بطور کلی وضعیت زن در جمهوری اسلامی را چگونه می بینید؛ زن در این نظام از جایگاه مناسبی برخوردار است؟

فاطمه محرابی: با توجه به سبقه مذهبی در کشور ما، وضعیت زن در نظام جمهوری اسلامی باید مطابق با موازین اسلامی باشد. بنا بر آنچه شرع مشخص کرده و تفاسیر مراجع از مسائل دینی، وضعیت زن در جمهوری اسلامی باید مطابق با شرایط، مورد بحث قرار گیرد ولی بطور کلی من تصور می کنم ما چندان از وضعیت ایده آل دور نیستیم، چون زنان در این نظام از ارج و قرب بیشتری برخوردار هستند.

دلارام علی: من اصولا معتقدم که سرزمین ما مثل بسیاری نقاط دیگر در جهان از سرمایه داری و پدر سالاری رنج می برد و کشوری که هر دو خصوصیت را دارد، نمی تواند جای خوبی برای زنان باشد.

در کشوری که قوانین، آداب و رسوم و سنت هایش همه ریشه در مردسالاری دارند چطور میشود از آزادی زنان حرف زد؟

زنی که در قوانین ایران حتی از دیه برابر برخوردار نیست و حتی حق حضانت و ولایت بچه اش را ندارد، چطور احساس برابری و امنیت داشته باشد؟

آیا زنان پس از بیست و هفت سال توانسته اند به مطالبات خود دست یابند؟

فاطمه محرابی: خواسته های زنان ایرانی یا اکثریت آنها عمل به احکام اسلامی در زمینه های مختلف و جاری شدن آنها در سیستم قضایی و اجرایی کشور است، خوشبختانه در دو دهه گذشته به پیشرفت های خوبی دست یافته ایم و تصور می کنم تحقق اهداف زنان مسلمان ایرانی در سال های بعدی چندان به درازا نکشد و زنان ایرانی ضمن حضور در کلیه عرصه های علمی، اجرایی و تصمیم گیری در کشور پیگیر اجرای کامل قوانین اسلامی نیز باشند.

	زنان ایرانی با آگاهی و تشکل بیشتری برای دستیابی به حقوق خود به مبارزه ادامه می دهند، دلارام علی

دلارام علی: من فکر می کنم این بحث محدود به یک حکومت نیست، مگر وضعیت زنان در حکومت قبلی الزاما وضعِ خوبی بود؟

من معتقدم که ریشه این معضلات بسیاربنیادی تر و عمیق تر از بحث یک حکومت است. یک حکومت فقط می تواند این ریشه ها را بخشکاند یا تقویت کند که متاسفانه ما می بینم که این فقط فرهنگ ما نیست که به ما ظلم می کند بلکه قانون ما هم دارد آن را تایید می کند، رسانه های ما هم دارند آن را تبلیغ می کنند و این یعنی آب دادن به ریشه های نهال مرد سالاری و زن ستیزی.

ما وقتی بحث از قانون می کنیم یعنی از قانونگذار حرف می زنیم و وقتی می گویم قوانین نابرابر است یعنی قانونگذار عادل نبود یا عدالت را در این مورد لحاظ نکرده است. اینجا منظور از قانونگذار حکومت است، چرا که این مردم نیستند که قانون را می نویسند و مسئولیت قانون با قانونگذار است.

کوتاه اینکه اکنون من معتقدم که متاسفانه وضعیت زنان در ایران وضعیت بسیار نامطلوبی است و زنان همه روزه از ابتدایی ترین حقوق خود نیز محروم می شوند و این بدین معنی ست که مدام به حاشیه رانده می شوند.

چه شواهدی از بهتر شدن و یا بدتر شدن وضع زن در سالهای گذشته در ایران دارید؟

فاطمه محرابی: در سال های اخیر پیشرفت های خوبی صورت گرفته است، قوانین خوبی برای حمایت از زنان تصویب شده است و زنان بدون هیچ منعی در تمام عرصه های علمی حضور دارند ، تشویق به حضور زنان در این عرصه ها حتی سبب افزایش تعداد زنان دانشجو نسبت به مردان نیز شده است. قوانینی مثل حق حضانت و اصلاح قوانین مربوط به ازدواج و طلاق و همچنین افزایش تعداد زنان در مجلس، پست های اجرایی و تصمیم گیری دولتی و توجه جدی تر به مسائل زنان از پیشرفت های قابل ذکر هستند.

من تصور می کنم ما چندان از وضعیت ایده آل دور نیستیم، چون زنان در این نظام از ارج و قرب بیشتری برخوردار هستند فاطمه محرابی  سرزمین ما مثل بسیاری نقاط دیگر در جهان از سرمایه داری و پدر سالاری رنج می برد... نمی تواند جای خوبی برای زنان باشد دلارام علی

دلارام علی: من معتقدم که زنان ایرانی روند رو به رشدی را در پیش گرفته اند. شاید نتوان گفت که در طول این سالها مطالباتشان را کاملا به دست آورده اند اما به جرات می توان گفت که آگاه تر شده اند و قدم در راهی گذشته اند که رو به فردایی روشن است.

