عبدالله: گزارش‌های مستند از شکنجه و کشتار غیرنظامیان در پنجشیر، اندراب و تخار وجود دارد

عبدالله عبدالله، رئیس پیشین شورای عالی صلح افغانستان از جامعه جهانی خواسته است تا گزارش‌های بدرفتاری، شکنجه و قتل‌های صحرایی در پنجشیر، اندراب و تخار را تحقیق کند.

آقای عبدالله، در نخسیتن واکنش صریح پس از خروج از افغانستان، در رشته تویتی نوشته است که گزارش‌های مستند از بدرفتاری، شکنجه و قتل‌های صحرایی مردم غیرنظامی در پنجشیر، اندراب و تخار در دست دارد. او از طالبان به عنوان عاملین این اقدام‌ها اسمی نبرده و به آنها "نظامیان" خطاب کرده است.

طالبان پی‌هم ادعاهای شکنجه، بدرفتاری و قتل صحرایی غیرنظامیان را رد کرده‌اند. ذبیح‎الله مجاهد، سخنگوی طالبان در صحبت با بی‌بی‌سی، در حالیکه فعا‌لیت‌های افراد مخالف طالبان را کوچک جلوه ‌داد اما گفت که نیروهای آنها کسانی را که بخواهند امنیت را برهم بزنند، مهار خواهند کرد. آقای مجاهد تاکید کرد که در این جریان آنها آسیبی به غیرنظامیان نزده‌اند.

آقای عبدالله در ادامه توییت‌هایش گفته است که:"بحران جاری را می‌توان از راه مذاکره، تفاهم، احترام به اراده مردم، تنوع مذهبی و تفاوت‌های هویتی-فرهنگی موجود در کشور، حل و فصل کرد."

او هشدار داده است که :"ادامهٔ سیاست‌های ضدبشری، سرکوب، ارعاب و اعمال محدودیت‌ها بر دختران و زنان موجب انزوای هر چه بیش‌تر کشور و افزایش تنش‌های قومی شده و افغانستان را به طرف جنگ داخلی سوق می‌دهد."

با آغاز بهار موج دوم فعالیت‌های نظامی مخالفان گروه طالبان، که عمدتا وابسته به "جبهه مقاومت ملی" اند، شدت گرفته است. جبهاتی در پنجشیر، اندراب و مناطق دیگری افغانستان فعالیت‌های چریکی انجام می‌دهند. مردم محل در مناطقی که در آنها حملات و عملیات‌های نظامی صورت گرفته است، می‌گویند طالبان دنبال انتقام‌جویی از نیروهای 'جبهه مقاومت ملی افغانستان هستند و به این منظور در پنجشیر، اندراب و تخار مردم را آزار و اذیت می‌کنند، گروگان می‌گیرند، شکنجه و قتل‌های صحرایی انجام می‌دهند.

طالبان پیوسته تاکید کرده که افراد آنها با غیرنظامی کاری ندارند ولی با مخالفان مسلح خود برخورد "قاطع و فوری" انجام می‌دهند و تامین امنیت سراسری در افغانستان را از مسئولیت‌های حکومت خود می‌دانند.

"جبهه مقاومت ملی" به رهبری احمد مسعود در همان آغاز روی کارآمدن طالبان شکل گرفت، و پنجشیر و اندراب در برابر گروه طالبان از مناطق خود دفاع را آغاز کردند.

در همان‌ هفته‌های نخست تصرف کابل توسط طالبان و حمله نخستین آنها به پنجشیر در ماه سپتامبر، فهیم دشتی، سخنگوی مقاومت ملی و خواهرزاده آقای عبدالله همراه با ژنرال ودود زره، در نبرد کشته شدند. آقای عبدالله که آن زمان در کابل در خانه‌اش بود، در مورد وضعیت پنجشیر و محاصره اقتصادی این ولایت در روزهای جنگ، واکنش روشنی نشان نداد. ‌

خاستگاه اصلی آقای عبدالله ولایت پنجشیر است و در نقاطی که جبهه مقاومت ملی فعالیت‌های نظامی را آغاز کرده است، اغلب تاجیک‌نشین، از طرفداران آقای عبدالله بوده‌اند و در سه انتخابات ریاست جمهوری گذشته به او رای دادند.

