چشم‌بسته، دست‌بسته و کتک‌خورده: فلسطینی‌ها از بدرفتاری در زندان‌های اسرائیل می‌گویند

پل آدامز، خبرنگار دیپلماتیک بی‌بی‌سی، بیت‌المقدس

هشدار: این مقاله جزئیاتی دارد که ممکن است برای برخی از خوانندگان ناراحت‌کننده باشد

مهم‌ترین سازمان حقوق بشری اسرائیل می‌گوید شرایط داخل زندان‌های اسرائیل برای زندانیان فلسطینی به شکنجه می‌ماند.

گزارش بتسلم با عنوان «به جهنم خوش آمدید» شامل شهادت ۵۵ فلسطینی به‌تازگی آزاد شده است که توصیف‌های واضح و دقیق آنها به وخامت شدید شرایط داخل زندان‌ها از آغاز جنگ غزه در ۱۰ ماه پیش اشاره دارد.

این جدیدترین گزارش از مجموعه‌ای از گزارش‌های سازمان ملل است که شامل ادعاهای تکان‌دهنده‌ای از بدرفتاری علیه زندانیان فلسطینی است.

بتسلم می‌گوید شهادت‌هایی که محققانشان جمع‌آوری کرده‌اند، شباهت و سازگاری حیرت‌آوری دارند.

یولی نوواک، مدیر اجرایی بتسلم، می‌گوید: «همه آنها بارها و بارها یک چیز را به ما می‌گفتند.»

«بدرفتاری مداوم، خشونت روزانه، خشونت جسمی و روانی، تحقیر، محرومیت از خواب و گرسنگی دادن.»

نتیجه‌گیری خانم نوواک بسیار صریح است.

«زندان‌های اسرائیل به‌طور کلی در مورد فلسطینی‌ها به شبکه‌ای از اردوگاه‌های شکنجه تبدیل شده است.»

«سلول‌های شلوغ و کثیف»

از زمان حملات مرگبار حماس در ۷ اکتبر که حدود ۱,۲۰۰ اسرائیلی و اتباع خارجی کشته شدند، تعداد زندانیان فلسطینی دو برابر شده و به حدود ۱۰ هزار نفر رسیده است.

زندان‌های اسرائیل که برخی از آن‌ها را ارتش اداره می‌کند و برخی دیگر تحت نظر سرویس زندان‌های کشور هستند، انباشته از زندانی‌اند.

زندان‌ها بیش از ظرفیت‌شان پر شده‌اند، طوری که گاهی اوقات دوازده نفر یا بیشتر در سلول‌هایی هستند که برای شش نفر طراحی شده‌اند.

گزارش بتسلم سلول‌های شلوغ و کثیفی را توصیف می‌کند که در آن‌ها برخی زندانیان مجبورند روی زمین بخوابند، گاهی بدون تشک یا پتو.

برخی از زندانیان بلافاصله پس از حملات حماس، و برخی دیگر در جریان آغاز تهاجم اسرائیل به غزه دستگیر شده‌اند، یا در اسرائیل و کرانه غربی اشغالی بازداشت شدند.

بسیاری از آنها بعداً بدون هیچ‌گونه اتهامی آزاد شدند.

فراس حسن در ماه اکتبر از پیش از حملات در زندان بود و تحت «بازداشت اداری» قرار داشت؛ این روشی است که به موجب آن مظنونان را - که عمدتاً شامل فلسطینی‌ها می‌شود - می‌توان بدون محدودیت و بدون اتهام، در بازداشت نگه داشت.

اسرائیل می‌گوید که استفاده از این سیاست ضروری است و با حقوق بین‌الملل مطابقت دارد.

فراس می‌گوید که با چشمان خود دیده است که چگونه شرایط پس از ۷ اکتبر به سرعت رو به وخامت گذاشته است.

زمانی که در روستای تقوع واقع در کرانه غربی در جنوب بیت‌لحم ملاقات کردیم او به من گفت: «زندگی کاملا تغییر کرد.»

«اتفاقی را که رخ داد سونامی می‌خوانم.»

آقای حسن از اوایل دهه ۱۹۹۰ بارها به زندان رفته و آزاد شده است و دو بار به عضویت در جهاد اسلامی فلسطینی متهم شده است، گروهی مسلح که اسرائیل و بسیاری از کشورهای غربی آن را تروریست می‌دانند.