مقدمه هر حرکت و هر حق خواهی آگاهی ست و زنان ایران امروز رفته رفته به این آگاهی رسیدند. من فکر می کنم این راهی ست که باید پیموده می شد تا زنان ایران اکنون اینجا ایستاده باشند. مطالبات یک شبه ایجاد نمی شوند و یک شبه نیزمحقق نمی شوند.

در رابطه با وضعیت زنان من معتقدم که جنبش زنان در ایران رشد چشمگیری داشته و به دلیل پایگاه واقعی که در بین مخاطبانش دارد توانسته خیلی خوب جای خودش را پیدا کند.

خوشبختانه موفق بوده که خاصیت جنبشی خودش را حفظ کند و شکل حزب هم به خودش نگیرد، در سالهای اخیر این روند تا جایی سریع پیش رفته که اکنون جنبش زنان یکی از مطرح ترین جنبش های داخلی شده و با وجود قدرتی که دارد هرگز به سمت اقتدارطلبی و وارد شدن به بازیهای حزبی و دست بندی ها نرفته و استقلال خودش را حفظ کرده است.

اما در مورد وضعِ زنان ایران حرف های بسیاری هست. من فکر می کنم در مورد آزادیهای ظاهری وضع زنان نسبت به گذشته بهتر شده است. به طور مثال در مورد حجاب من معتقدم که اکنون نسبت به "دوران سازندگی" ( سالهای پس از پایان جنگ هشت ساله) ما در وضعیت بهتری هستیم .

	زنان به پیشرفت های مهمی در همه زمینه ها با رعایت احکام اسلامی رسیده اند، فاطمه محرابی

اما در رابط با آزادیهای مدنی وضع به گونه دیگریست و این آزادیها مدام محدودتر میشود.امکان فعالیت زنان در سالهای گذشته با این دوران قابل مقایسه نیست.

اما در زمینه وضعیت زنان روستایی نیز من معتقدم که رشد نسبتأ خوبی داشتیم، به لحاظ آگاهی و نیز حداقل امکانات بهداشتی و.. ما نسبت به دوران گذشته وضعیت مطلوب تری داریم.

اما به طور کلی با روند پیش رو و با عدم ثبات اقتصادی در ایران و وجود اختلاف فاحش طبقاتی در میان مردم، بر کسی پوشیده نیست که زنان در وضعیت بدتری هستند چون در ظلم مضاعف واقع شده اند : ظلم طبقاتی وجنسیتی.

قابلیت ها و یا ظرفیت های زنان ایرانی برای بهبود جایگاه خود را چه می دانید و پایه های آن کدام ها هستند؟

فاطمه محرابی: قابلیت های زنان ایرانی در همه عرصه ها در بهترین وجهی خود را نشان داده است، ما اکنون در همه زمینه های علمی، فرهنگی و سیاسی زنانی داریم که در عرصه های بین المللی شاخص و سرآمد هستند و این نشانگر آن است که زمینه های رشد خوبی برای زنان در ایران فراهم شده است.

دلارام علی: من قابلیت و ظرفیت زنان را در آگاهی می بینم و معتقدم که زنان به میزان زیادی به آن دست یافته و با پیشبرد طرح هایی مثل کمپین یک میلیون امضا باز هم بر میزان این آگاهی افزوده خواهد شد.

بر کسی پوشیده نیست که زنان در وضعیت بدتری هستند چون در ظلم مضاعف واقع شده اند : ظلم طبقاتی وجنسیتی دلارام علی  پیشرفت های خوبی صورت گرفته است، قوانین خوبی برای حمایت از زنان تصویب شده است و زنان بدون هیچ منعی در تمام عرصه های علمی حضور دارند فاطمه محرابی

من نقطه قوت جنبش زنان را در ترویج می بینم و فکر می کنم گسترش دامنه جنبش زنان و ریشه دار شدن آن در تمام شهرها و روستاها از اصلی ترین نقاط قوت آن است.

چه چشم اندازی برای وضعیت زنان در ایران در آینده نزدیک (مثلا سه چهار سال آینده) دارید؟

فاطمه محرابی: مشخص کردن آینده کار آسانی نیست، چون جامعه ما جامعه ای در حال تغییر است ولی تصور می کنم اهداف و برنامه های توسعه مشخص شده اند و اگر به همان طریق با توجه دقیق به احکام اسلامی مسیر طی شود، وضعیت زنان در پنج سال آینده نه تنها در بین کشورهای اسلامی و منطقه که همین حالا هم بهترین وضعیت است بلکه در سطح جهانی با این سطح از رشد علمی و فرهنگی و جایگاه اجتماعی در میان کشورهای پیشرفته جهان خواهد بود.

