گفتگوی ترامپ و پوتین صحنه مذاکرات آتش‌بس اوکراین و روسیه را آشکارتر کرد

سال گذشته، دونالد ترامپ وعده داد که جنگ اوکراین را ظرف «۲۴ ساعت» پایان خواهد داد.

هفته گذشته، او گفت که تا زمانی که او و ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه نتوانند «با هم ملاقات کنند» و ترتیب آتش‌بس را بدهند، این مشکل حل نخواهد شد.

روز دوشنبه صحنه دوباره عوض شد.

پس از تماس تلفنی دو ساعته با پوتین، او گفت که شرایط توافق صلح فقط با گفتگو بین روسیه و اوکراین - و شاید با کمک پاپ - قابل بررسی است.

با این حال، رئیس جمهور ایالات متحده خوش‌بینی خود در مورد چشم‌انداز انداز صلح را از دست نداده است و در رسانه‌های اجتماعی این نظر را پست کرده است که طرف‌های درگیری «فورا» مذاکرات برای برقراری آتش‌بس و پایان جنگ را آغاز خواهند کرد.

این نظر تا حدودی با دیدگاه روسیه در تضاد است. پوتین تنها گفته است که کشورش آماده همکاری با اوکراین برای تنظیم «یادداشتی در مورد توافقنامه صلح آینده» است.

دشوار بتوان گفتگوها در مورد یادداشت «آینده صلح محتمل» را زیربنای محکمی تلقی کرد که بتوان روی آن به سرعت توافق‌های پایدار را ایجاد کرد.

پوتین بار دیگر تاکید کرد که هر توافقنامه‌ای باید به «علل ریشه‌ای» جنگ بپردازد - و روسیه در گذشته ادعا کرده بود که تمایل اوکراین برای روابط نزدیک‌تر با اروپا یکی از آنهاست.

پس از این تماس، ترامپ در حساب خود در شبکه اجتماعی تروت سوشال گفت که روسیه و اوکراین «فورا مذاکرات» برای برقراری آتش‌بس آغاز را خواهند کرد و افزود که «دو طرف در مورد شرایط آتش‌بس مذاکره خواهند کرد».

اما این احتمال وجود دارد که آخرین برداشت ترامپ در مورد جنگ در اوکراین نشانه‌ای از این باشد که ایالات متحده در نهایت میز مذاکره را رها می‌کند.

روز دوشنبه، ترامپ گفت که از میانجیگری برای مذاکرات بین دو کشور کنار نمی‌رود، اما اذعان کرد که «خط قرمزی در فکر دارم.»

او گفت: «خودبینی‌های بزرگ وجود دارند اما فکر می‌کنم قرار است چیزی اتفاق بیفتد. و اگر اینطور نشد، من فقط کناری می‌نشینم و آنها خودشان باید به راه خود ادامه دهند.»

با این حال، چنین رویکردی مجموعه‌ای ازسوالات و خطرات خاص خود را در پی دارد.

اگر ایالات متحده کلا از موضوع خاتمه جنگ دست بردارد، یعنی همان چیزی که جی دی ونس، معاون رئیس جمهور و مارکو روبیو، وزیر امور خارجه تهدید کرده‌اند، آیا به این معنی است که ایالات متحده به هرگونه حمایت نظامی و اطلاعاتی از اوکراین پایان خواهد داد؟

و اگر چنین باشد، آنگاه ممکن است این همان تحولی باشد که روسیه، با منابع بیشتر خود در مقایسه با اوکراینی که از حمایت آمریکا محروم شده است، از آن استقبال خواهد کرد.

این چشم‌انداز برای نگران کردن ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین کافی است.

او روز دوشنبه پس از تماس ترامپ و پوتین گفت: «برای همه ما بسیار مهم است که ایالات متحده از مذاکرات و پیگیری صلح فاصله نگیرد.»

در حالیکه تلاش برای حل این مناقشه سه ساله هنوز به جایی نرسیده، ترامپ از پوتین و زلنسکی ابراز یأس کرده است.

او در یک نشست پر سروصدا در فوریه که در دفتر او در کاخ سفید برگزار شد، رهبر اوکراین را به «قمار با جنگ جهانی سوم» متهم کرد و در ماه آوریل که مذاکرات همچنان متوقف بود گفت که از پوتین «بسیار عصبانی» و «کاملا دلزده» شده است.

با کنار هم گذاشتن لفاظی‌های روز دوشنبه، به نظر می‌رسد که قرار است اوکراین و روسیه گفتگوها را به نحوی ادامه دهند – و پس از نزدیک به سه سال جنگ، گفتگو به هر شکلی که باشد پیشرفت محسوب می‌شود.

هنوز مشخص نیست که آیا سطح هیئت روسی در مذاکرات بعدی بالاتر از هیئتی باشد که جمعه گذشته برای دیدار با اوکراینی‌ها به استانبول سفر کرد یا نه.

ترامپ وعده کاهش تحریم‌ها علیه روسیه - و معاملات تجاری جدید و سرمایه‌گذاری اقتصادی - را به عنوان جایزه‌ای مطرح کرده که پوتین را به سمت توافق صلح سوق ‌دهد. او پس از تماس با پوتین بار دیگر در اظهاراتش به این موضوع اشاره کرد. از سوی دیگر، آنچه که مورد بحث قرار نگرفت اقدامات منفی مانند تحریم‌های جدید بر شبکه بانکداری روسیه و صادرات انرژی آن کشور بوده است.

رئیس‌جمهور آمریکا ماه گذشته هشدار داد که تلاش پوتین را برای اینکه او را «به دنبال خود بکشد» تحمل نخواهد کرد و گفت که روسیه نباید مناطق غیرنظامی را هدف قرار دهد. اما دیروز، روسیه بزرگترین حمله پهپادی خود در جنگ را به شهرهای اوکراین انجام داد و تماس روز دوشنبه بین این دو رهبر جهان روشن می‌کند که هرگونه آتش‌بس یا توافق صلح هنوز دور از دسترس به نظر می‌رسد.