وجیهه سیار از برنامه آموزشی بی بی سی برای کودکان افغان

در هر ميدانی و هر بازار اشيای سرگرم کننده مانندی دوليگک ها، اسپک ها، طالع بجنگان، بازيچه ها، انواع شيرينی، ساجق و امثال آن برای خريد اطفال بيرون کشيده شده است.

برنامه راديويی را از وجيهه سيار بشنويد

کودکان هريک لباس های پاک و نظيف و نو به تن دارند و در هر کوچه و پس کوچه ای شادمانه گرد هم جمع شده سخن از لباس و چادر و کفش خود به هم می گويند و يا هم از چوری و خينه (هنا) و قيتک و فيشن های شان.

در باغچه يکی از کوچه ها نازيه، مرغلی با بقيه از همبازی هايشان ميله کرده اند. آنها منتظر اند، منتظر بنجاره والای مهربانشان تا به رسم مبارکبادی سال نو، از او تحفه بگيرند.

نازيه برای بنجاره والا گل های لاله را که برادرش آورده، دسته می کند.

همه کودکان با دايره های زنگی شان می خوانند: "سبزه به ناز می آيد -- محرم راز می آيد..."

در ميان آن همه شور و غوغا خبر می رسد که امروز بر خلاف انتظار همه روز ها کسی ديگری با خورجين پرتحفه به ديدن کودکان آمده. يکی از کودکان می گويد حتما بابا نوروز است!

کودکان همه بهت زده و تعجب آميز بابا نوروز را تماشا می کنند که با چپن (ردای) سرخ رنگ، کلاه پوپک دار بلند، ريش، مو و ابرو های سفيد پنبه مانند به طرف آنها در حرکت است.

وقتی نازيه درست به طرف او و گذشته از همه به غرغرانک (فرفره) اش متوجه می شود در می يابد که او بابا نوروز نيست بلکه بنجاره والای مهربان خودشان است.

يکباره با زبان کودکان و خيلی شيرين ناباورانه را صدا می زند: بنجاره والا.

بنجاره والا می خندد و از اينکه کودکان او را شناختند، به همه آنها بيت (ترانه) سال نو مبارک له له له له – بهار نو مبارک را می خواند.

کودکان هم بيت سبزه به ناز شان را به رسم تحفه نوروزی به او می خوانند.

در پايان کودکان بنجاره والا را در ميله شان دعوت می کنند. اما قبل از اينکه در مورد چيزی بگويند، از زلمی همسايه شان که تازه از صفحات جنوب کوچ آمده اند، می پرسد در ظرف چه آورده باشد که بخصوص در نوروز و برای نوروز تهيه می شود؟

زلمی می گويد: "حتما ماهيست ماهی"! نازيه جواب او را نادرست می خواند. زلمی باز هم می گويد خی جلبی است! اما نازيه بازهم نمی پذيرد. سرانجام زلمی اظهار بی اطلاعی می کند. مرغلی می گويد هفت ميوه نيست؟

زلمی از مزه هفت ميوه توصيف کرده می گويد که حتما از ۷ رقم ميوه ساخته شده است.

دخترها از زلمی می خواهند تا خودش ميوه ها را نام گرفته، بگويد که آيا واقعا هفت رقم ميوه تر شده يا نه؟

زلمی چنان می کند او از کشمش سياه، چارمغز (گردو)، سنجد و پسته نام می گيرد و در نام بردن بقيه ميوه ها چون منقه، غولنگ و کشته يا شکرپاره، بنجاره والا همراهيش می کند.

زلمی می گويد که چرا مردم اين هفت ميوه مزه دار را تنها در نوروز می خورند؟ نازيه از قول مادرش حکايت می کند که اين ميوه به شگون اين تنها در اولين روز سال نو در جمع خانواده پس از دعا خورده می شود که همه تا اخير سال دهان شان شرين باشد و خوشحال و جمع با شند.

زلمی با تاسف می گويد که در منطقه آنها چنين رسمهايی وجود ندارد. برای روشن شدن موضوع بنجاره والا می گويد که در افغانستان و يا هر جای ديگر رسم و رواج ها فرق می کند.

زلمی از نازيه می پرسد که در اين هفت ميوه به چه مقدار بوره (شکر) ريخته که اين طور شرين شده است؟

دختران همه می خندند و بنجاره والا می گويد: بچه جان! کشمش، کشته و غولنگ هفت ميوه را شرين می سازد بنابرين حاجتی به ريختن بوره ندارد.

در همين هنگام جمع ديگر از کودکان از آمدن بنجاره والا خبر می شوند. بنجاره والا پس از تقسيم تحفه هايش ميان کودکان، خورجين و زمين و پر از تحفه هايش را برداشته راهی کوچه ديگر می شود تا به مناسبت مبارکی سال نو با کودکان ديدار کرده و از اينکه کودکان چه کار هايی را در نوروز انجام می دهند، خودش را با خبر سازد و برای شان هديه های نوروزی دهد.

بازگشت به صفحه افغانستان