Israa'el haleellaa Gaazaatti gaggeessiteen 'komaandara' Hamaas dabalatee namoota jaha ajjeeste

Haguuggii Tamsaasa Kallattii

1. 19 Onkololeessa 2025Pirezidantiin Mana-maree `waliigalalaa Dhimmoota Islaamaa duraanii boqotan

   

   Madda suuraa, FBC

   Pirezidantiin Mana-maree `Waliigalalaa Dhimmoota Islaamaa duraanii Muftii Haji Umar Idiriis du'aan boqochuu miidyaaleen biyya keessaa gabaasan.

   Boqochuu uftii Haji Umar Idiriis ilaalchisee Ministira Muummee Itoophiyaa Abiy Ahimad (PhD) dabalatee aanga'oonni mootummaa olaanoo gadda itti dhaga'ame ibasachaa jiru.

   "Haji Umar bara hogansarra turanitti qaamoleen adda bahan akka gara tokkotti dhufaniifi Manni-maree Waliigalaa Dhimmoota Islaamaa beekamtii seeraa akka argatu gochuu keessatti gahee gumaachan yeroo hunda yaadanna jedhan," MM Abiy ergaa fuula miidiyaa hawaasaa isaaniirratti baasaniin.

2. 19 Onkololeessa 2025Israa'el haleellaa Gaazaatti gaggeessiteen 'komaandara' Hamaas dabalatee namoota jaha ajjeeste

   

   Madda suuraa, Shehab News agency

   Humni Waraanaa Israa'el haleellaa Gaazaatti gaggeesseen komaandara humna Hamaas Jabaaliyaa Bataaliyoon jedhamuu kan ta'e Yaahyaa al-Mabhouh dabalatee miseensonnisaa jaha ajjeefaman.

   Haleellichi kan gaggeeffame magaalaa xiqqoo Al-Zawaayidaa jedhamtutti yoo ta'u, kaafee qarqara galaanaatti argamturratti.

   Magaalaa xiqqoon Al-zawaayidaa kan argamtu qarqara Galaana Meditiraaniyaaniitti Der al-Balaah fo Kaan Yuunis gidduutti argamti.

   Erga waliigalteen dhukaasa dhaabuu Israa'eliifi Hamaas gidduutti mallattaa'ee as qondaalli qondaalli waraanaa Hamaas du'uun kan jalqabaati.

3. 19 Onkololeessa 2025Amma nu gahe, Israa'el Gaazaatti haleellaa cimaa eegaluu beeksifte

   

   Madda suuraa, Getty Images

   Humni Waraanaa Israa'el Gaazaatti haleellaa qilleensarraa eegaluu beeksise.

   Hamaas waliigaltee dhukaasa dhaabuu cabsuu himachuuni haleellaa eegaluu kan beeksise.

   Haleellichi "qiyyaafannoowwan shororkeessaa" Hamaas irratti kan fuulleffate ta'uu ibsuun, garichi har'a waliigaltee cabsuun haleellaa akka gaggeesse beeksise Humni Waraanaa Israa'el ibsa baasen.

   Israa'el Kibba Gaazaa ulaa Raafatti halellan loltootasheerratti gaggeeffamuu ibsuun Hamaas waliigaltee cabsuu ibsite.

   Hamaas garuu waa'ee haleellaa loltoota Israa'el irratti gaggeeffame jedhamee quba akka hin qabne ibse.

4. 19 Onkololeessa 2025Arsenaal Piriimer Liigii dursuu, kubbaa bakka dhaabbatee ka'urraa lakkoofsisuu itti fufeera

   

   Madda suuraa, Getty Images

   Gooliin Tiroosaard boqonnaa booda dallaa ijaaree ittisaa kan ture Fuulhaam irratti galche Arsenaal qaphxii sadiin caalee Piriimer Liigii akka dursuu itti fufu taasiseera.

   Bara darbe Arsenaal qabxii gatee akka waancaa dhabuuf kilaboota rakkisoo turan keessaa tokko kan ture Fuulhaam, ijaa bara darbe Arsenaaliin 1 fi 0n mo'ate bara kana 'barri dabaree' waan ta'eef 1 fi 0n mo'ameera.

   Arsenaal barana kilaba bara darbe waancaa isa dhabsiisan yeroo adabu Fuulhaam kan jalqabaa miti. Niiwukasil fi Weest Haam akkuma kana haaloo ba'ateera.