دلارام علی: جواب این سوال آسان نیست. به طور کلی من وضعیت زنان ایرانی را بسیار بهتر از قبل می بینم، نه به لحاظ آزادیهایی که حکومت به آنها خواهد داد، بلکه به لحاظ مبارزاتی که آنها برای احقاق حقوق خود خواهند کرد. من فکر می کنم روز به روز بر تعداد مبارزان حقوق زنان افزوده خواهد شد و این جنبش علی رغم تمام مشکلات پشت سر و پیش رو، آینده روشنی خواهد داشت.

ديدگاه های شما

مریم از تهران: بسیار کار جالب و نویی بود. من که چند سال است سایت شما را با فیلتر و کندی سرعت و مکافات می خوانم تا به حال چنین بحث دو جانبه جالبی ندیده بودم. یعنی اصلا جای این چیزها توی سایت شما خالی است و شاید اصلا بهتر باشد کمی هم بیشتر به موضوع زنان بپردازید و چنین گفتگوها یا بحث های چند جانبه ای را به صورت زنده تر بین چندین طرف بگذارید، فکر می کنم اگر این کار را در باره گروه های سیاسی هم بکنید خیلی جالب تر بشود چون خیلی از جوان ها بخصوص با این وضع فیلترینگ از مواضع سازمان های سیاسی خبری ندارند و یا اصلا از بحث در باره مسائل سیاسی و اجتماعی خوششان می آید و اینکه این امکان هست تا نظرات ما هم منعکس شود خیلی عالی است، مثلا من می خواهم از کسانی که به خاطر از دست رفتن کار در صورت تحصیلات عالیه زنان نگرانند بپرسم، شما ترجیح می دهید همسرتان لیسانسه باشد یا بی سواد؟ البته که تحصیلات عالیه جز راهی برای یافتن کار، یک کار علمی و فرهنگی هم محسوب می شود و سطح دانش و آگاهی جامعه را بالا می برد پس چه بهتر که زنان ما آگاه تر و تحصیل کرده تر باشند چون تاثیرش در اجتماع و خانواده از مردان هم بیشتر است، به امید انقلاب دیگری که ما زنان رهبر آن باشیم! در ضمن از خانم ها تقاضا می کنم مانع از میدان داری برخی از مردان با افکار عقب افتاده بشوند و کمی بیشتر این جا نظر بنویسند...

ادریس از سنندج: با سلام من یک پسر ۲۱ ساله با مدرک فوق دیپلم هستم به نظر من در ایران نسبت به زنان می توان گفت تبعیض وجود ندارد ولی در این موقعیت که مردان هم توانایی رسیدن به حقوق خود به عنوان یک شهروند و یا یک ایرانی را ندارند بهتر ان است که با هم برای رسیدن یک حقوق برابر تلاش کنند. کما اینکه مردان زیادی را می بینیم که برای حقوق زنان تلاش میکنند. البته من خود موافق این کار یعنی تلاش مردان برای همیاری زنان نیستم چون حق دادنی نیست گرفتنی است.

سام از آمریکا : زن ايرانی با دو جبهه نيرومند روبروست و هر دو سعي در خانه نشين کردن او دارند: مذهب حاکم و سياست حاکم. فرموش نکنيم که چه نقش اساسی را زنان ايرانی در وقوع انقلاب بازی کردند. باز گذاشتن ايفای نقش توسط زنان در جامعه بنفع شماست. چه انها خوب بلدند که چگونه حق خود را بگيرند.

شهریار نظری از استانبول: به غيراز فاطمه خانم وحکومت فعلی و درصد بسيارکمی از مردم ايران که همفکر ايشان هستند. اکثريت ايرانيان از حاکميت دين به همه زندگيشان عاصی واندوهگين هستند. مساله زنان هم سهم خودرا از دين گرفته و تمام امور زنان ايران تحت الشعاع دين قرارگرفته. خانه ازپای بست ويران است.

پ.ق از اصفهان: به نظرمن زنان ازهیچ حقوقی برخوردارنیستند ودرتمام مسایل حقوقی و مالی از مردان متمایزهستند.

محمود از شیکاگو: این خانم محجبه ای که با عبنک آفتابی و قرآنی در دست در عکس به عنوان عکس تزئینی از آن استفاده شده، شاید به یاد نیاورد که در دهه ۶۰ داشتن چنین عینکی هم به معنای مخالفت با قرآن و نظام تلقی می شد.

