อภิปรายไม่ไว้วางใจ : ระดม 42 ส.ส. ฝ่ายค้านร่วมศึกซักฟอก เผย "เกินครึ่ง" จองกฐินประยุทธ์

การประชุมสภาผู้แทนราษฎรเพื่อพิจารณาญัตติขอเปิดอภิปรายทั่วไปเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐมนตรีเป็นรายบุคคล จะเริ่มต้นในเวลา 13.30 น. วันนี้ (24 ก.พ.) และต่อเนื่องไปจนถึงวันที่ 27 ก.พ. ภายใต้กรอบเวลารวม 54 ชั่วโมง

พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และ รมว.กลาโหม คือ "เป้าหมายแรก" ที่ถูกฝ่ายค้านเปิดฉากอภิปราย โดยฝ่ายค้านระบุว่าจะใช้เวลา 2 วันเต็ม ๆ ในการซักฟอกนายกฯ เนื่องจากมีผู้ลงชื่อ "จองกฐิน" เขาไว้ถึง "ครึ่งหนึ่ง" จาก ส.ส. ที่แจ้งความจำนงขออภิปรายทั้งหมด 41 คน

ขณะที่รัฐบาลได้เตรียมทีม "องครักษ์พิทักษ์นายกฯ" ไว้ราว 30 คน เนื่องจากในญัตติขอเปิดอภิปรายไม่ไว้วางใจ พล.อ.ประยุทธ์ได้บรรยายข้อกล่าวหาเอาไว้มากที่สุดถึง 28 บรรทัด รวม 35 ข้อกล่าวหา

นี่ถือเป็นครั้งแรกในรอบ 6 ปีที่มีการเปิดอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล และยังเป็นครั้งแรกสำหรับนายกฯ คนที่ 29 ที่ต้องเข้าสู่กลไกการตรวจสอบถ่วงดุลของสภาที่มาจากการเลือกตั้ง

อย่างไรก็ตามนายสมพงษ์ อมรวิวัฒน์ หัวหน้าพรรคเพื่อไทย (พท.) ในฐานะผู้นำฝ่ายค้านในสภา กล่าวยอมรับว่า "เราไม่มีทางชนะ เราไม่ได้ถือเรื่องการยกมือแพ้/ชนะในสภา แต่คนตัดสินคือประชาชนที่ฟังอยู่ และอาจแชร์ความรู้สึกว่าบ้านเมืองอยู่ในช่วงกลียุคจริง ๆ"

พรรคฝ่ายค้านต้องสูญเสียที่นั่งในสภาไป 11 เสียง หลังศาลรัฐธรรมนูญมีมติยุบพรรคอนาคตใหม่ (อนค.) และตัดสิทธิการเมืองคณะกรรมการบริหารพรรค เมื่อ 3 วันก่อน

ขณะนี้เสียงในสภาของฝ่ายค้านเหลือ 224 เสียง ต่อรัฐบาล 263 เสียง ทว่ามติ "ไม่ไว้วางใจ" ต้องใช้เสียงมากกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวน ส.ส. ทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของสภา หรือ 244 เสียง จาก ส.ส. ที่ปฏิบัติหน้าที่ได้ 487 คน นั่นหมายความว่าคะแนนเสียงของฝ่ายค้านขาดไป 20 เสียง

อย่างไรก็ตามนายสมพงษ์ย้ำว่า ฝ่ายค้านจะไม่ไปใช้เงินซื้อ "งูเห่า" เพื่อให้โหวตชนะในสภาอย่างแน่นอน

ศึกซักฟอกครั้งนี้จะเริ่มต้นจากการบรรยายภาพรวมโดยผู้นำฝ่ายค้านในสภา ซึ่งจะชี้ให้เห็นถึงเหตุผลถึงการบริหารราชการแผ่นดินที่ "ผิดพลาด บกพร่อง ล้มเหลว ไร้ประสิทธิภาพ" จนไม่อาจไว้วางใจ นายกฯ และ 5 รัฐมนตรีได้ จากนั้นจึงเข้าสู่การอภิปรายโดย "ตัวหลัก" ซึ่งได้เวลาอภิปรายคนละ 1.5-2 ชม. อาทิ นายยุทธพงศ์ จรัสเสถียร ส.ส.มหาสารคาม พท., นายพิธา ลิ้มเจริญรัตน์ ส.ส.บัญชีรายชื่อ อดีตพรรคอนาคตใหม่, นายสุทิน คลังแสง ส.ส.มหาสารคาม พท., นายมิ่งขวัญ แสงสุวรรณ์ ส.ส.บัญชีรายชื่อ พรรคเศรษฐกิจใหม่ (ศม.) ฯลฯ ส่วนผู้อภิปรายทั่ว ๆ ไปได้เวลา 20-30 นาที

หลังการอภิปรายนายกฯ เสร็จสิ้น จะเป็นการซักฟอก 5 รัฐมนตรีที่เหลือ โดยฝ่ายค้านได้จัดลำดับไว้ ดังนี้ 1) ร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า รมช.เกษตรและสหกรณ์ 2) นายวิษณุ เครืองาม รองนายกรัฐมนตรี 3) นายดอน ปรมัตถ์วินัย รมว.ต่างประเทศ 4) พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา รมว.มหาดไทย และ 5) พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรี

วิปฝ่ายค้านได้ออกมาเปิดเผยสัดส่วนการอภิปรายของ ส.ส. พรรคต่าง ๆ ดังนี้ พท. จองคิวไว้ 18 คน, อนค. เดิม 16 คน, พรรคเสรีรวมไทย 3 คน, พรรคประชาชาติ 2 คน, พรรคเพื่อชาติ พรรคเศรษฐกิจใหม่ และพรรคพลังปวงชนไทย พรรคละ 1 คน รวม 42 คน

ก่อนการประชุมสภาจะเริ่มต้นขึ้น นายชวน หลีกภัย ประธานสภา ได้นัดหมายคณะกรรมการประสานงานสภาผู้แทนราษฎร (วิปรัฐบาล) และคณะกรรมการประสานงานพรรคร่วมฝ่ายค้าน หารือเพื่อกำหนดแนวทางในการอภิปราย

โดยนายวิรัช รัตนเศรษฐ ประธานวิปรัฐบาล ได้ออกมาดักคอว่า ไม่ต้องการให้ฝ่ายค้านขุดเรื่องเก่ามาพูดใหม่ เช่น การถวายสัตย์ปฏิญาณของ ครม. ซึ่งศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยแล้ว การล้มล้างประชาธิปไตยที่อ้างไปถึงรัฐประหารปี 2557 รวมถึงการพูดถึงเรื่องส่วนตัว

ขณะที่ฝ่ายค้านแจกแจงว่า รัฐมนตรีที่ถูกอภิปราย 5 คนอยู่ในรัฐบาลชุดเก่า จึงต้องย้อนความให้เห็นว่าสืบทอดกันมาอย่างไร

ก่อนที่ประธานวิปทั้ง 2 ฝ่ายจะเปิดแถลงข่าวร่วมกัน โดยมีข้อสรุปที่สำคัญ ดังนี้

วิปฝ่ายค้านระบุว่า การอภิปรายไม่ไว้วางใจต้องเสร็จสิ้นลงในเวลา 21.00 น. ของวันที่ 27 ก.พ. ก่อนที่สมาชิกสภาล่างจะลงมติไว้วางใจ/ไม่ไว้วางใจในวันที่ 28 ก.พ. เวลา 09.30 น.