   Mikeel Arteettaa amballiisaa Maartiin Odegaard malee tapha kana taphachuu waan dirqameef bakka isaa Ebereechii Eezee hiriirsuun hanga danda'e goolii lakkoofsiisuuf karoorfatee dhufe.

   Taateewwan ijoo tapha Arsenaal V Fuulhaam

5. 19 Onkololeessa 2025Lammiin Ameerikaa balleessaa malee waggaa 40'f hidhame biyyaa arii'atamuuf

   

   Madda suuraa, Getty Images

   Lammiin Ameerikaa waggaa 43'f dogongoraan yakka ajjeechaatiin hidhame, Subaraamaanyaam ''Suubuu'' Viidaam, ragaa haaraan erga argameen booda bilisa baafamulleen deebi'ee to'annoo jala oolfameera.

   Namni kun hidhaa waggaa 40 olii irraa gadi dhiifamulleen, osoo maatiisaa bira hin gahiin dura aanga'oota Immigireshiniifi Gumurakaa Ameerikaatiin to'atamee buufata turtii akka seenu taasifameera.

   Aanga'oonni Viidaam biyya Indiyaa kan yeroo daa'imummaasaatti keessaa bahe malee keessa hin jiraanneetti isa ari'achuuf akka jiran himan.

   Gareen abbookaatota isaa murteen kun akka jijjiramuuf yaalaan kan jiran yoo ta'u, maatiin isaas akka hidhaa bahuuf carraaqaa jiru.

   Obbooleettiin isaa Saaraasiitaa Viidaam maatiin isaa daandii haaraafi kan hin barame kana qaxxaamuruuf yaalii taasiisaa jiraachuun BBCtti dubbatteetti.

   Obbolleessa ishee kutaa hidhamtootaan itti wal beekuu fi bakka itti sirreeffamtoota gorsaa ture, akkasumas hojjattoota eegdoota irraa adda baafamuun kutaa namoota 60 waliin qoodattuufi bakka jijjiramni fide itti hin mul’anneetti jijjiramusaa dubbatteetti.

   Obboolees ishee maqaa masoo ‘‘Suubuu’’ jedhamuun beekamu kun, ‘‘maqaankoo qullaa’eera, ani Kanaan booda sirreeffamaa miti, hidhamaas miti’’ akka jedhe ibsiti.

   Suubuun yakka ajjeechaa murteen itti kennameen bilisa jedhamu illeen, maatiinsaa garuu bilisummaa isaatti danqaan tokko akka jiru ni beeku turan.

   Erga yakka ajjeechaa fi balleessaa qoricha sammuu hadoochuutiin erga murteen irratti darbeen booda bara 1988tti akka biyyaa ari’atamuuf murteen irratti darbee ture.

   Maatiin nama kanaas galmee immigireeshinii banuudhaaf karoora qabaatan illeen haalli galmichaa waan gara biraa qabaachuu amma akka hubatan dubbatti obbooleettiin isaa tun.

   Abbaan Taayitaa Immigireshiniifi Gumurika Ameerikaa gaaffii BBCf deebii kennuu baatulleen, miidiyaalee biraatiin Subaraamaaniyaam Viidaam hanga biyyaa ari’atamuutti to’annoo jala akka tursiifamu dubbataniiru.

6. 19 Onkololeessa 2025'Israa'el Gaazaatti haleellaa qileensarraa gaggeessite'

   

   Madda suuraa, EPA

   Humni Waraanaa Israa'el haleellaa qilleensarraa Gaazaatti gaggeessuu miidiyaalee biyyattii waabeffachuun Rooyotars gabaase.

   Haleellaa kanaaf Israa'el Hamaasitti quba qabdi. Miidiyaaleen Israa'el akka gabaasanitti, Hamaas waliigaltee dhukaasa dhaabuu cabsuun Hamaas dhukaasa bannaan Israa'el Kibba Gaazaa Raafatti haleellaa gaggeessite.

   Miidiyaan Israa'el Haaretz akka gabaasetti, Hamaas Kibba Gaazaa, ulaa Raafatti loltoota Israa'el achi jiranirratti dhukaasa banuu hordofeeti Israa'el haleella qilleensarraa kan gaggeessite.

