Kürşat Akyol İstanbul

	Hazar petrolü, Bakü'den yaklaşık iki bin km. kat edip Ceyhan'a ulaşıyor

Aslında petrol geçen ay İskenderun Körfezi'ne ulaşmış ve tankerlere yüklenmeye başlanmıştı. Bugünkü tören, bu anlamda sembolikti.

Ancak Türkiye bu törene çok önem veriyor ve bugüne kadar yapılanların en görkemlilerinden biri olması için hiçbir masraftan kaçınmadı.

Boru hattının geçtiği 3 ülkenin devlet ve hükümet başkanlarının yanısıra, pek çok ülkeden liderler, bakanlar ve dev petrol şirketlerinin üst düzey yöneticileri törene davet edildi.

Açılış konuşmasında yaptığı konuşmada Başbakan Erdoğan, ''Ceyhan terminalini bir enerji merkezine dönüştürmeyi hedefliyoruz'' dedi.

İlk imzaların atıldığı 1994 yılında Türkiye basınında "Yüzyılın Projesi" diye anılan Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattı, pek çok yorumcuya göre bir hayalden ibaretti. Bu hayal, 11 yıl sonra bir gerçeğe dönüştü.

Bakü'den gelen ilk petrol Ceyhan'a Mayıs ayının sonunda ulaşmış, geçen ayın başında da tankerlere yüklenerek dünya piyasalarına dağıtılmaya başlanmıştı.

1.770 kilometre uzunluğundaki boru hattı, dünyanın en uzunlarından biri. Bunun 1.000 kilometreden fazla kısmı Türkiye’de.

Hattın tam kapasitesi günde 1 milyon varil. Yılda 50 milyon ton petrol taşınacağı anlamına gelen bu miktar, dünyanın petrol üretiminin yaklaşık 80'de biri.

Türkiye: Öncü proje

Maliyeti 3 milyar doların üzerindeki petrol boru hattına paralel olarak, doğalgaz da taşınması planlanıyor. Bakü-Tiflis-Erzurum doğalgaz boru hattının yıl sonunda devreye girmesi bekleniyor.

Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattından Türkiye'nin ilk aşamada, yılda 200 milyon dolar kazanç elde etmesi bekleniyor. Ama projenin Türkiye için önemi yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda stratejik.

Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hattından, ilerideki yıllarda Kazakistan petrollerinin de taşınması hedefleniyor. Bu amaçla Azerbaycan ve Kazakistan arasında geçen ay bir anlaşma imzalandı.

Ankara’nın hedefi, Ceyhan'ı dünya çapında bir petrol pazarı haline getirmek. Irak petrollerini taşıyan Kerkük-Yumurtalık boru hattı da Ceyhan'a ulaşıyor.

Türkiye, İstanbul ve Çanakkale boğazlarından tankerle yapılan petrol sevkiyatını azaltmak amacıyla, Samsun ile Ceyhan arasında da bir petrol boru hattı inşa edilmesi için destek arıyor.

Boğazlardan tankerlerle taşınan tahminen 140 milyon tonun üzerindeki petrol ve tehlikeli madde, Türkiye'yi çevre ve güvenlik yönleriyle endişelendiriyor.

Ankara'ya göre, Bakü-Tiflis-Ceyhan hattı benzer boyutta başka projelerin öncüsü.

Hattın ömrü 40 yıl, ama bu süre istenirse uzatılabilecek. Türkiye'nin hedefi benzer hatlarla Doğu ile Batı arasında bir enerji koridoru oluşturmak. Bu projeye de, “21. Yüzyılın İpek Yolu” adı veriliyor.

Bakü-Tiflis-Ceyhan hattının inşasında yaklaşık 20 bin kişi çalıştı, Her biri 12 metre uzunluğunda 90 bin çelik boru döşendi; Gürcistan'da 200, Azerbaycan'da 300, Türkiye'de 600 akarsu aşıldı.