زن از تهران: مشکل بنیادی تراز این حرفهاست. برای بهتر شدن وضعیت زنان و مردان در ایران و دیگر کشور های اسلامی از نظر من باید استفاده از تمامی قوانین اسلامی به عنوان مبنای قانون گذاری حذف شده و حقوق بشر مبنا قرار گیرد. اگر مردان مسلمان از حقوقی مانند حق طلاق، حق حضانت فرزندان و تعدد زوجات دست بکشند و دارایی که زن و مرد در مدت زندگی مشترک گرد آورنده اند در هنگام طلاق به طور مساوی بین آنان تقسیم شده وزن و مرد به طور مساوی از یکدیگر ارث ببرند. بسیاری از زنان از مهریه چشم پوشیده در حقیقت نیازی به آن ندارند. و برای آقایانی که مدام اجباری بودن خدمت سربازی برای آقایان را برابر با تمام مظالمی که در نظام حقوقی ایران بر زنان رفته است می دانند باید عرض کنم که اجباری بودن دوران بارداری برای خانم ها را فراموش نکنید که با قانون کار فعلی ایران حاملگی تقریبا برابر با از دست دادن شغل است.

احسان از اصفهان: باز هم موضوع تکراری و جالب! با افزایش جمعیت ایران و رفتن به سمت صنعتی شدن و پیشرفت، نیاز روزافزون به مشارکت بین دو جنس در جامعه احساس میشود. اگر کمی دقیق نگاه شود و بررسی شود خواهیم دید زن در جامعه امروز ایران به آن ارزش خود دست بافته است. اگر به قبل از انقلاب نگاه کنیم کمتر زنانی را مشاهده میکنیم که به عرصه علمی و سیاسی ایران وارد شود. اما اکنون زنان به عرصه علمی و سیاسی وارد شده اند و دوشادوش مردان به فعالیت اجتماعی میپردازند باز اگر تفاوت ایران و خارج از ایران را در مورد حقوق زنان می خواهید به دوره رنسانس نگاهی بیندازید! جالب و شگفت آور است البته متاسفانه امروزه در ایران مردان با مشکل سربازی مواجه اند که این تفاوت عمده میان دو جنس قایل شده. پس باز با قاطعیت نمی شود وضعیت زنان در ایران کنونی را بد دانست بلکه بهتر از گذشته می باشد.

فرناز از بروجرد: آقایون محترم، بیکاری مردان در ایران صرفا به دلیل اشتغال خانمها نیست. به دلیل بی عرضگی دولتمردانمونه که نمیتونن اشتغال زایی کنن. اگه این طوره که خوب بود تو جوامع غربی که تقریبا همه خانومها کار می کنن همه مردها بی کار باشن. ضمنا نظر هموطنان عزیزم انجل از کرمان و یاسمن از لندن را ۱۰۰٪ تایید می کنم و تشکر از سایت بی بی سی برای این بحث جالب.

حامد از شیراز: به نظر من در ایران نسبت به گذشته تغییراتی در مورد نقش زن در جامعه ایجاد شده و حضور این افراد بیش از پیش شده و بسیاری امور هم اکنون در جامعه به دست های اینان انجام می پذیرد.

طنین از سئول: قبل از همه باید به اشخاصی که مذهبی هستند باید گفت اسلام اولیه و احکامی که در زمان حضرت محمد(ص) اجرامی شد در قرن ۲۱ قابل اجرا نیستند. به نظر من حکم اسلامی را باید مطابق با جامعه روز تفسیرو بررسی کرد. دیگه نمی شه از یک زن انتظار داشت که از خانه بیرون نرود یا کار نکند . وقتی اسلام ظهور کرد زنان در جامعه توانایی مالی و کاری نداشتند شاید به همین خاطر هست که خیلی از احکام اسلامی مطابق با شرایط ان زمان نازل شد و اما حالا ما نمی تونیم بگیم که مادرها نمی تونند حضانت فرزندشان را داشته باشند. خیلی از مادرها همه توانایی مالی دارند و از هر نظر دیگر از همسرانشان جلوتر هستند. تا وقتی که ما بخواهیم دیدمان را به اسلام تغییر ندهیم همیشه این مشکلات را خواهیم داشت.

کامبیز از تهران: حقوق بانوان در ایران رعایت نمی شود و برای کسب این حقوق باید تلاش کرد منتها هشتم مارس روز مناسبی در فرهنگ ایرانی نمی باشد حتی ما سال نو خودمان را داریم که مطابق با جاهای دیگر نیست.

امیر از بنگلور، هندوستان: ایران کشوری است با فرهنگی غنی که در این فرهنگ جایگاه زن به خوبی تعریف شده است اما ما می دانیم فرهنگ ایرانی از دین همیشه جدا بوده است. من فکر می کنم در حال حاضر زنان ایران چیزی از دست نداده اند بلکه مزایای زیادی هم بدست آورده اند در ضمن نان آور یک خانواده در مرحله اول یک مرد است یا این هم از نظر خانمها ایراد دارد؟ من هم با حجاب مخالفم اما فکر می کنم در ایران همچین حجاب سفت و سختی رعایت نمی شود اما در موارد قضایی در نکاتی حق با خانمهاست.

فرهاد از کرج: یکی از الطاف خداوند آفرینش زن است: و ما هر موجودی را جفتی آفریدیم. طبق دیدگاه قرآن زن می تواند قبل ازهمبستر شدن مهرش راطلب کند اگر قوانین طبق قرآن وضع می شد همه به حقشان می رسیدند و او خواهد آمد تا عدالت خدارا به مردم کره زمین برگرداند.حتی عدالت بین زن و مرد در خانه ها.