   Akka gabaasa kanaatti, Kibba Gaazaa qofa osoo hin taane, Kaaba Gaazaa dabalatee bakkeewwan heddurratti Israa'el haleellaa qilleensarraa gaggeessiteettii.

   Hamaas waa'ee haleellaa kanaa ilaalchisee ibsa kenneen, ammayyuu waliigalticha kabajee akka jiruufi Israa'el haleellaa gagggeessuun waliigaltee dhukaasa dhaabuu cabsaa jiraachuu beeksise.

   US ibsa kaleessa baasteen, Hamaas namoota nagaa Gaazaa keessa jiraatan irratti halellaa banuun waliigaltee dhukaasa dhaabuu cabsuuf akka karoorsaa jiru ragaa qabatamaa argadhe jechuun beeksiftee turte.

   Hamaas garuu himannaa US kana dhara jechuun, waliigaltee dhukaasa dhaabuu akka kabaju beeksise. Inumaayyuu waliigalticha kabajaa kan hin jirre Israa'el ta'uu hime.

7. 19 Onkololeessa 2025Namoonni tokko tokko uumamaan maaliif herreegan dadhaboo ta'u?

   

   Madda suuraa, djedzura/Getty Images

   Mee gaaffii herreegaa kana waliin haa hojjannu. Qotee bulaan tokko qe'eesaatii horii gosa sadi qaba: Horiinsaa kuni hundi hoolota, sadiin alatti. Hunduu reettidha, afuriin alatti. Hunduu fardeeni, shaniin alatti. Qotee bulaan kun tokkoon tokkoo horii meeqa qaba?

   Deebiinsaa farda tokko, reettii lamaafi hoolota sadi.

   Namoonni tokko tokko herreefa akka salphaatti yeroo hojjatan kaan ammoo maaliif akka du'aa sodaatu?

   Uumamni gahee mataasaa qabaatus, xiin-sammuufi nannoonis murteessadha.

   Namoonni tokko tokko uumamaan maaliif herreegan dadhaboo ta'u?

8. 19 Onkololeessa 2025Israa'el Gaazaatti haleellaa atoobisiirratti raawwatteen namoonni 11 ajjeefaman

   

   Madda suuraa, Hamza Z. H. Qraiqea/Anadolu via Getty Images

   Kaaba Gaazaatti rasaasa taankii Israa'eliin dhukaafameen miseensonni maatii tokko atoobusii tokko keessa turan ajjeefamuu isaanii humni ittisaa sivilii Hamaasiin durfamu beeksiseera.

   Namoonni miseensa maatii Abuu Shaaben ta'an ajjeefaman Jimaata halkan manasaanii magaalaa Gaazaa bakka Zeyituun jedhamutti argamu ilaaluuf deemaa turan jedhameera.

   Kun erga guyyoota saddet dura waliigalteen dhukaasa dhaabuu hojiirra oolchuun jalqabamee as Gaazaa keessatti taatee hamaa humna waraanaa Israa'eliin fudhatamedha.

   Loltoonni humna waraanaa Israa’el Gaazaa keessa “konkolaataa shakkamu” bakka loltoonni Israa’el jiraniifi sarara keelloo jechuun daangeffame darbe tokkotti dhukaasuu ibseera.

9. 19 Onkololeessa 2025Sirni awwaalcha Raayilaa Odingaa gaggeeffamaa jira

   

   Madda suuraa, AFP/Getty Images

   Yeroo sirni awwaalcha Raayilaa Odingaa gaggeeffamaa jirutti, lammileen Keeniyaa du'a MM duraanii Odingaa gaddaa jiran'Abbaa malee hafne' jechuun gadda itti dhaga'ame ibsacha ajiru.

   Namoonni kuma hedduutti lakkaa'aman du'a Ministira Muummee duraanii fi nama siyaasaa buileessa Keeniyaa Raayilaa Odingaa istaadiyeemii magaalaa dhalootasaa Kisumuu keessatti argamuun reeffasaa saanduqa banaa keessa jiru daawwachuun itti marsaa gadda isaanii ibsachaa jiru.

   Bakki dhaloota Odingaa kun qe'ee ganamaa pirezidantii duraanii Ameerikaa Baraak Obaamaa yoo ta'u, Obaamanis guyyaa tokko dura "shaampiyoonaa dimokiraasii dhugaa" jechuun fuula X isaarratti maxxansuun gadda isaa ibsateera.

