Duqeymaha Israa'iil oo lagu dilay sagaal ka mid ah carruurta dhakhtarad ka howlgasha Qaza

Duqeymo dhanka cirka ah ayaa Israa'iil ka geysatay Qaza, iyada oo ku garaacday guriga dhakhtarad ay ku dishay sagaal ka mid ah 10 carruur ah oo ay dhashay, sida uu sheegay isbitaalka ay ka shaqeyso ee magaalada Khan Younis.

Isbitaalka Nasser ayaa sheegay in mid ka mid ah carruurta Dr Alaa al-Najjar iyo ninkeeda ay dhaawacmeen, balse ay badbaadeen.

Graeme Groom, oo ah dhakhtar qalliin oo Ingiriis ah oo ka shaqaynayey cisbitaalka kaas oo qaliin ku sameeyey wiilkeedii 11-jirka ahaa ee badbaaday, ayaa BBC-da u sheegtay in ay ahayd "arxandarro aan loo dulqaadan karin" in hooyadii, oo sannado badan daryeeleysay carruurnimadiisii ay ku waayi karto hal gantaal.

Milatariga Israa'iil ayaa sheegay in diyaaradahoodu ay ku duqeeyeen "tiro tuhmanayaal ah" gudaha Khan Younis, Jimcihii iyo "sheegashada la xiriirta waxyeelada loo geysto dadka rayidka ah ee aan lugta ku lahayn dib ayaa loo eegayaa".

Muuqaal uu soo bandhigay agaasimaha wasaaradda caafimaadka ee Xamaas ay maamusho oo ay BBC-du xaqiijisay ayaa muujinaya meydad yar oo gubtay oo laga soo qaaday burburka duqaynta Khan Younis.

Ciidamada difaaca Israa'iil (IDF) ayaa sheegay in "diyaaraddoodu ay duqeeyeen tiro tuhmanayaal ah oo la aqoonsaday in ay ka howlgalayeen dhismo ku dhow aaga ay ku sugnaayeen ciidamada IDF ee Khan Younis".

"Aagga Khan Younis waa aag dagaal oo halis ah, ka hor inta aysan bilaabin howlgallada halkaasi, IDF waxay ka daadgureysay dadka rayidka ah goobtan si ay ammaankooda u badbaadiyaan," ayuu yiri militari Israa'iil ah.

Warbixin guud oo sabtidii ay soo saartay, IDF waxa ay ku sheegtay in ay duqeysay in ka badan 100 bartilmaameed oo ku yaalla Qaza maalinimadii la soo dhaafay.

Wasaaradda caafimaadka ayaa sheegtay in ugu yaraan 74 qof ay dileen millatariga Israa'iil 24-kii saac ee lasoo dhaafay ilaa duhurnimadii Sabtida.

Dr Muneer Alboursh, oo ah agaasimaha wasaaradda caafimaadka, ayaa ka sheegay barta X in guriga qoyska Dr al-Najjars la duqeeyay daqiiqado ka dib markii al-Najjar ninkeeda Xamdi uu ku soo laabtay guriga ka dib markii uu xaaskiisa geeyay shaqada.

Dr Alboursh ayaa sheegay in curadka Dr al-Najjar uu ahaa 12 jir. Groom ayaa sheegay in aabbaha dhalay carruurta uu aad u "dhaawacmay", Waxa uu BBC u sheegay in aabaha uu "dhaawac ka soo gaaray madaxa".

Waxa uu xusay in uu wax ka waydiiyay aabaha oo sidoo kale ah dhakhtar ka tirsan cisbitaalka, waxaana loo sheegay in uusan wax xiriir ah la lahayn siyaasad iyo ciidan toona, una muuqdo in aanu caan ka ahayn baraha bulshada.

Waxa uu ku tilmaamay xaalad aan la qiyaasi karin oo soo food saartay Dr Alaa al-Najjar. Groom waxa uu sheegay in wiilka badbaaday ee 11-jirka ah, Adam, uu "aad u yaryahay" da' ahaan.