او وابستگی گذشته‌اش را پنهان نمی‌کند و می‌گوید که «فعال» بوده است.

او که با سختی‌های زندگی در زندان آشناست، می‌گوید هیچ چیزی او را برای آنچه دو روز پس از ۷ اکتبر اتفاق افتاد و زمانی که افسران وارد سلولش شدند، آماده نکرده بود.

آقای حسن می‌گوید: «۲۰ افسر به شدت ما را کتک می‌زدند. این‌‌ها مردانی بودند که صورت‌شان پوشیده بود و از باتوم و چوب، سگ و سلاح گرم استفاده می‌کردند.»

او می‌گوید: «دست‌هایمان را از پشت بسته بودند، چشمان‌مان را بسته بودند و به شدت کتکمان می‌زدند. خون از صورتم جاری بود. ۵۰ دقیقه ما را زدند. آنها را از زیر چشم‌بند می‌دیدم و در حین ضرب و شتم از ما فیلم‌برداری می‌کردند.»

آقای حسن در نهایت در ماه آوریل بدون هیچ‌گونه اتهامی آزاد شد و می‌گوید که در آن زمان ۲۰ کیلوگرم وزن کم کرده بود.

ویدیویی که در روز آزادی‌اش فیلم‌برداری شده، تصویر فردی لاغر و نحیف را نشان می‌دهد.

او در اواخر آن ماه به محققان بتسلم گفت: «من در گذشته ۱۳ سال در زندان بودم و هرگز چیزی شبیه به این را تجربه نکرده بودم.»

اما فقط فلسطینی‌های غزه و کرانه غربی نیستند که از بدرفتاری و آزار و اذیت در زندان‌های اسرائیلی صحبت می‌کنند.

شهروندان اسرائیلی، مانند ساری خوریه، یک وکیل عرب اسرائیلی از حیفا، می‌گویند که این مسائل برای آنها هم رخ داده است.

آقای خوریه به مدت ۱۰ روز در ماه نوامبر گذشته در زندان مگیدو در شمال اسرائیل در بازداشت بود. پلیس گفته بود که او در دو پست فیسبوک خود، اقدام‌های حماس را ستایش کرده است – اتهامی که به سرعت رد شد.

اما تجربه کوتاه او از زندان – که نخستین بار بود – تقریباً او را از پای درآورد.

او درباره صحنه‌هایی که در مگیدو شاهد بود می‌گوید: «آنها پاک دیوانه شده بودند.»

او می‌گوید: «هیچ قانونی نبود. هیچ نظمی در داخل زندان نبود.»

آقای خوریه می‌گوید که از بدترین آزار و اذیت‌ها در امان مانده است. اما از رفتار با هم‌بندی‌های‌اش شگفت‌زده شده است.

او به ما می‌گوید: «آنها را بدون هیچ دلیلی به شدت می‌زدند. زندانی‌ها فریاد می‌ز‍دند: 'ما هیچ کاری نکرده‌ایم. لازم نیست ما را بزنید'.»

او با صحبت کردن با دیگر بازداشت‌شدگان، به سرعت متوجه شد که آنچه شاهد آن است، غیرعادی است.

«به من گفتند 'قبل از ۷ اکتبر هم رفتارشان خیلی خوب نبود، اما بعد از آن همه چیز تغییر کرده بود'.»

آقای خوریه می‌گوید که در مدت کوتاهی که در بخشی از سلول‌های انفرادی بود که زندانیان آنجا «تورا بورا» (اشاره‌ای به شبکه غارهای القاعده در افغانستان) می‌نامیدند، صدای زندانی کتک‌خورده‌ای را شنیده بود که در سلول کناری التماس می‌کرد و درخواست کمک پزشکی داشت.

به گفته آقای خوریه، پزشکان تلاش کردند تا او را احیا کنند، اما او اندکی بعد درگذشت.

طبق گزارش هفته گذشته سازمان ملل، «اعلامیه‌های صادره از سوی سرویس زندان‌های اسرائیل و سازمان‌های زندانیان نشان می‌دهد که ۱۷ فلسطینی در بازداشت سرویس زندان‌های اسرائیل بین ۷ اکتبر و ۱۵ مه جان خود را از دست داده‌اند.»