   "Ilma walabummaa, kaayyoo bal'aa bilisummaa fi ofiin of bulchuu Keeniyaa keessatti waggoota kurnaniif qabsoo fi wareegama kafalaa ture," jedhe Obaamaan.

   'Abbaa malee hafne' - Lammilee Keeniyaa du'a MM duraanii Odingaa gaddaa jiran

10. 19 Onkololeessa 2025Maanguddoon Oromoo TikTok irratti qoosaa dhiyeessaniin jaalala horatan maal jedhu?

    

    Madda suuraa, Kumaa Tolaa

    Obbo Kumaa Tolaa maanguddoo umrii waggaa 61 yemmuu ta'an, viidiyoowwan qoosaa hojjetaniin dargaggoota heddu biratti jaalatamummaa hortaniiru.

    Maanguddoon kun Afaan Oromoofi Amariffaan viidiyoowwan baacoo nama bohaarsan waraabanii TikTok irratti maxxansu. Viidiyoowwan shubbisaa ofwaraabuun hordoftootasaaniif qoodanis baay'eedha.

    Viidiyoowwan koomeedii Obbo Kumaan hojjetan al kuma kurnanii hanga miliyonotaatti kan daawwataman yemmuu ta'u, maqaansaaniis fayyadamtoota TikTok Itoophiyaa keessaa biratti baramaa ta'aa dhufeera.

    "TikTok namumarratti ilaaleen hojjechuu jalqabe" kan jedhan maanguddoon kun, yeroo waggaa tokkofi ji'oota muraasa keessatti hordoftoota TikTok kuma 230 ol horachuu danda'aniiru.

    Obbo Kumaan miidiyaa hawaasaa baay'inaan dargaggoonni fayyadamanirratti qabiyyee mataasaanii qabatanii argamusaanii dabalataan tattaaffiin tekinoloojii ammayyaatti fayyadamuuf taasisanis olaanaadha.

    Maanguddoon kun waa'ee TikTok isaanii kanarratti maal jedhu?

11. 19 Onkololeessa 2025Guutummaa UStti namoonni miliyoonaan lakkaa'aman mormii farra Tiraamp 'No Kings' jedhutti makaman

    

    Madda suuraa, FREDERIC J. BROWN/AFP via Getty Images

    Hiriira mormii "No Kings" jechuun imaammata pirezidaant Doonaald Tiraamp mormuun magaalota guutuu US warra akka Niiwu Yoork, Waashingten DC, Chikaagoo, Maayaamii fi Los Anjeles dabalatee namoonni hedduun hirmaataniiru.

    Hiriirri guddaan dhaadannoo "Mootii Hin Barnaannu" jedhu Tiraamp mormuuf magaalota US heddu keessatti gaggeeffamaa jira.

    Magaalota akka Niwu Yoork, Waashingtan DC, Chikaagoo, Mayaamiifi Loos Anjelas fa'aa keessatti namoonni heddu bahuun tarsiimoo bulchiinsi Tiraamp dimokiraasii USf yaaddessaa ta'uu ibsaa jiru.

    Magaalaa Niwu Yoork keessatti namoonni kumaatamaan lakkaa'aman adda babahii Times Squaretti bahuun dhaadannoo "Dimokiraasiin Sirna Gonfoo miti", "heeran buluun dirqama" fa'aa dhageessisuun mormii gaggeessan.

    Mormiim Tiraamp mormuu irratti xiyyeeffate kun osoo hin gaggeeffamin dura, bulchiinsi Tiraamp "warra jibba Ameerikaa qaban" jechuun qindeessitoota hiriirichaa hammeessaa ture.

    Inumaayyuu bulchiinsiwwan US humnoota nageenyaa Eegdota Biyyaalessaa jedhaman bobbaasanii ture.

12. 18 Onkololeessa 2025Qorannoon dhiigaa gosoota kaanserii 50 ol ariitiin adda baasuuf gargaaru argame- Qorannoo

    

    Madda suuraa, Getty Images

    Qorannoo dhiigaa gosoota kaanserii 50 ol adda baasuuf oolu argamuu qorannoo haaraan ifoomse.

    Yaaliin Kaaba Ameerikaatti gaggeeffame kun yeroodhaan dhibee kaanserii 50 ol adda baasuuf akka gargaaru mirkaneesse.

    Gosooti kaanserii walakkaa ol tahan osoo namatti hin cimiin adda baafamuu danda'an.