نگرانی‌ها از وقوع "فجایع انسانی"

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان هم گفته است که ویدیوها، فایل‌های صوتی و گزارش‌های "بسیار نگران‌کننده از نقض حقوق بشر در ولایت‌های شمالی پنجشیر، تخار و بغلان منتشر شده که نیاز به تأیید بیشتر دارد."

او افزوده است که رعایت حقوق بشر و حقوق بشردوستانه بین‌المللی اساسی است و وضعیت را او از نزدیک دنبال می‌کند و خواستار پاسخگویی شده است.

روز سه‌شنبه ۲۰ ثور/اردیبهشت، ون برانت، نماینده ویژه اروپا به افغانستان ضمن توییتی نوشت که نگران گزارش‌های رسیده از بدرفتاری و کشتار مردم غیرنظامی در پنجشیر است و سوگوار مرگ بی‌گناهان است.

در چند روز گذشته فعالان در شبکه‌های اجتماعی هشتگ #StopTajikGenocide راه انداخته‌اند که خواهان آن شده اند تا طالبان "به نسل‌کشی تاجیک‌ها" در پنجشیر، اندراب و ورسج تخار پایان دهد.

پاتریشا گاسمن، مسئول بخش آسیای دیده‌بان حقوق بشر در صحبت با بی‌بی‌سی فارسی گفت که گزارش‌های نگران کننده‌ای زیادی از بدرفتاری، و مجازات جمعی با مردم غیرنظامی به دست‌ این نهاد رسیده است که باید در مورد آنها تحقیقات صورت بگیرد. خانم گاسمن می‌گوید با آنکه گزارش‌ها تایید ناشده هستند، اما تاریخ گذشته طالبان در دهه ۹۰ روندی به جا گذاشته است که باید گزارش‌های کنونی از وضعیت غیرنظامیان در جبهات جنگ از سوی دفتر نمایندگی سازمان ملل در افغانستان، یا یوناما تحقیق شود و باید جامعه جهانی از تحقیقات یوناما حمایت کند.

واکنش شماری رهبران سیاسی و سکوت شمار دیگر

در روزهای اخیر، محمد کریم خلیلی، معاون پیشین رئیس جمهوری افغانستان و رهبر حزب وحدت ملی نوشته که "خبرهای تکان‌دهنده ای از خلق فجایع انسانی در ولایات پنجشیر، تخار و بغلان توسط نیروهای طالبان به گوش می‌رسد."

آقای خلیلی گفته است که :"گزارشات موثق حاکی از آن است که نیروهای اعزامی طالبان در ولسوالی‌های دره و آبشار پنجشیر، اندراب بغلان و ورسج تخار دست به گروگان‌گیری، شکنجه و کشتار غیرنظامیان به شمول کودکان و زنان زده‌اند و خانواده‌های زیادی به شمول زنان و کودکان در ولسوالی‌های دره و آبشار از شدت ترس و وحشت ناشی از خشونت، بدون غذا و پوشاک کافی، به کوه‌های سرد پناه برده‌اند."

حزب جنبش ملی افغانستان به رهبری عبدالرشید دوستم هم با پخش اعلامیه‌ای گفته است "جنایات‌جنگی و ضدبشری" در ولایات پنجشیر، بغلان، تخار و سمنگان از سوی گروه طالبان رخ‌ داده است.

همچنین محمد حنیف اتمر، وزیر خارجه پیشین افغانستان نیز با اشاره به حوادث اخیر پنجشیر، اندراب و تخار نوشت که "هیچ هدف سیاسی و یا نظامی و هیچ قانون و یا آیینی این وحشت را روا نمی‌داند".

سکوت شماری از رهبران عمدتا تاجیک‌تبار در قبال رویداد‌های پنجشیر، تخار و بغلان مورد انتقاد مردم قرار گرفته است.