جشنواره کن؛ فیلم‌هایی که باید دید

هفتاد و هشتمین دوره جشنواره جهانی فیلم کن که بزرگ‌ترین و مهمترین جشنواره سینمایی جهان محسوب می‌شود، سه‌شنبه شب، سیزدهم ماه مه (بیست و سوم اردیبهشت) با نمایش فیلم «روزی خواهم رفت» ساخته امیلی بونن آغاز شد؛ فیلمی که انتظارات را برآورده نکرد و شروع خوبی برای جشنواره امسال نبود، اما حضور چهره‌های شناخته شده در بخش مسابقه و فیلم‌هایی که سینمادوستان مدت‌هاست در انتظار آنها هستند، نوید روزهای پر شر و شوری را می‌دهد.

امسال برای نخستین بار دو فیلم ایرانی که در داخل کشور ساخته شده‌اند در بخش مسابقه حضور دارند. پیشتر دو فیلمساز ایرانی همزمان در بخش مسابقه حضور داشته‌اند اما هر بار حداقل یکی از این فیلم‌ها در خارج از ایران ساخته شده بود.

جعفر پناهی که آخرین فیلمش، «خرس نیست» در جشنواره ونیز سه سال پیش و قبل از جنبش «زن زندگی آزادی» به نمایش درآمد حالا در فیلم تازه‌اش با نام «یک تصادف ساده» که در خفا و بدون مجوز ساخته شده، در همراهی با زنان ایران، فیلمی بدون حجاب اجباری خلق کرده که مضمونی اجتماعی- سیاسی دارد.

شنیده‌ها حاکی است که این فیلم با آثار اخیر جعفر پناهی، که با رویکردی مستندگونه و با حضور خود فیلمساز در قاب ساخته شده‌اند، متفاوت است و داستان یک انتقام را روایت می‌کند.

پناهی در ساخته‌های اخیر خود بیشتر مورد توجه منتقدان خارجی قرار گرفته و آخرین فیلم او به عنوان یکی از فیلم‌های برگزیده آن دوره انتخاب شد. به همین دلیل احتمال می‌رود که فیلم تازه او هم مورد توجه منتقدان و احتمالاً داوران کن قرار بگیرد.

فیلم سعید روستایی با نام «زن و بچه» هم در بخش مسابقه حضور دارد، فیلمسازی که با فیلم قبلی‌اش «برادران لیلا» هم در بخش مسابقه کن حضور داشت اما دست خالی برگشت.

فیلم تازه روستایی در نقطه مقابل فیلم پناهی قرار می‌گیرد، فیلمی که با رعایت حجاب اجباری و در راستای محدودیت‌های قوانین داخلی در ایران ساخته شده و منتقدان ایرانی به تهیه کننده فیلم و سوابق سیاسی او تاخته‌اند.

کار به آنجا کشید که گروهی با عنوان «فیلمسازان مستقل سینمای ایران» با امضای نامه‌ای خطاب به تیری فرمو (دبیر کن) و ژولیت بینوش (رئیس هیأت داوران امسال) خواستند که این فیلم از بخش مسابقه کنار گذاشته شود.

در عین حال فیلمسازی چون محمد رسول‌اف که خود قربانی سانسور بوده و مجبور به ترک ایران شده، از حضور فیلم در بخش مسابقه کن استقبال کرده است، اما مخالفان می‌گویند پس از جنبش «زن، زندگی آزادی»، نمایش زنان در سینما با حجاب اجباری، نادیده گرفتن تحولات اجتماعی و پشت پا زدن به دستاوردهای این جنبش است.

اما بخش مسابقه امسال جذابیت‌های زیادی دارد. «موج نو» ساخته ریچارد لینکلیتر از جمله فیلم‌هایی است که توجه زیادی را به خود جلب کرده است.

فیلم پیشین این فیلمساز با نام «ماه آبی»، نوستالژی دیدنی‌ای بود درباره ستایش زیبایی و مفهوم شکست عشقی که در جشنواره برلین امسال به نمایش درآمد.

حالا او در فیلم تازه‌اش به موج نوی سینمای فرانسه و دوران پرشکوه اواخر دهه پنجاه در فرانسه بازگشته است، زمانی که سینما دگرگون شد. ژان لوگ گدار و مراحل ساخت فیلم معروفش «از نفس افتاده» (۱۹۵۹) که یکی از مهمترین فیلم‌های موج نوی سینمای فرانسه است، داستان فیلم را شکل می‌دهد.

ژولی دوکورنو فیلمساز جوان فرانسوی که با فیلم قبلی خشن‌اش با نام «تیتان» نخل طلا را به خانه برده بود، حالا با فیلم تازه‌ای به نام «آلفا» بازگشته است.

نقش اصلی این فیلم به عهده گلشیفته فراهانی، بازیگر ایرانی است که در کنار طاهر رحیم به نقش آفرینی می‌پردازد.

فیلم داستان یک دختر سیزده ساله دردسرساز را روایت می‌کند که به همراه مادر تنهایش زندگی می‌کند.

دنیای آن‌ها از لحظه‌ای که دختر با خالکوبی بر بازویش به خانه بازمی‌گردد، زیر و رو می‌شود.

آری آستر فیلمساز جوان آمریکایی هم با فیلم تازه‌ای به نام «ادینگتون» به کن می‌آید.

ژانر فیلم «وسترن معاصر» توصیف شده که در آن بازیگران پرقدرتی چون هواکین فینیکس و اما استون حضور دارند.

یواکیم تریه فیلمساز برجسته نروژی که با فیلم قبلی‌اش (بدترین آدم روی زمین) در جشنواره کن خوش درخشیده و بازیگر شگفت‌انگیز آن فیلم رناته راینزوه جایزه بهترین بازیگر زن جشنواره را به دست آورده بود، با فیلم تازه‌ای بازگشته است: «ارزش‌های احساسی» باز با بازی راینزوه.

برادران داردن که تا کنون دو نخل طلا را به خانه برده‌اند، باز در بخش مسابقه حضور دارند و در صورت دریافت جایزه اصلی، به اولین کسانی بدل می‌شوند که سه بار نخل طلا گرفته‌اند. عنوان فیلم تازه آنها «خانه مادر جوان» است که گفته می‌شود در حال و هوای همیشگی فیلم‌های این دو برادر ساخته شده است.

لین رمزی فیلمساز اسکاتلندی هم که آخرین فیلمش در سال ۲۰۱۷ ساخته شده بود، با یک فیلم تازه به نام «بمیر، عشق من» به جشنواره کن بازگشته است. این فیلم که در آمریکا ساخته شده برداشتی است از رمان آریانا هاویتز که داستان مادری را می‌گوید که پس از وضع حمل، دچار ناراحتی‌های روحی می‌شود.

حالا باید منتظر ماند و دید که کدام فیلم‌ها مورد توجه هیأت داوران به ریاست ژولیت بینوش قرار می‌گیرند و چه کسی نخل طلای هفتاد و هشتمین دوره را به خانه خواهد برد.