    Kun ammoo yaaluuf baay'ee salphaa akak tahu gargaare. Qorannoon Gaaleerii jedhamee fi dhaabbata faarmaasii Ameerikaa Gireel jedhamuun gaggeeffame DNA kaanserii dhiiga keessa jiru adda baasuuf akka oolu ibse.

    Qorannoo haaraan kun yaaliif ammas irratti hojjetamaa jira.

13. 18 Onkololeessa 2025Zeleniskiin misaa'ela Tomahawik barbaacha waashingitan deemus harka qullaa deebi'e

    

    Madda suuraa, Getty Images

    Prezidantiin Yuukireen Volodiir Zeleniskii walgahii Waayit Haawus irraa harka duwwaa kan deebi'an fakkaata.

    Pirezidaantiin Ameerikaa Doonaald Tiraamp misaa’ela Tomahawk jedhamu Yiikireen akkaan barbaaddu amma Yukireeniif dhiyeessuuf qophii akka hin taane himan.

    Tiraamp guutummaan akka Yuukireeniif hin kennine ibsuu baatanis, erga Putiniif bilbilanii Ameerikaan dubbii hammeessuu hin barbaaddu jedhan. Kanas waa'ee messhaa misaa'ela kana kennuu ilaalchisuun dubbatan.

    Walgahii kana hordofuun Tiraamp karaa miidiyaa hawaasaa isaanii 'Truth' Kiiv fi Moskoo ''bakka amma jiranitti waraanicha dhaabuu qabu'' jedhan.

    Zeleniskiin ammoo yommuu gaafataman Tiraamp kennuu isaa hin beeku garuu ''abdiin qaba'' jedhe.

    Tiraamp erga Putiniif bilbilee qaamaan Hnagariitti wal arguun mari'achuuf waliigalanii meeshaa waraanaa Yuukireen walakkaa Raashiyaatti gidduugala boba'aa fi warshaa oomisha meeshaalee waraanaa rukutuuf barbaaddu kennu hin barbaanne.

14. 17 Onkololeessa 2025Lammiileen Raashiyaa waayee marii nagaa Tiraampiifi Putiin maal jedhu?

    

    Madda suuraa, Reuters

    Tiraampiifi Putiin qaamaan wal arganii waraana Yukireen dhaabuurratti akka dubbatan beeksifamuu booda ummata magaalaa Mooskoo biratti miira wal makaatu uumame.

    Jiraataan Giriigoorii jedhamu yaada BBCf kenneen waraanni kun haala gaariin goolabama jechuudha abdii jedhu itti horuu hime.

    Misaayela Ameerikaa dachee Raashiyaa keessatti haleellaa jabaa raawwachuu danda'u Tomahawk Yukireen argachuu malti yaada jedhu ilaalchisee ammoo Luudmiilaan ''homaa nu hin sodaachisu. Misaayela kana kan qolatu misaayela biraa qabna'' jette.

    Jiraataan Mooskoo kan biraan Baskaa jedhamu homaa waan addaa miti marii kan biraa marii bilbilaa kan biraa jechuudha jedhe. Kaayyoonsaa dantaa oduu hafarsuudha jedhee amana. Waliigalteen nagaa mariikanarraa dhufa jedhee hin amanu.

    Iriinaa kan jedhamtu ammoo abdii irraa qabdi guddaa qabaachuu himte.

15. 17 Onkololeessa 2025Keeniyaatti sirna gaggeessaa Raayilaa Odiingaa irratti namoonni heddu walirra ijjachuun madaa'an

    

    Madda suuraa, Reuters

    Sirna gaggeessaa reeffa Raayilaa Odiingaa irratti namoonni heddummatanii wal-dhiiburraa kan ka'e walirra ijjachuun namoonni 17 miidhamanii hospitaala galuu Rooyitars maddeen hospitaalaa waabeffachuun gabaase.

    Guyyaa kaleessaa ammoo, Onkoloolessa 16, namoonni heddu isteediyeemii seenuun gadda ibsachuuf yeroo jedhan "humnaan dallaa poolisiin kaa'e yeroo cabsanii seenan" dhukaasa banameen namoonni sadi ajjeefamuu ibsa gabaasni Rooyitars kun.

    Har'as namoonni kumaatamaan lakkaa'aman bahuurraa kan ka'e walirra ijjachuun miidhamanii Hospitaala Biyyaalessaa Naayiroobitti yaalamaa jiraachutu ibsame.

