Victoire Ingabire mu rukiko rw'Ikirenga yasabye ko hari ingingo ivanwa mu mategeko mpanabyaha

    • Umwanditsi, Jean Claude Mwambutsa
    • Igikorwa, BBC Gahuzamiryango i Kigali
  • Igihe co gusoma: iminota 3

Itsinda ry'abunganira umunyapolitike ufunze utavugarumwe n'ubutegetsi mu Rwanda, ryasabye Urukiko rw'Ikirenga gukuraho ingingo ya 106 y'igitabo cy'amategeko mpanabyaha kuko basanga inyuranyije n'Itegeko Nshinga.

Ni mu kirego cyatanzwe na Victoire Ingabire n'abunganizi be bemeza ko akurikiranywe hashingiwe kuri iyo ngingo y'itegeko mpanabyaha.

Muri Kamena(6) ishize, umucamanza wo mu rukiko rukuru yisunze iyi ngingo ategeka ko Ingabire afatwa agakurikiranwa kimwe n'itsinda ry'abandi icyenda(9) bivugwa ko ari abayoboke be.

Uruhande rwa Ingabire rusanga ibyabaye ari ukwivanga k'umucamanza mu mikorere y'ubushinjacyaha kandi itegeko rivuga ko bugomba kwigenga.

Muri uru rubanza, Ingabire yunganiwe n'abanyamategeko batatu na ho inteko y'Urukiko igizwe n'abacamanza batatu bayobowe n'umukuru w'Urukiko rw'Ikirenga Madame Domitille Mukantaganzwa.

Ingabire wahawe ijambo mbere, yavuze ko asaba ko ingingo ya 106 yo mu mategeko mpanabyaha ikurwamo kuko inyuranya n'Itegeko Nshinga kandi ari ryo riruta ayandi mu Rwanda.

Ni ingingo yemerera umucamanza kuba yahamagaza umuntu ataregewe n'ubushinjicyaha mu gihe abonye hari ibimenyetso bituma akeka ko uyu yaba yaragize uruhare mu cyaha akurikiranye.

Aha ni ho Ingabire n'abamwunganira basanga hari ikibazo kuko ihame ry'amategeko rivuga ko ubushinjacyaha bukurikirana ibyaha budahawe amabwiriza n'urundi rwego.

Ikindi Ingabire avuga ko ibyo yabajiwe bitegetswe n'umucamanza yari yabibajijweho no mu myaka ine(4) yari ishize, icyo gihe ubugenzacyaha bugasanga nta cyaha bubona akarekurwa.

Abamwunganira na bo bavuze ko nta kuntu Ingabire yakwizera guhabwa ubutabera mu gihe umucamanza wategetse ko akorwaho iperereza atabyemerewe n'itegeko ndetse akanatanga nyirantarengwa y'iminsi 15 yo kuba iperereza ryarangiye ari na we uvuga ko agomba kumuburanisha .

Umunyamategeko Bruce Bikotwa uri mu bamwunganira na we yavuze ko icyemezo cyafashwe n'umucamanza kinyuranya n'ihame ry'itandukanywa ry'inzego z'imitegekere y'igihugu rivuga ko buri rwose rukora mu bwigenge .

Muri uru rubanza Leta ntiyarezwe ariko umucamanza akavuga ko yahamagajwe ngo itange ibisobanuro.

Umunyamategeko Speciose KABIBI wari uyihagarariye yavuze ko nta gitangaza kuba yarategetse ko hakorwa iperereza .

Ngo yabitewe no kuba yarabonaga ibimenyetso by'uko Ingabire ashobora kuba yaragize uruhare mu cyaha yaburanishaga .

Kabibi yabwiye urukiko rw'ikirenga ko nta kundi umucamanza yari kubigenza mu gihe yabonaga undi wagize uruhare mu cyaha kandi widegembya .

Ku ngingo yo kuba umucamanza yaratanze amabwiriza ku bushinjacyaha bitemewe n'amategeko ,Kabibi avuga ko nta kundi yari kubigenza kandi ngo ntiyigeze ategeka ibigomba kuva mu iperereza ngo n'iyo asanga mnta kimuhama yari kurekurwa .

Uru ni rubanza rufite imizi mu rundi rw'abantu ciyenda(9) bafatwa nk'abayoboke ba DALFA umurinzi ,ishyaka ritaremerwa ryashinzwe na Ingabire.

Aba bagiye kumara imyaka 5 bafunzwe bakurikiranyweho ibyaha birimo kugambirira kugirira nabi ubutegetsi buriho .

Ingabire yatawe muri yombi mu kwezi kwa gatandatu(6) k'umwaka ushize ubwo uru rubanz a rwaburanishwaga bamwe mu baregwa bakamushyira mu majwi.

Ingabire avuga ko nta ruhare yirega mu cyaha kiregwa abantu 9 yitirirwa ndetse akavuga ko umwe mu bamushinja agomba kuba yarateguwe n'inzego z'iperereza .

Icyemezo cy'urukiko gitegerejwe ku itariki ya 27 z'uku kwezi .