رشيده يزدان پناه

کله چې، فشار ترعادي حالت (٢٠) درجې لوړشي، مثلا ٩٥/١٤٠ ته ورسيږي نو دغه فشار لوړګڼل کيږي .

دغه ډول کله چې، فشار تر عادي حالت (٣٠) درجې ټيټ شي، مثلا کچه يې٥٠/٩٠ ته راټيټه شي نو ټيټ فشار ورته ويلای شو.

ديادونې وړده چې، د فشار د ټيټوالي ستونزه د نارينه وو په پرتله په ښځو کې ډېره ليدل کيږي.

په دې باب ډاکټر عبدالغفور نيازى وايي: ” ټيټ فشار پر دوه ډوله دي. يو ډول يې د وخت په تېرېدو سره په تدريجي ډول لويږي او بل هم د فشار ناڅاپي ټيټېدل دي چې له دغه ډول فشارسره ان د مړينې خطر هم تړلى دى.

د فشار د ټيټوالي دغه دواړه ډولونه بېلابېل لاملونه لري، لکه په ناڅاپي توګه د فشار ټيټېدل، سخت درد، د وينې ضايع کېدل، نا څاپي وېره او له حرکت څخه پرته پر يوه ځای ډېر وخت درېدل ګڼلاى شو.

لومړنۍ مرستې  لومړی د ناروغ پښې له دېرشو بيا تر پتځوسو سانتي مترو پوري لوړې ونيول شي، د هوا لپاره د کوټو دکړکيو پرانيستل شي او ناروغ دې پريوه اړخ پرې ايستل شي چې ساه ايستل يې اسانه شي. ډاکټر عبدالغفور نيازى

په تدريجي توګه د فشار ټيټېدل دبدن د مايعاتو لږوالی، ستړتيا، پرله پسې کار، اندېښنې او بدن د کمزورتيا له امله رامنځته کېداى شي“.

ستاسو به هم دې ته پام شوی وي، چې کله په نا څاپي توګه ولاړ شئ، نو پر سترګو مو تياره راشي.

ډاکټر زياتوي: (دغه ډول زړه بدوالی احساسوئ او يا مو د سينې په قفس کې درد پيدا کيږي چې دا ټول د وينې د ټيټ فشار علايم يا نښې نښانې دي. بايد ووايو چې د فشار علايم د فشار د ټيټېدو په علت پورې تړلي دي.

د بېلګې په توګه که علت د وينې ضايع کېدل وي، نو د ناروغ رنګ الوزي او سر يې ټينګ درد کوي. په ناڅاپي توګه د فشار لوړېدل ډېر خطرناک وي. ناروغ بې سده کيږي او ان د مړينې لامل هم کېداى شي.

دا ځکه چې په ټيټ فشار کې وينه زړه، پښتورګو او دماغ ته نه رسېږي، د زړه ضربان (ټکان) ورو کيږي او انسان وژلای هم شي).

له دغه ډول ناروغانو سره بايد لومړنۍ مرستې داسي وشي چې لومړی د ناروغ پښې له دېرشو بيا تر پتځوسو سانتي مترو پوري لوړې ونيول شي.

دغه ډول د هوا لپاره د کوټو دکړکيو خلاصول ضروري خبره ده، همدا رنګه دي ناروغ پريوه اړخ پرې ايستل شي چې ساه ايستل يې اسانه شي.

د وينې نارمل فشار  په ځوانانو کې نارمل يا عادي فشار ٨٠/١٢٠ دى، خود عمر په ډېرېدو سره رګونه تنګيږي چې ورسره فشارهم لوړيږي چې لوړه کچه يې ٩٥/١٤٠ ده.

تر لومړنيو مرستو وروسته بايد ناروغ ژر تر ژره يوه نژدې روغتيايي مرکز ته ورسول شي.

د دې لپاره چې له دې روغتيايي ستونزې څخه خوندي و اوسو، بايد په اوونۍ کې يو ځل خپل فشار وګورو

مايعات وڅښو، ځان وږى ونه ساتو، سخت جسمي کار و نه کړو، په نا څاپي توګه ولاړ نه شو او ورزش او پلى تګ وکړو. له ټيټ فشار څخه د خلاصون يوه بله لاره خپلو خوړو ته پام کول دي.

له غوړو خوړو څخه بايد ډډه وشي، حبوبات (غلې دانې)، مغزيات، سابه اومېوې ډېرې وخوړل شي، د الکولواو سګريټو له استعمال څخه دي ډډه وشي، له تشويش او خواشينۍ څخه ځان وساتل شي، ځکه وايي چې، (( وقايه تر درمنلې ښه ده ))