    Raayilaa Odiingaa Keeniyaatti gaggeessaa paartii mormituu beekamaa yoo ta'u, dimokiraasii biyyattii keessatti gumaata guddaa akka qabutu himama.

    Marsaa shan pirezidaantummaaf dorgomus milkaa'uu hin dandeenye.

16. 17 Onkololeessa 2025Chaayinaan jeneraalota waraanaa heddu ariite

    

    Madda suuraa, AFP via Getty Images

    Mootummaan Chaayinaa jeneraalota waraanaa olaanoo ta'an 9 angorraa hari'e.

    Ministiirri Ittisaa Chaayinaa akka beeksisetti, qondaalonni waraanaa olaanoon har'iman kunneen malaammaltummaan shakkamaniiti.

    Chaayinaan ajajoota waraana gulantaa olanarra jiran heddu si'a tokkotti bifa kanaan hari'uunshee baramaa hin turre.

    Jeneraalonni kunneen hedduunsaanii jeneraalummaa abbaa urjii sadii kanneen qabaniidha.

    Paartiin Koministii Chaayinaa jeneraalota sagal si'a tokkotti har'uunsaa yeroo wal-gahii gaggeessuun dhimma diinagdee biyyattiifi ajandaawwan biroo mariyachuuf jiruttiidha.

    Jeneraalota sagal hari'aman keessaa Jeneraal He Weeyidoong Giddu Gala Komishinii Waraanatti Ittaanaa Itti Gaafatamaadha.

    Namni kun Humna Waraanaa Chaayinaa Pirezidaant Shiin Jiin Piingitti aanee nama aangoo olaanaa qabuufi akkaan beekamaadha jedhame.

17. 17 Onkololeessa 2025Hangariin Putiin biyyashee akka seenu akka hayyamtu ibsite

    

    Madda suuraa, Getty Images

    Ministirri Haajaa Alaa Hangarii xiyyaarri Raashiyaa biyyoota Gamtaa Awurooppaa keessa akka hin balaliine dhorkan kaahame jiratus Pirezidantiin Raashiyaa Vilaadmiir Putiin gitasaa US Tiraamp waliin marii nagaa gaggeessuuf akka Budaapest qubatu hayyamuu ibse.

    Rooyitrasi akka gabaasetti Piter Sijaartoo miidiyaaleef ibsa kenneen ''Putiin biyyattii galee, marii nagaa gaggeessee, biyyasaatti akka deebi'u ni gooti'' jedhe.

    Hangariin uggurri Gamtaa Awurooppaan kaahame jiraatus marii nagaa kanaaf Putiin akka dhufu ni hayyamna jette.

    ''Hangariin yaa'ii US-Raashiyaa keessummeessuuf qophiidha. Marii nagaa milkaahaa gaggeessuufi Awurooppaatti nageenya deebisuu haala dandeessisu uumuuf waan danda'amu mara ni goona.'' jedhan Ministirichi ibsa miidiyaa hawaasaa gubbaa baasaniin.

    Tiraamp Kamisa darbe magaalaa Budaapestitti Putiin waliin marii nagaa gaggeessuun waraana Yukireenitti xumura gochuuf akka yaadame ibseera.

    Wanti biraan imala Putiin gara Budaapestitti godhu rakkisaa taasisu Hangariin ammallee miseensa Mana Murtii Yakkaa idila addunyaa ta'uusheeti.

    Ministirri Muummee biyyattii ji'oota dura biyyattiin miseensummaa keessaa akka baatu gaafateera. Haata'u malee iyyatni kun UNf dhiyaatee waggaa tokko keessatti biyyattiin ifatti miseensummaa keessaa baati.Budapesti ifatti miseensa miti kan jedhamtu Caamsaa bara 2026 irraa eegaleeti. Hangasitti ammoo namoota ICCn barbaadaman biyyashee yoo seenan dabarsitee kennuuf dirqama qabdi.

18. 17 Onkololeessa 2025Bulchaan Ilinoos kaartaa taphatee doolaara miliyoona 1.4 injifate

    

    Madda suuraa, AFP via Getty Images

    Bulchaan isteeta US bara darbe qumaara taphatee doolaara miliyoona 1.4 nyaachuu gabaasni gibiraasaa dhiyoo bahe saaxile.

