Maxay duamrka uga cabsadaan weydiinta su'aalaha ay qabaan?

Dumar

Xigashada Sawirka, Getty Images

Waxa aan samaynay daraasiin barnaamijyo idaacadeed ah iyo kuwo toos ay ula socdeen dhageystayaasha, dhammaadkii arrimahaas, markii la gaaray waqtigii su'aalaha ay qabaan dhamegystayaasha tooska ugasoo qayb galayay barnaamijyada qaar, waxa aan goob joog ka ahayn rag had iyo jeer gacmaha kor u taagaya in ka badan dumarka.

Waxa kale oo suurtogal ah in haweenku ay qabi karaan su'aalo aan badneyn oo ay jawaab u rabaan. Laakin taasi waxa ay dhacaysay inta badan sheekadii caadiga ahayd ee kulanka ka dib, su'aalo ayaa ka imanayey dhageystayaasha dumarka ah, dhamaantoodna waxay ahaayeen su'aalo aad u wanaagsan.

Daraasad la daabacay 2022-kii oo ay samaysay Shoshana Jarvis oo ka tirsan Jaamacadda California ee Berkeley ayaa eegtay cidda su'aalo ku waydiisay shir ay ka soo qayb galeen dad badan oo ku takhasuay culuum kala duwan.

Shirkani waxa uu ka mid ahaa shirarka haddii aad su’aal qabto ay ahayd in aad fadhiga ka kacdo oo aad hor istaagto makarafoonka iyada oo qof kastaaba daawanayo. 63% weydiiyeyaasha waxay ahaayeen rag, marka waxaad filan kartaa 63% su'aalaha inay ka imaanayaan ragga, laakiin ragga ayaa runtii weydiiyay 78% su'aalaha.

Xaaladdan oo kale ayaa soo baxday markii daraasad ay samaysay Alecia Carter, oo hadda ka tirsan Jaamacadda University College London, ay ku aragtay 250 siminaarro waaxyo tacliineed oo 10 waddan ah.

Hadaba maxaa diidaya dumarka qaar in ay su'aalo waydiiyaan soo jeediyeyaasha?

Walaac

Maaha in aysan jirin su'aal la is waydiiyo, sida muuqata. Alecia Carter waxay baartay jawaabaha sahanka ee 600 aqoonyahan oo ka kala yimid 20 wadan. Waxaa xiiso leh in rag iyo dumarba ay yiraahdeen xitaa haddii haweenka ay su'aal maskaxdooda ku jirto, mararka qaarkood ma rabaan inay weydiiyaan.

Dumar

Xigashada Sawirka, Getty Images

Laakiin qaar badan oo ka mid ah haweenka ayaa sheegay in ay aamuseen, sababtoo ah waxay awoodi waayeen inay ku dhiirradaan inay su'aalo weydiiyaan, waxay ka welwelsan yihiin inay fahmi doonaan macnaha guud, waxay u maleynayaan in qofka hadlaya uu aad u cabsigelinayo, ama waxay u malaynayeen inaysan caqli-gal ahayn inay weydiiyaan su'aal wanaagsan.

Iska gudbi, siina wada aqrinta
BBC Somali WhatsApp

Warbixinada qotada dheer iyo wararka BBC Somali oo toos kuugu imanaaya WhatsApp.

Halkaan kaga soo biir

Dhamaadka xayeysiinta

Qofna ma rabo inuu su'aal la yimaado oo loo sheego in aysan waxaas macquul ahayn amaba in aan la fahmin boqollaal qof hortooda. Laakiin daraasaddan ayaa muujinaysa in suurtogalnimadani ay dumarka sii adkeynayso.

Daraasaduhu waxay kaloo baareen nooca su'aalaha ragga iyo dumarka. Waxa la ogaaday in mararka qaarkood raggu ay u badan tahay in ay su’aalo dheer weydiiyaan ama ay markiiba weydiiyaan wax ka badan hal su’aal.

Deegaanka ganacsiga, weydiinta su'aalaha ayaad ku ogaan kartaa, haddii aad rabto inaad hesho shaqooyinka ugu fiican. Cilmi-baaris lagu sameeyay shir ka dhacay dalka Faransiiska, ayaa cilmi-baaraha Junhanlu Zhang oo ka tirsan machadka Pasteur ee dalka Faransiiska waxa uu ku ogaaday in dadku ay aad ugu dhow yihiin inay sheegaan magacyada iyo su’aalo is-daba-joog ah. Dabcan, tani macnaheedu maaha in magacyadooda si wanaagsan loo xasuusto. Malaha waxaa lagala jeedaa in qofka xanaaqsan uu had iyo jeer iska guda galo su'aalaha!

Dhibaato kale oo muujineysa in haweenku ku yar yihiin su'aalaha guud ahaan waa in haweenka billowga xirfadahooda tacliineed ay haystaan ​​ku dayasho ama ku kalsoonaan aan badneyn.

Maxaa laga qaban karaa?

Haddaba maxaa la samayn karaa si haween badan ay su'aalo u weydiiyaan haddii ay rabaan?

Qacda hore, arrinta ayaa loo maleyn karaa mid sii soconeysa. Dhacdooyinka online-ka ayaa soo bandhigay fursado cusub oo lagu waydiinayo su'aalo adiga oo aan kelmad kor u qaadin: Waxaad su'aalo ku waydiin kartaa adiga oo ku qoraya sanduuqa wada sheekaysiga ee shaashadda, mararka qaarkood si qarsoodi ah.

Haddaba tani ma laga yaabaa inay ka saarto qaar ka mid ah welwelka oo ay ka dhigto haweenka inay weydiiyaan su'aalo badan sida ragga? Nasiib darro, marka loo eego daraasadda Zhang, maahan.

Dumar

Xigashada Sawirka, Getty Images

Zhang waxay xustay tirada su'aalaha ay dumarka iyo ragga ku weydiiyeen shir ku saabsan arrimo la xiriira seyniska oo online-ka ah laguna qabtay Faransiiska bishii Juun 2021-kii. Tani waxay ahayd aag ilaa dhowaan inta badan ergada ay ahaayeen rag, laakiin markii shirku u wareegay khadka, ku dhawaad badan oo haween ah kana duwan sidii hore ayaa weyydiiyay su'aalo.

Weli, raggu waxay weydiiyeen 115 su'aalood halka dumarkuna ay weydiiyeen 57 su'aalood. Kala duwanaanshaha da'da iyo kala sareynta ayaa sidoo kale la arkay, iyadoo ragga da'doodu ka weyn tahay 35 ay weydiiyeen su'aalo ka badan haweenka.

Gillian Sandstrom oo ka tirsan Jaamacadda Sussex ayaa aaminsan in dhexdhexaadiyayaashu ay isku dayaan inay qof walba dareensiiso inuu ku faraxsan yahay inuu su'aalo weydiiyo. Daraasadda Zhang waxay ogaatay in jinsiga dhexdhexaadiyaha uusan saameyn lahayn. Si kastaba ha ahaatee, waxaa jiri kara xeelado uu dhexdhexaadiyuhu u isticmaali karo dhiirigelinta.

Hadda, waxaan ku tiirsanahay natiijooyinka cilmi-baarista lagu sameeyay goobaha tacliinta, laakiin waxay noqon lahayd mid xiiso leh in la ogaado in wax la mid ah ay ka dhacaan shirarka dadweynaha. Xeeladahani waxay leeyihiin faa'iidooyin dheeraad ah oo ah in la caawiyo haweenka oo keliya.