از سوی دیگر، بازرس حقوقی نظامی اسرائیل در تاریخ ۲۶ مه گفت که در حال بررسی مرگ ۳۵ زندانی غزه است که در بازداشت ارتش بودند.

چند ماه پس از آزادی آقای خوریه - که باز هم بدون هیچ‌گونه اتهامی بود - این وکیل هنوز در تلاش است تا آنچه را که در مگیدو شاهد بود، درک کند.

او به ما می‌گوید: «من اسرائیلی هستم ... وکیل هستم. دنیای بیرون از زندان را دیده‌ام. حالا درون زندان هستم. دنیای دیگری را می‌بینم.»

او می‌گوید که ایمانش به شهروندی و حاکمیت قانون در هم شکسته است.

«همه‌چیز بعد از این تجربه برایم نابود شد.»

ما ادعاهای مربوط به بدرفتاری گسترده با زندانیان فلسطینی را به مقامات ذی‌ربط ارائه دادیم.

ارتش اعلام کرد که «ادعاهای مربوط به آزار سازمان‌یافته زندانیان را کاملا رد می‌کند».

ارتش به ما گفت: «شکایات مشخص و واقعی در مورد بدرفتاری یا شرایط نامناسب بازداشت به نهادهای مربوطه در ارتش اسرائیل ارسال می‌شود و با آن‌ها برخورد می‌شود.»

سرویس زندان‌ها اعلام کرد که «از ادعاهایی که شما توصیف کردید، بی‌خبر هستیم و تا آنجا که ما می‌دانیم، چنین رویدادهایی رخ نداده‌اند.»

از ۷ اکتبر، اسرائیل از دسترسی دادن به کمیته بین‌المللی صلیب سرخ برای ملاقات با زندانیان فلسطینی خودداری کرده است، در حالی که این طبق قوانین بین‌المللی الزامی است.

هیچ توضیحی برای این خودداری ارائه نشده است، اما دولت بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، بارها از عدم دسترسی کمیته بین‌المللی صلیب سرخ به گروگان‌های اسرائیلی و دیگر گروگان‌ها در غزه ابراز نارضایتی کرده است.

انجمن حقوق مدنی در اسرائیل، دولت را به «نقض آگاهانه قوانین بین‌المللی» متهم کرده است.

هفته گذشته، رفتار با زندانیان فلسطینی باعث خشم شدید مردم شد، زیرا تظاهرکنندگان راست‌گرای افراطی - از جمله اعضای پارلمان اسرائیل - با خشونت سعی کردند از دستگیری سربازانی که متهم به آزار جنسی یک زندانی غزه در پایگاه نظامی سدی تیمان بودند، جلوگیری کنند.

برخی از معترضان از حامیان وزیر امنیت سخت‌گیر اسرائیل، ایتامار بن گویر، بودند که مسئولیت کلی سرویس زندان‌ها را بر عهده دارد.

آقای بن گویر بارها به این موضوع افتخار کرده است که در دوره مسئولیت او، شرایط برای زندانیان فلسطینی به شدت بدتر شده است.

او در یک جلسه پرتنش در ماه ژوئیه به اعضای پارلمان اسرائیل، کنست، گفت: «من افتخار می‌کنم که در زمان من، همه شرایط را تغییر دادیم.»

از نظر بتسلم، آقای بن گویر مسئولیت سنگینی در قبال آزار و اذیت‌هایی که در حال حاضر گزارش می‌شود، بر عهده دارد.

یولی نوواک به ما می‌گوید: «این سیستم‌ها در اختیار راست‌گراترین و نژادپرست‌ترین وزیری که اسرائیل تا به حال داشته، قرار گرفته است.»

برای او، رفتار اسرائیل با زندانیان پس از وقایع تکان‌دهنده ۷ اکتبر، نشانه‌ای خطرناک از افول اخلاقی این ملت است.

او می‌گوید: «آسیب روحی و ترس و اضطراب هر روز با ما همراه است.»

«اما اگر اجازه دهیم که این موضوع ما را به موجودی غیرانسانی تبدیل کند که قادر به دیدن مردم نیست، به نظر من بسیار غم‌انگیز است.»