مسنجر حاضر یراق و آماده رفتن است؛ تیم آماده است و واقعا پرانرژی است. عطارد، مسنجر دارد می آید!".

این محقق ناسا گفت که کل جامعه علوم سیارات بی صبرانه منتظر رسیدن این فضاپیما به نزدیک ترین سیاره به خورشید بوده است.

وی افزود: "هدف [مسنجر] درک سطح، درون، میدان مغناطیسی و اتمسفر این درونی ترین سیاره منظومه شمسی است؛ اما امیدواریم که این فرآیند به درک ما از چگونگی شکل گیری کلیه چهار کره خاکی منظومه کمک کند."

مسنجر هم اکنون نیمی از مسیر در سفر هفت ساله خود به بخش درونی منظومه شمسی را طی کرده است.

این فضاپیما تا مارس 2011 در مدار عطارد قرار نخواهد گرفت، چرا که برای رسیدن به این مقصد باید یک رشته پرواز از کنار سیاره انجام داده و با کمک موتورهایش در مسیر درست قرار گیرد.

کره نامانوس

مسنجر از ساعاتی قبل از رسیدن به 200 کیلومتری عطارد، رصدهای خود را آغاز کرده بود. ابزارهای این فضاپیما قرار است حدود 700 گیگابایت داده را طی 55 ساعت جمع آوری کند.

فضاپیما اواسط روز سه شنبه به وقت شرق آمریکا به رصدهای خود پایان خواهد داد و ابزارهای ارتباطی خود را به سوی زمین نشانه خواهد رفت تا گنجینه داده های جمع آوری شده را مخابره کند.

مسنجر ماموریت خود را در شرایط بسیار نامساعدی انجام می دهد.

ابزارهای الکترونیکی و رصدی آن توسط یک سپر محافظت می شود تا در دمایی مطلوب کار کنند. اما روی دیگر سپر که رو به خورشید است دمایی بیش از 300 درجه سانتیگراد را تجربه می کند.

تصور می شود کلیه سیارات خاکی - زمین، مریخ، عطارد و زهره - در فرآیندی مشابه به طور همزمان شکل گرفته باشند اما عطارد کمی غیرعادی است.

چگالی این سیاره چنان بالاست که بیش از دو سوم جرم آن باید از فلز آهن تشکیل شده باشد.

این سیاره همچنین آنقدر به خورشید نزدیک است که اختلاف دمای روز و شب آن در ناحیه استوایی بیش از 600 درجه است؛ و با این حال احتمال دارد آب-یخ در گودال های عمیق قطبی آن که در سایه دائمی هستند وجود داشته باشد.

نوبت اروپایی ها

شان سولومون، پژوهشگر اصلی مسنجر از موسسه کارنگی در واشنگتن، گفت: "مارینر 10 سطحی چنان پر گودال را به ما نشان داد که به نظر می رسید فعالیت ژئولوژیکی بر عطارد خیلی زود در تاریخ منظومه شمسی پایان یافت."

"و با این حال، عطارد تنها سیاره دیگر فضای درونی منظومه شمسی است که مانند زمین دارای میدان مغناطیسی است که به باور ما نشانه وجود یک هسته بسیار دینامیک از آهن مذاب است."

"به این ترتیب چگونگی آشتی دادن این سطح کهن با این فعالیت دینامیک درونی که مشخصه ای مدرن است از معماهایی است که امیدواریم بتوانیم حل کنیم."

اهداف گذر امروز مسنجر شامل این موارد است:

• تهیه تصاویر دقیق از سطح نیمکره ای از سیاره که مارینر 10 موفق به انجام آن نشد (مارینر فقط 45 درصد سطح عطارد را دید)
• انجام نخستین اندازه گیری ها از ترکیب عناصر سطح عطارد
• استفاده از یک ارتفاع سنج لیزری برای مطالعه شکل و توپوگرافی سیاره
• انجام اندازه گیری های گرانشی برای درک بهتر ساختار داخلی آن

روز جمعه این هفته آژانس فضایی اروپا، اسا، یک معامله صنعتی با شرکت "EADS Astrium" برای ساخت "BepiColomo" امضا خواهد کرد.

این ماموریت در سال 2013 رهسپار عطارد خواهد شد و شامل دو فضاپیما است: یک مدارگرد برای مطالعه سیاره تحت هدایت اسا و ماموریت دیگری برای مطالعه "اتمسفر مغناطیسی" (مغناتسفر) سیاره تحت هدایت آژانس فضایی ژاپن.

این دو فضاپیما قرار است سال 2019 پس از سفری شش ساله به مقصد برسند.