    Bulchaa Ilinoos kan ta'e JB Piriizkeer Laas Vegaasitti osoo maatii waliin boqonnaarra jiruu kaartaa taphatee maallaqa hanga kanaa injifachuun gabaafame.

    Misneensa dhaaba Dimookraatotaa kan ta'e bulchaan kun duruu biliyeenara. Akka Forbis jedhutti namichi qabeenya doolaara biliyoona 3.9 ta'u qaba. Hiree hoteelota Hayaat dhuufachuus qaba.

    Miidiyaaleen US akka gabaasanitti maallaqa qumaaraan injifate kana dhaabbilee tola oolaniif akka kennu dubbate ture. Hanga ammaa maaliif akka hin gumaachine gaafatamee deebii kennuurraa of qusateera.

    Injifannoosaa kanaan ''kan amantuun olittin carra qabeessa ta'e'' jechuun ibse. Tpaha kana taphachuu itti fufee hamma nyaate soo hin deebisiin dafee bahuusaattis carra qabeessa akka ture dubbate.

    Namni kuniifi haati warraansaa bara 2024 qofa galiin hojiilee irratti hirmaatan adda addaarraa argatan doolaara miliyoona 10 oli.

19. 17 Onkololeessa 2025'Mooskoon waayee misaa'ela Tomahawks dhageenyaan marii itti fufuuf ariifatte'- Zeleniskii

    

    Pirezidnatiin Yukireen Voloodimiir Zeleniskii erga Donaald Tiraampiifi gitnisanaii Raashiyaa Putiin qaamaan walarganii mariyachuuf waliigalanii booda Jimaata kana gara Ameerikaa imala.

    Amajjii darberraa kaasee yeroo sadaffaaf Zeleniskiin gara Waayit Haawus imalaa jira.

    Tiraamp haasaa bilbilaa Putiin waliin godhe booda dhiyootti Haangaariitti qaamaan walarganii mariyachuuf akka jedhan yoo himu, marichi ''bu'aa qabeessa'' ture jedhe.

    Gareen aanga'oota lamaanii torbee dhuftu keessa marii kana milkeessuurratti mariyachuuf walargu.

    Zeleniskiin har'as Waayit Haawusitti Tiraamp waliin yoo mariyatu misaayela humna guddaa Waashingitan Tomahawks argachuuf gaaffii dhiyeessa jedhamee eegama.

    ''Mooskoon waayee Tomahawks dhageenyaan marii itti fufuuf ariifatte'' jedhe Zeleniskiin.

    Misaayelli kun fageenya km 2,500 irratti haleellaa jabaa raawwachuu danda'a.

    Tiraamp misaayela kana isinii kannuu mala jedhamee kan gaafatame Zeleniskiin mee hin ilaalla jechuun deebise.

20. 17 Onkololeessa 2025Hojjettuun xiyyaara keessatti duute waraqaa hojii gaafatamuutti daandiin qilleensaa dhiifama gaafate

    

    Madda suuraa, Getty Images

    Daandiin xiyyaaraa Taayiwaan erga keessummeessituun xiyyaara keessatti duute waraqaa hojii akka dhiheessitu dirqamsiifamtee booda dhiifama gaafate.

    Taateen kun biyyattii keessatti dheekkamsa guddaa kaasisee ture.

    Dubartiin umrii waggaa 34 maqaa masoo Sun (Biiftuu) jedhamuun beekamtu, xiyyaara daandii qilleensaa Eva Air jedhamu keessatti erga dhibamtee booda duute.

    Namoonni hedduun dubartiin kun haala kanaan kan duuteef waan hojiin humnaa ol itti ta'eef jechuun yaadasaanii kennaa turan.

    Aanga'oonni Taayiwaan fi daandiin qilleensaa Eva Air jedhamu akkaataa du'a dubartii kanaa qorataa jira.

    Dubartiin kun tajaajila wal'aansa fayyaa didamuu ykn eeyyama dhowwatamuu ilaalchisee qorannoon gaggeeffamaa jira.

    Dubartiin kun Fulbaana 24 Miilaan irraa gara buufata xiyyaaraa Eva Air kan Taayiwaan magaalaa Taawooyuwaan keessatti argamuutti imalaa ture keessaa keessummeessaa turte.

    Wayita xiyyaarri qubatu hospitaala seente, booda Onkoloolessa 8 boqotte.