حسن از تهران: وقتی خانم شیرین عبادی حق شهادت خودش را با نظافتچی دفتر کارش مقایسه می کنه به این نکته توجه نداره که اگر چه ایشان شخصا از خیلی از آقایون منطقی تر و روشنفکرتره اما آیا تفکر زنانه ایشان کلیت جامعه زنان امروز دنیاست؟ زنها زمانی میتونند ادعای برابری حقوق با مردها را در همه زمینه ها بنمایند که واقعا توانایی برابر با همه مردها را در همه جنبه های حرفه ای، اجتماعی و روانی داشته باشند. چرا اغلب زنها در اجتماع و در محیط کار برای گرفتن حقوقشون از احساسات خودشون استفاده می کنند در حالیکه مردها از توانایی های فردی و ذاتیشون؟ چرا بعضی زنها در اجتماع همیشه انتظار دارند مردها از آنها حمایت کنند و به نوعی به کمک و عاطفه مردهای (غیر محارمشون) محتاجند و این احتیاج را هم نه با تدبیر و تفکر که با سوء استفاده از برتری قدرت نفوذ خودشون بر مردها تامین می نمایند. این ابهامات باعث شده اگر چه سطح فرهنگی و فکری جامعه زنان ما افزایش پیداکنه اما هنوز به خاطرخودشون چه از جنس روانی و چه از جنس فرهنگی به حدی نرسند که بتوانند برای دریافت حق برابری ادعایی داشته باشند. لطفا عاقلانه و منصفانه به وضعیت زنها در جوامع غربی نگاهی فارغ از تعصب و احساس بیاندازید.

علی از نیویورک: : من تصور میکنم که خانم فاطمه چون بسیار مذهبی هست، هیچوقت حق واقعی زنان را نخواهد فهمید. اصولان ایشان اول مسلمان ست بعد ایرانی، مشکلی که هست خیلی مشکلات باقی می ماند.

مزدک از تهران : ظاهرا آقایان بیشتر این مطلب مطالعه کردند! شاید نگران از دست دادن حقوق خودشون هستند؟ به نظرم تساوی حقوق زن و مرد هیچ امتیازی از طرفین سلب نمیکنه! دوستی هم که فکر میکردند چون آقایون "باید" خرج خانوم ها را بدند بهتره کلمه تساوی را دوباره گوشزد کنم! یعنی در هزینه ها و تمام شرایط زندگی تساوی! نه مهریه! نه برده داری! فکر میکنم حق همه آدمهاست که در مورد پوشش و لباسشون آزاد باشند! خانم چادری روبنده هم بزنه اما حق ندارند کسی رو شلاق بزنن به جرم بد یا بی حجابی... آزادی اجتماعی بعد از انقلاب مثل آزادی سیاسی در اسارت دیکتاتوری قرار گرفت وگرنه خود مردم با رای یا با آزادی و حق انتخاب میتوانستند نشان دهند که آیا با حجاب اجباری موافق هستند یا خیر.

میترا از تهران :: من به عنوان یک دانشجوی حقوق هیچ اعتقادی به مسئله تلاش برای حقوق زنان ندارم چرا چون نگاه مردان به جنس زن جنسی هست هر چه هم زن با ارزشی باشی. البته استثنا هم هست من منفی فکر نمیکنم ...

ی. ا از مونته نگرو: متاسفانه رسانه ها یا کانال های ماهواره حقایق جوامع را انعکاس نمی دهند که در ایران از آنها بحث مرجع تقلید لباس یادآوری می شود و زنان ایرانی با تقلید از نمایشات لباس کشورهای اروپایی لباس هایی را میپوشند که حتی شاید زنان اروپایی خود جرات استفاده از آنها را نداشته باشند. گرفتن حق با مراعات نکردن حجاب امکان پذیر نیست این کار باید از مجرای قانون صورت بگیرد. زنان ایران باید بیشترروی ازدیاد مهارت هایشان تلاش کنند.

فرشته از هندوستان : در چندین مورد در اظهار نظرها مشاهده نمودم که مردان از اشتغال زنان می نالیدند که جای مردان را در دستیابی به شغل تنگ نمودند . حال سوال من این است آیا واقعا حقوق و مزایایی که یک آقا از ان بهره مند می شود زن هم به همان اندازه بهره میبرد؟ من خانوم هایی را می شناسم که با توجه به انجام کار های سخت ثلث حقوق مردان را دریافت میکنند.

