طعنه‌هاى ترامپ براى بسيارى از رهبران اروپا ديگر قابل تحمل نيست

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، روز چهارشنبه در مجمع جهانی اقتصاد در کوه‌های آلپ سوئیس خطاب به حاضران گفت: «اگر ما نبودیم، الان همه شما داشتید آلمانی حرف می‌زدید.»

او احتمالا فراموش کرده بود که آلمانی یکی از چهار زبان رسمی در سوئیس است و رایج‌ترین زبان در این کشور است.

بسیاری، از بروکسل گرفته تا برلین و پاریس، سخنرانی او را توهین‌آمیز، متکبرانه و نادرست تلقی کرده‌اند.

آقای ترامپ در این سخنرانی، بار دیگر این دیدگاه را مطرح کرد که اروپا در مسیر اشتباهی حرکت می‌کند. موضوعی که پیش‌تر بارها درباره‌اش صحبت کرده، اما وقتی این حرف‌ها در خاک اروپا و مقابل چهره‌هایی از دوستان و متحدان به زبان می‌آید، تاثیر متفاوتی دارد.

در عین حال بعد از این‌ که رئیس‌جمهور آمریکا در داووس، استفاده از نیروی نظامی برای تصرف گرینلند را رد کرد، بسیاری در سراسر اروپا نفس راحتی کشیدند.

اما حتی اگر او به قول خود پایبند بماند، مساله بنیادین همچنان سرجایش باقی است؛ این‌ که او سرزمینی را می‌خواهد که مالکانش می‌گویند برای فروش نیست.

با این حال آقای ترامپ پس از پایان نشست، در شبکه‌های اجتماعی نوشت که تهدیدش را مبنی بر افزایش تعرفه‌ جدید علیه هشت کشور اروپایی که آن‌ها را بیش از دیگران مانع جاه‌طلبی‌هایش در قطب شمال می‌دانست، کنار گذاشته است.

او ادعا کرد که «چارچوب یک توافق» درباره گرینلند و قطب شمال را پس از دیدار با مارک روته، دبیرکل ناتو شکل داده است.

هنوز مشخص نیست این طرح چگونه با خواسته‌ اعلام‌شده‌ آقای ترامپ برای تملک کامل این جزیره مطابقت دارد.

قرار بود تعرفه‌های پیشنهادی ۱۰ درصدی از اول فوریه اجرایی شوند.

لارس لوکه راسموسن، وزیر امور خارجه دانمارک، پیش از آنکه آقای ترامپ از موضع خود عقب‌نشینی کند، به خبرنگاران در کپنهاگ گفت: «آنچه پس از این سخنرانی به‌وضوح مشخص است، این است که جاه‌طلبی رئیس‌جمهور همچنان پابرجاست.»

او گفت اظهارات آقای ترامپ درباره عدم استفاده از نیروی نظامی «به نوبه خود مثبت» است.

هزاران کیلومتر دورتر از داووس، در شهر نوک، پایتخت گرینلند، مقام‌های دولتی بروشور جدیدی منتشر کردند که به ساکنان توصیه می‌کند در صورت وقوع یک «بحران» در قلمروشان چه اقداماتی انجام دهند.

پیتر بورگ، وزیر خودکفایی گرینلند، گفت این سند «نوعی بیمه‌نامه» است. او افزود که دولت گرینلند انتظار ندارد که مجبور به استفاده از آن شود.

وقتی آقای ترامپ در این سخنرانی شروع به بیان استدلال قاطعانه‌اش برای تصاحب این جزیره کرد، هرگونه امید در اروپا مبنی بر اینکه او ممکن است از شدت بحران بین دو سوی اقیانوس آرام بکاهد، نقش بر آب شد.

او اصرار اروپا بر اینکه گرینلند قلمروی دارای حاکمیت و متعلق به اتحادیه اروپاست را نادیده گرفت و با توجه به اینکه آمریکا دهه‌هاست از قاره اروپا حمایت نظامی کرده، تملک آن را یک معامله کاملا منطقی جلوه داد.

آقای ترامپ تاکید کرد که آمریکا اشتباه کرد که پس از جنگ جهانی دوم گرینلند را «بازگرداند».

این در حالی است که گرینلند هرگز بخشی از ایالات متحده نبوده است.

آقای ترامپ بار دیگر به انتقاد همیشگی‌اش بازگشت که اعضای اروپایی ناتو هیچ کاری برای آمریکا نکرده‌اند.

او به‌ویژه دانمارک را هدف قرار داد و یادآوری کرد که این کشور در سال ۱۹۴۰ «تنها پس از شش ساعت جنگ به آلمان تسلیم شد و در دفاع از خود یا گرینلند کاملا ناتوان بود».

اما در این «درس تاریخ نظامی»، آقای ترامپ فراموش کرد اشاره کند که دانمارک یک شریک کلیدی در تهاجم به رهبری آمریکا به افغانستان بود و برای این مشارکت بهای سنگینی پرداخت.

دانمارک در این جنگ ۴۴ سرباز از دست داد که به نسبت جمعیت، بیش از هر متحدی به‌ جز آمریکا بود. همچنین در عراق هم سربازان دانمارکی در کنار نیروهای آمریکایی جان باختند.

بسیاری دیگر از متحدان ناتو پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ از آمریکا حمایت کردند.

در این میان، امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، بیش از دیگران هدف طعنه‌های آقای ترامپ قرار گرفت.

او بابت حضور با عینک آفتابی در روز سه‌شنبه، به دلیل یک بیماری چشمی و همچنین «سخنرانی تندش» مورد تمسخر قرار گرفت.

آقای ترامپ اصرار داشت که آقای مکرون را دوست دارد، و افزود: «باور کردنش سخت است، نه؟»

اما کل این نمایش طنزآمیز برای بسیاری از رهبران اروپایی دیگر جذابیتی ندارد.

آن‌ها یک سال را صرف تعریف و تمجید، جلب رضایت و دلجویی از رئیس‌جمهور آمریکا کرده‌اند و در مقابل با بزرگ‌ترین تهدید خود تاکنون روبه‌رو شده‌اند.

اتحادیه اروپا روز پنج‌شنبه در بروکسل نشست اضطراری برگزار می‌کند؛ جایی که مقام‌های بلندپایه اروپایی تصمیم گرفته‌اند برای نخستین بار از شدیدترین واژگان ممکن در واکنش به سیاست آمریکا استفاده کنند.

عقب‌نشینی آقای ترامپ از تهدید افزایش تعرفه‌ که موجب همبستگی کشورهای اروپایی شده بود، بخش بزرگی از تنش را از فضای این نشست خواهد کاست.

اما آن‌ها می‌خواهند بدانند دقیقا ترامپ و دبیرکل ناتو چه «راه‌ حل جادویی» را طراحی کرده‌اند.

آنها ممکن است حالا تصمیم بگیرند که دیگر نیازی به تشدید لفاظی‌ها درباره تعرفه‌های متقابل یا به‌ کارگیری «بازوکای تجاری» اتحادیه اروپا نیست.

آقای ترامپ در ابتدای سخنرانی پراکنده و یک ساعت و ۱۲ دقیقه‌ای‌اش، با افتخار گفت که «مردم در داخل آمریکا از من بسیار راضی‌اند».

اما پس از این دور تازه و شگفت‌انگیز از دموکراسی ترامپی، این حس در اروپایی که او ادعا می‌کند بسیار دوستش دارد، بسیار سخت‌تر یافت می‌شود.