"Gacanta bidix waxa ay ku dhowaatay inay ka soo laadlaado, waxaa daboolay dhaawacyo jajab ah, waxaana ka soo gaaray nabarro badan oo la taaban karo," ayuu u sheegay BBC.

"Maadaama labadiisa waalid ay yihiin dhakhaatiir, wuxuu u muuqday inuu ka mid yahay kooxda mudnaanta leh ee Gaza, laakiin markii aan kor u qaadnay, wuxuu u muuqday inuu 11 jir ka yaryahay."

"Wiilkeena yar waa uu noolaan karaa, laakiin ma garanayno aabihiis," ayuu raaciyay.

Mahmoud Basal, oo ah afhayeenka wakaaladda difaaca rayidka ee Xamaas ay maamusho ee Qaza ayaa ku sheegay Telegram galabnimadii jimcaha in kooxdiisu ay ka soo saareen 8 meyd ah iyo dhowr dhaawac ah guriga al-Najjar oo u dhow kaalin shidaal oo ku taal Khan Younis.

Cisbitaalka ayaa markii hore Facebook-ga soo dhigay in siddeed carruur ah la dilay, ka dibna laba saacadood ka dib ayaa tiradaas ka dhigeen sagaal.

Dhaqtar kale oo lagu magacaabo Youssef Abu al-Rish, ayaa war qoraal ah oo ay soo saartay wasaaradda caafimaadka ku sheegay inuu u yimid qolka qalliinka si uu u helo Dr al-Najjar oo sugaya macluumaad ku saabsan wiilkeeda oo nool oo uu isku dayay inuu u tacsiyeeyo.

Wareysi ay duubtay wakaaladda wararka ee AFP, qaraabada Yuusuf al-Najjar ayaa yiri: "Nagu filan! noo naxariista, waxaan ka baryeynaa dhammaan dalalka, beesha caalamka, dadka, Xamaas, iyo dhammaan kooxaha inay noo naxariistaan.

"Waan ka daalnay qaxii iyo gaajadii, nagu filan!"

Jimcihii, Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay António Guterres ayaa ka digay in dadka Qaza ku nool ay u adkeystaan waxa laga yaabo inay noqdaan "wajihida ugu naxariista daran" ee dagaalka, wuxuuna cambaareeyay go'doominta Israa'iil ee gargaarka bini'aadannimo ee la soo rogay bishii Maarso.

Israa'iil ayaa qayb ka mid ah qaaday xannibaadda horraantii toddobaadkan. Ciidamada Israa'iil ee Cogat ayaa sheegay in 83 baabuur oo kale oo sida bur, cunto, dawooyin dawooyin ah ay galeen Qaza Jimcihii.

Qaramada Midoobay ayaa si isdaba joog ah u sheegtay in tirada gargaarka ee soo gelaysa aanay meelna ugu dhawayn 2.1 milyan oo qof oo dhulkaas ah, iyada oo sheegtay in inta u dhaxaysa 500 ilaa 600 oo baabuur maalintii loo baahan yahay – waxayna ugu baaqday Israa'iil inay ogolaato wax badan oo kale.

Qadarka xaddidan ee cuntada ee soo galay Qaza toddobaadkan ayaa kiciyay muuqaalo qallafsan, iyada oo burcad hubaysan ay weerareen kolonyo gargaar ah iyada oo Falastiiniyiinta ay buux dhaafiyeen meelaha rootiga lagu dubayo iyaga oo isku dayaya inay helaan rooti.

Qiimayn ay Qaramada Midoobay taageertay bishan ayaa lagu sheegay in dadka Qaza ay "khatar aad u daran" ugu jiraan macaluul.

Dadka Qaza ku sugan ayaa BBC-da u sheegay in aysan haysan wax cunto ah, hooyooyinka nafaqo-xumada haysona ma awoodaan in ay caruurtooda naaska nuujiyaan.

Biyo la'aanta daba dheeraatay ayaa sidoo kale ka sii daraysa iyada oo shirkadihii biyaha nadiifinayay uu shidaalkii gabaabsi ku noqday , waxaana sii balaarashada duullaanka milatari ee Israa'iil uu sababay mowjado cusub oo barakac ah.