یاسمن از لندن : : خیلی جالبه که این همه اعتراض به اشغال دانشگاه و مشاغل توسط خانمها هست و یک لحظه فکر نمی کنید که اونها تلاش کرده اند درس خوانده اند اگر موقعیتی به دست آورده اند از باد هوا نبوده. دوستان اگر سربازی اجباری نا عادلانه است توجیهی برای دیگر بی عدالتی ها نیست. حیف است دیدن چنین توجیهات خنده آوری از هم وطن هایت ... وقتی بحث زنان میشود حرف امثال آنهایی که خودشان گلیم شان را از آب کشیده اند فقط نیست.. حرف زنانی است که حتا خودشان عمق ظلمی که هر روز بر آنها میشود را نمی دانند ... فقط اگر کمی بیشتر بخوانیم و بیندیشیم ....

انجل از کرمان: من از خانوم محرابی سوالم این است : جایگاه مناسب زن در جمهوری اسلامی کجاست ؟ آیا تاکنون ایشان گوشه خیابان از مزاحمت آقایان به ستوه نیامدند؟ آیا ایشان می تواند در این مملکت اسلامی پاسی از شب گذشته از خانه خارج شوند؟ آیا ایشان سالها برای گرفتن حکم طلاق راه دادگاه را گز نموده اند تا شاید پس از آن بتوانند دادخواست مطالبه مهریه شان را بکنند؟ زن چه چیزی کمتر از مرد دارد که نمی تواند ولایت نه بلکه حضانت کودکش را بر عهده بگیرد؟ چرا زن باید نصف مرد ارث ببرد ودیه اش نصف مرد باشد؟ چرا شهادت زنان در محاکم پذیرفته نیست؟ خانم محرابی وضعیت ایده آل زنان ایرانی کجاست گوشه اشپزخانه؟ و یا حریم تخت خواب! . شما که معتقد به اسلام هستید آیا حاضرید با زن دیگری به عنوان هوو زیر یک سقف زندگی کنید.

ممد از استکهلم : وضعیت زنان نسبت به یک ربع قرن پیش از جهاتی سوای مشکلاتی که همه جامعه داشته و دارد سیر قهقرائی داشته است. اما زنان شیردل ایرانی در این مدت با همه سختیها عزم بجلو رفتن خود را ثابت کرده و میکنند. زنان ایران کلید حل بسیاری از مشکلات ایرانند. تلاشهای زنان مسلمأ تحولات مثبت فکری بخشهائی از زمامداران ایران سبب شده و میشود. متأسفانه تغییرات مثبت دمکراتیک صلح آمیز زمان می برد. با تبریک روز زن به شیرزنان ایران.

محمد رسول از بوداپست : بابا این زنها دیگه چقدر آزادی می خوان؟ بخدا غم آنها چیزه دیگس . دیگه کم مونده حق آقایان را هم به آنها بدن. دنبال کار هم بری می بینی زنها راحت تر کار پیدا می کنند. از حجاب ناراضی هستند ولی بخدا دیگه تو تهران حجاب معنا نداره. دانشگاه هم ماله آنهاست . یه نگاه به نتایج کنکور بندازید. سربازی هم که ندارند. حالا آقایون نه کار دارند، نه تحصیل! همینه جوانها علاف می شن و سن ازدواج بالا میره دیگه! عزیزان یک خرده منصف باشید.

مرلین از تهران :چیزی که عیان است چه حاجت به بیان است؟ دو این حکومت اصلا به زن به عنوان یه انسان نگاه نمی کنند. چون به هر حال نصف این مردم رو زنان تشکیل می دهند. پس هیچ چیزی برای این حکومت بهتر از این نیست که زنان همچنان به خانه داری و بچه داری مشغول باشند و از دنیا بی خبر. تا خدایی نکرده یه وقت فکر حقوق خودشون بیافتند. فقط باید تاسف خورد.

آرین از تهران : فاطمه خانم، شما اول برادریتان را ثابت کنید بعد بریم سراغ تقسیم میراث. من تصور میکنم احکام شرعی که هیچگاه هم بدون تلفات نشده حاکم بشوند ایده آل نبوده و منسوخ شده اند. دوم اینکه از این اکثریت اسلام خواه چرا من ایرانی در اطرافیان و خیابان نمیبینم؟ سوم اینکه من که در غرب و ایران زندگی کرده ام دارم میبینم که احکام شرعی جانبدارانه است.

محسن از تهران: خداوند انسان را آزاد خلق نموده است و این جمله نیز در کلیه کتب آسمانی از اوستا تا قرآن کریم امده است. بنابراین اولا حجاب زن اختیاری است نه اجباری. زمانی که حریم آزادی بر اصل احترام به جامعه باشد و عامل آزار و فساد نشود هیچ لزوم به بگیر و ببند نیست. ما انسانها که هستیم که بتوانیم روی سخن ائمه اطهار و خداوند کریم حرفی بزنیم. پس زنان دنیا را آزاد بگذاریم و زن ایرانی سربلند را سرفراز. زن ایرانی حقوق مساوات را خواهان است و فراموش نکنیم که همسر پیامبراکرم خدیجه و دختر او فاطمه و ... از لحاظ اسلام مقام بسیار والایی را دارا هستند.

