การดื่มแอลกอฮอล์ช่วยให้แมลงวันผลไม้ตัวผู้มีเสน่ห์ดึงดูดตัวเมียมากขึ้นได้อย่างไร

Two brown coloured fruit flies are seen close up mating on what appears to be a slice of kiwi fruit. The male extends his foreleg to tap the female's abdomen.

ที่มาของภาพ, Anna Schroll

คำบรรยายภาพ, แมลงวันตัวผู้ที่กินแอลกอฮอล์มีโอกาสประสบความสําเร็จในการผสมพันธุ์มากกว่าแมลงวันที่ได้รับน้ำเปล่า
    • Author, ทิม ดอดด์
    • Role, ผู้สื่อข่าวภูมิอากาศ และวิทยาศาสตร์ บีบีซีนิวส์

การศึกษาใหม่ล่าสุดที่ได้รับการเผยแพร่ในเว็บไซต์ Science Advances พบว่า แมลงวันผลไม้ตัวผู้ที่ดื่มแอลกอฮอล์จะดึงดูดตัวแมลงวันตัวเมียมากขึ้น

นอกจากนี้ การเติมแอลกอฮอล์ลงในอาหารของแมลงผลไม้ตัวผู้ยังช่วยเพิ่มการปล่อยสารเคมีที่ดึงดูดตัวเมียและนําไปสู่ความสําเร็จในการผสมพันธุ์ที่มากยิ่งขึ้น

แมลงวันผลไม้ (Drosophila melanogaster) หรือเรียกอีกชื่อว่า แมลงวันทอง ที่เรามักพบได้รอบ ๆ ถังขยะใส่อาหารของเรา เนื่องจากพวกมันกินผลไม้ที่เน่าเปื่อยที่จะค่อย ๆ เปลี่ยนสภาพเป็นแอลกอฮอล์

นักวิทยาศาสตร์พยายามศึกษาว่า เหตุใดแมลงผลไม้จึงชอบแอลกอฮอล์และการดื่มแอลกอฮอล์ส่งผลต่อพวกมันอย่างไร

งานวิจัยในอดีตได้ทำการศึกษาหลายทฤษฎีเกี่ยวกับความหลงใหลต่อแอลกอฮอล์ของแมลงผลไม้ เช่น แมลงวันพยายามองหาสภาวะที่เปี่ยมไปด้วยความสุข หรือสิ่งทดแทนความรู้สึกสบายหลังจากการผสมพันธุ์ของแมลงตัวผู้ที่ถูกตัวเมียปฏิเสธ

บิล แฮสสัน ผู้เขียนงานวิจัยชิ้นนี้ หัวหน้าภาควิชาชีววิทยาวิวัฒนาการของระบบประสาทที่สถาบันมักซ์พลังค์ กล่าวว่างานวิจัยเช่นนั้น มุ่งศึกษามุมมองทางด้านเกี่ยวกับพฤติกรรมของแมลงตามมุมมองของมนุษย์ ขณะที่การศึกษาชิ้นล่าสุดนี้ชี้ให้เห็นว่า การดื่มแอลกอฮอล์ช่วยให้แมลงวันได้เปรียบในการสืบพันธุ์

"เราไม่คิดว่าแมลงวันดื่มแอลกอฮอล์เพราะรู้สึกหดหู่" เขากล่าว

เขาอธิบายเพิ่มเติมอีกว่า ความสนใจของแมลงวันทั้งต่อสารอาหารอย่างคาร์โบไฮเดรตและยีสต์ในผลไม้ที่กำลังเน่าเปื่อย รวมถึงแอลกอฮอล์ได้ไม่สามารถแยกออกจากกันได้

ในการศึกษาดังกล่าวพบว่า แอลกอฮอล์ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งเมทานอล ทำให้แมลงวันตัวผู้ผลิตและปล่อยสารเคมีทางเพศที่เรียกว่า "ฟีโรโมน" ซึ่งช่วยดึงดูดใจแมลงวันตัวเมียมากขึ้น

ทั้งนี้ ฟีโรโมนจะถูกปล่อยออกมาในอากาศจากสัตว์หนึ่งตัว และจะมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของสัตว์ตัวอื่นในชนิดเดียว

ดังนั้น แมลงวันผลไม้ตัวผู้จึงหลงใหลในเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เป็นอย่างมาก โดยเฉพาะตัวผู้ที่ยังไม่เคยผสมพันธุ์มาก่อน

การศึกษาล่าสุดยังแสดงให้เห็นด้วยว่า การตอบสนองของแมลงวันผลไม้ต่อกลิ่นแอลกอฮอล์นั้นยังถูกควบคุมโดยวงจรประสาทสามวงจรที่แตกต่างกันในสมองของมันด้วย

แม้ว่าสองกลไกในสมองแมลงวันผลไม้มีหน้าที่ดึงดูดแมลงวันตัวผู้ให้ดื่มแอลกอฮอล์ในปริมาณเล็กน้อย แต่กลไกที่ 3 ทำหน้าที่ให้แน่ใจว่า การดื่มมากเกินไปก็จะมีผลในทางยับยั้งได้ด้วย

เนื่องจากแอลกอฮอล์เป็นพิษ สมองของแมลงวันจึงต้องชั่งน้ำหนักระหว่างความเสี่ยง และประโยชน์จากการดื่มอย่างระมัดระวัง และทำได้โดยการสร้างสมดุลระหว่างสัญญาณดึงดูดกับสัญญาณแห่งความรังเกียจ

"นั่นหมายความว่าแมลงวันเหล่านี้มีกลไกควบคุมที่ช่วยให้พวกมันได้รับประโยชน์ทั้งหมดจากการดื่มแอลกอฮอล์โดยปราศจากความเสี่ยงจากภาวะแอลกอฮอล์เป็นพิษ" เอียน คีซีย์ หัวหน้าคณะนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยเนแบรสกา ในสหรัฐฯ กล่าว

สำหรับการศึกษานี้ นักวิจัยได้ผสมผสานการศึกษาทางสรีรวิทยาแขนงต่าง ๆ เข้าด้วยกัน เช่น เทคนิคการสร้างภาพเพื่อสร้างภาพกระบวนการทำงานในสมองแมลงวันผลไม้ การวิเคราะห์ทางเคมีของกลิ่นในสิ่งแวดล้อม และการศึกษาด้านพฤติกรรม