بازتاب اخراج دانشجویان ایرانی از آمریکا در نیویورک‌تایمز

در پی افزایش تنش میان ایران و آمریکا، دست‌کم ۱۶ دانشجوی ایرانی از ماه میلادی اوت تاکنون از فرودگاه‌های ایالات متحده اخراج شده و فرصت تحصیل در دانشگاه‌های این کشور را از دست داده‌اند.

این دانشجویان پس از ساعت‌ها پرواز و انجام مصاحبه با افسران مرزبانی در فرودگاه‌های آمریکا مجبور به بازگشت به مبدا پروازشان شده‌اند. بسیاری از آنان از دانشگاه‌های مشهور و معتبر پذیرش تحصیلی داشته‌اند و صدور روادید برای آنان ماه‌ها به طول انجامیده بود. با این حال اخراج آنان با ۵ سال ممنوعیت برای درخواست بازگشت به آمریکا همراه است.

به نوشته روزنامه نیویورک‌تایمز "بیش‌تر این دانشجویان" ایرانی می‌گویند که از دلیل جلوگیری از ورودشان به خاک آمریکا، مطلع نشده‌اند.

برخی از این افراد نخواسته‌اند که نام خانوادگی‌شان فاش شود. مقامات اداره حفاظت مرز و گمرک آمریکا در بیانیه‌ای گفته که دلیل جلوگیری از ورود دارندگان روادید به خاک آمریکا شامل مسایل بهداشتی، جرایم و نگرانی‌های امنیتی است. در تمامی این موارد، متقاضی باید خلاف آن را اثبات کند.

محمد ۳۰ ساله ششم اکتبر سال گذشته از فرودگاه بین‌المللی لوگان بوستون بازگردانده شد. او از آوریل ۲۰۱۹ دانشجوی نورث‌ایسترن تحصیل می‌کرد و بارها در مرز آمریکا و کانادا تردد کرده بود. با این حال پس از شرکت در کنفرانسی در پاریس اجازه ورود به آمریکا نیافت. او به نیویورک‌تایمز گفته که تا بازگشت به پاریس تلفن همراه و گذرنامه‌اش به او تحویل داده نشده است.

امین ۳۴ ساله، دانشجوی مقطع دکترای دانشگاه فلوریدا اول ژانویه از فرودگاه هارتس‌فیلد جکسون در آتلانتا اخراج شده است. او به این روزنامه انگلیسی زبان منتقد دولت آمریکا گفته افسران مرزبانی می‌خواستند بدانند که چرا نشانی ایمیل دانشکده سابق و یک تحقیق قدیمی‌اش در فرم تقاضای روادید او نیامده است.

حمید ۲۲ ساله که هشت ماه در انتظار صدور روادید بوده، پس از ورود به شیکاگو ۱۹ ساعت در بازداشتگاه بود. او روز ۱۱ ژانویه از فرودگاه بین‌المللی شیکاگو اخراج شد. حمید به نیویورک‌تایمز گفته که از عقایدش درباره رویدادهای سیاسی در ایران با او پرسش‌هایی مطرح شده است.

ریحانه امامی، ۳۵ ساله که هجدهم سپتامبر از فرودگاه لوگان بازگردانده شد، نیز گفته که در مصاحبه‌ای که ۹ ساعت به طول انجامیده، از او درباره حوادثی مانند حمله به تاسیسات نفتی عربستان سعودی سوال شده است.

در گزارشی که روزنامه نیویورک‌تایمز منتشر کرده، از ایرانیان دیگری هم تجربه‌هایی مشابه نقل شده و بر بدرفتاری افسران مرزبانی فرودگاه‌ها تاکید شده است. در این گزارش پرسشی از پیشینه اخراج شدگان یا وابستگی سیاسی آنان مطرح نشده است.

ان‌بی‌سی گزارش داده که مقام‌های اداره مرزبانی و گمرک از جزییات دلیل اخراج شهاب دهقانی، یکی از این دانشحویان مطلع بوده‌اند و به خبرنگاران این رسانه گفته‌اند که افسران مستقر در مبادی ورودی در مواردی - از جمله این مورد - کسانی را که ارتباط خانوادگی با اعضای سازمان‌هایی دارند که دولت آمریکا آنها را "تروریستی" شناسایی کرده از ورود به خاک آمریکا منع می‌کنند.

اخراج شماری از دانشجویان ایرانی ازفرودگاه‌های آمریکا همزمان با افزایش تنش میان ایران و آمریکا است و در شبکه‌های اجتماعی واکنش‌های بسیاری برانگیخته است. کاربران ایرانی شبکه‌های اجتماعی به دو گروه موافق و مخالف تقسیم شده‌اند. گروهی که مخالف هستند می‌گویند که این دانشجویان از حق سفر و اقامت محروم شده‌اند و دولت دونالد ترامپ را سرزنش می‌کنند. در همین حال گروه دیگر، بر این باورند که آمریکا بر اساس حفاظت از مرزهایش افرادی را که وابستگی سیاسی در ایران دارند به خاک خود راه نداده است.

روابط ایران و آمریکا پس از انقلاب و در پی اشغال سفارت ایالات متحده در تهران قطع شد. در این سال‌ها شمار قابل توجهی از ایرانیان به آمریکا مهاجرت کرده‌اند. در همین حال صدور روادید برای اتباع ایالات متحده آمریکا از سوی ایران از موارد نادر به شمار می‌رود.

تعدادی از شهروندان ایالات متحده آمریکا از جمله باقر و سیامک نمازی در ایران زندانی هستند. همچنین رابرت لوینسون، مأمور پیشین اف‌بی‌آی ۱۲ سال پیش در ایران مفقود شد.