فریاد پودینه از تهران : نقش زنان چه در گذشته و چه حال توسط سیاست مداران گاه با انگیزه دینی و گاه دنیوی تعریف گردیده و زنان تصمیم گیرنده نبوده و بلکه مجری تصمیمات حکومتها بوده اند، یک روز رضا شاه آمده چادرشان را برداشته یک روز (آیت الله) خمینی آمده سرشان کرده و برخلاف نظرعده ای که ریشه مسائل زن را درنگاه مردسالارانه ایران می بینند ریشه اینها را باید در منشاء قوانین جاری حکومت جستجو نمود و در آن مسائل اجتماعی که در دین نیست مجوز فتوای بزرگان لازم است مثلا رفتن خانمهابه استادیوم و سقط جنین و دیه زنان و حضانت چه ربطی به مردسالاری من مرد ایرانی دارد؟ القصه زنان باید با مبارزه آنچه میخواهند بدست بیاورند و نظر حاکمان را نسبت به اینکه شما برایمان تصمیم بگیرید را عوض کنند. در آخر جالب است که میخواهند طرح لباس خانمها را هم دیکته کنند.

علیرضا از شیراز: برای من خیلی جالبه که در ایران مدام از حقوق از دست رفته زنان صحبت میشه و اینکه اونا مثل مردها فرصت پیشرفت ندارند. اما هیچکس این سوال رو نمی پرسه که یک مرد بواسطه مرد بودنش چه امتیاز ویژه ای در ایران داره که یک زن نداره؟! برید از تمام مردها بپرسید که به خاطر مرد بودنشون چه چیزی بیشتر از یه زن معادلشون از جامعه گرفتن که یه زن نگرفته؟ من به عنوان یک فرد تحصیل کرده تنها چیزی که بیشتر از همکلاسی های دختر خودم از اون جامعه گرفتم دو سال سربازی اجباری بود. این در حالی بود که در تمامی این دو سال دخترهای ما یا فرصت ادامه تحصیل پیدا کردن یا استخدام شدن! و پایه حقوقیشون نسبت به من که دو سال بعد وارد بازار کار شدم به مراتب افزایش پیدا کرده بود! مثلا حق طلاق که در اختیار مردهاس امتیاز بزرگیه؟؟ خب به جاش زنها مهریه رو دارن وخیلی از خانومها حسابی از مهریه طرفداری میکنن!! در ایران مسئله زن یا مرد بودن نیست. مسئله اصلی اینه که توی اون جامعه اصولا قانون درستی که دموکراتیک و بر مبنای عدالت (برابری کاملا اشتباه است) باشه وجود نداره. اون چیزی هم که هست (حالا درست یا غلط) مبنای سنتی و مذهبی داره. درست یا غلط این چیزیه که ما بهش رای دادیم (حالا اشتباه کردیم بماند!!). جالب اینجاس که زنهای جامعه ما به جای اینکه خودشون را تغییر بدن و بصورت جدی وارد فعالیتهای اجتماعی بشن مدام از حقوق از کف رفته خودشون صحبت میکن. این جامعه خراب یا بی قانون یا هر چی که هست سالها محل فعالیت مردها بوده. بسیاری از خانمها دوست دارن بدون آسیب دیدن و ضربه خوردن درشرایط امن وارد اجتماع بشن که خیلی ایده آل و دور از واقعیته. چیزی که مردهای ما در بدترین شرایط همیشه تحمل کردن و گله هم نکردن. بسیاری از زنها هم ارزشها و امتیازهای سنتی رو میخوان هم وارد شدن به دنیای فعالیت جدی و پر مخاطره. البته در این بین بسیاری از خانمها این مسئله رو درک کردن و پا به پای مردها در انواع فعالیتهای اجتماعی به صورت خیلی موفق ظاهر شدن که برای هم مردها و هم زنها الگوهای بسیار خوبی هستن. اونها کسایی هستن که میدونن تنها راه گرفتن حقوقشون فعالیت جدیه و اینکه در عمل ثابت کنن که اونها چیزی از مردها کم ندارن.

علی.ک: زن ایرانی مثل زنان اروپایی و آمریکایی باید در مقام بالایی در جامعه قرار گیرد اما در حال حاضر زن در ایران با تمام بی لطفی در پایین ترین رتبه قرار دارد در حالیکه زن ایرانی تمام زندگیش را برای فرزند و همسر خود صرف می کند ولی زن اروپایی چنین کاری را انجام نمیدهد.

حامد از تهران : ۸ مارس با تدابیر شدید امنیتی رژیم روبرو هستیم. از این وقایع باید عکس و فیلم گرفته شود تا برای مردم روشن شود.

سیروس از تهران: هر چند که مطمئن نیستم که نظرم را منتقل می کنید لطفا به خانم فاطمه محرابی بگوئید که لطفا برای خودتان تصمیم بگیرید و برای دیگران تصمیم گیری نکنید. آیا خوشتان می آید اگر شما لیاقت تان اینست که نصف یک مرد حقوق داشته باشید .... چرا یک زن ایرانی دیگر باید نصف یک مرد حقوق داشته باشد؟ اگر از حجاب خوشتان می آید حجاب بگذارید ولی چرا به دیگر زنان ایرانی زور می گوئید؟

شهاب برادران دیلمقانی از تهران : یکی از روشهای سنجش پیشرفت فکری ایرانیان، آزادی دادن به زنان است که این مسئله دو طرف دارد. یکی خود زنان که بفهمند انسان هستند و نه برده مرد و دومی مردان که بدانند نمی توانند زنان را برده جنسی خود کنند و نباید صحبت یا دوستی مرد دیگری را با زنشان مانع شوند. از گذشته تا امروز در ایران اسلامی فرهنگ ناموس و محرم و از این مفهومات غیر واقعی بر زندگی واقعی مردم تاثیر زیادی گذاشته و بهترین دلیل ممکن برای نبود پیشرفت مناسب این سرزمین با منابع غنی معدنی و پیشینه علمی است. اما در آینده همه چیز به تغییر نگرش مردم بستگی دارد که اگر برای یک بار هم که شده آزادانه به تفکر در این موضوع بپردازند، شاید در آینده ای مثلا چند روز دیگر به یک کشور سالم فکری و روحی برسیم؛ زمان بیشتر می شود اگر دیرتر این تفکر شکل بگیرد.

محمد علی از تهران: آیا کسانی که برای حقوق زن مبارزه می کنند چه حقوقی را مطالبه می کنند، آیا می خواهند همان حقوقی که را که زنان غربی برخوردارند، ازآن برخوردار شوند، یا که نه، ازحق دیگری صحبت می کنند... آیا برای خودتان خط مشی تان معلوم است. اگر میخواهید به حق تان برسید تمام کارها بدست خودتان است اگربتوانید فرزندانی راتربیت کنید که حق شما را به شما بدهد، آن وقت به حق خود خواهید رسید، این بهترین راه و مطمئن ترین راه است.

حمید از تورنتو: با سلام، قشر زن در تمام جهان مورد ظلم قرار گرفته است. در کشورهای اسلامی طوری و در کشورهای غیر اسلامی طوری دیگر، تفاوت در نوع ظلم می باشد. در جهانی که زور حرف اول را می زند، چه در سطح بین المللی چه در سطع اجتماعی و فامیلی، متاسفانه زنها و کودکان همیشه از آسیب ترین اقشار جامعه باقی خواهند ماند، تا ظهور اسلامی واقعی.

علی اصغر از دهلی : خالی نبندید ایران خیلی هم به زن ها بها داده.

روح الله از افغانستان: باید زن در خانه باشد نی در بازار.

عباس از تهران : اول باید بگم حرفهایی که میخواهم بزنم را دلیلی برای کوته فکری من نگذارید . من به نوبه خودم مخالف تحصیل زنان در دانشگاهها و کار آنها در بیرون نیستم . ولی متاسفانه الان در کشور ما بیش از حد به زنان در دانشگاهها و اداره جات جایگاه اختصاص دادند . و این باعث میشود همانطور که خودتان گفتید سطح توقعات زنان بالا یرود که متاسفانه این مشکل هم اکنون بوجود آمده و پسران الان به فکر این هستند یک ماشین بگیرند و با آن مسافر کشی کنند "متاسفانه" و این به هیچ عنوان به صلاح مملکت ما نیست . شاید الان خوشحال باشیم که زنان ما تحصیل کردند ولی در آینده جز بار پشیمانی برای همگان چیز دیگری ندارد. لازم به ذکر است که نباید فراموش کنیم که مردها باید خرج زنان را بدهند!

کاوه آهنگر: زن ومرد مکمل یکدیگر وکاملا ازهرنظر: هوشی حقوقی انسانی و....با هم یکسان هستند ویکی ازلکه های ننگ حکومت ج .ا. تبعیض بین زن ومرد است.

مجید از بندرعباس: نظر هیچ کدوم رو قبول ندارم. هر دو به این مسئله با تند روی نگاه کردند. هر دو فکر در جامعه ما در اقلیت هستند. یکی زن رو وانسانیت اون رو فدای خودخواهی زنانه اش می کنه واون یکی زن رو فدای اعتقاداتش. زن ایده ال هیچ کدوم از این دو نیست.

غلامعلی تاجبخش دلاوری از بوشهر: البته خانمها روی سر ما جا دارند منتهی شما قضاوت کنید بسیاری از مشاغل توسط بانوان اشغال شده و برای آقایان عرصه تنگ شده حال آنکه همین خانمها حاضر به ازدواج با آقایان بی کار نیستند چونکه کار ونان آوری را وظیفه مردان می دانند ، بی بی سی لطف کند یک برنامه برای وضعیت مردان بی کار در ایران تهیه کند وبا ارائه آمار اشتغال مردان وزنان علت بی کاری وسیع در میان مردان را بررسی کند.