احمد زیدآبادی تحلیلگر مسایل خاورمیانه

	دوره چهار ساله ریاست جمهوری ابومازن در ژانویه سال آینده به پایان می‌رسد

دوره چهار ساله ریاست جمهوری ابومازن در ژانویه سال آینده به پایان می‌رسد و طبق قوانین دولت خوگردان، اگر تا آن زمان انتخابات ریاست جمهوری برگزار نشود، مسئولیت ریاست دولت به مدت دوماه بر عهده رئیس شورای قانوگذاری خواهد بود تا زمینه برگزاری انتخابات را فراهم کند.

در روزهای اخیر یک نهاد مشورتی قضایی در دولت خودگردان با تکیه بر برخی قوانین،‌ پیشنهاد کرده است که مدت ریاست جمهوری ابومازن تا پایان دوره چهار ساله شورای قانونگذاری تمدید شود. دوره چهار ساله شورای قانونگذاری فلسطین در اوایل سال ۲۰۱۰ به اتمام می‌رسد.

احمد بحر تمدید ریاست جمهوری ابومازن را تجاوز به قوانین دانسته و تاکید کرده است که حماس به آن تن در نخواهد داد.

شورای قانونگذاری فلسطین در کنترل گروه اسلامگرای حماس قرار دارد، اما به علت آنکه اسرائیل دهها تن از اعضای این شورا از جمله عزیز الدویک رئیس آن را بازداشت کرده است، عملا تشکیل جلسه نمی‌دهد.

	از یک سال پیش که حماس نوار غزه را با استفاده از زور به کنترل خود در آورده است، روابط این گروه با جنبش فتح از صورت حقوقی خود خارج شده است

از آنجا که اکنون حماس به رغم مخالفت ابومازن حکومت خاص خود را در نوار غزه اداره می‌کند و ابومازن نیز بدون تصویب شورای قانونگذاری، دولتی به سرپرستی سلام فیاض در ساحل غربی رود اردن تشکیل داده و عملا هیچ نوع رابطه حقوقی بین دو طرف برقرار نیست، به نظر نمی‌رسد مخالفت آقای بحر با تمدید ریاست جمهوری ابومازن، تاثیر قانونی بر جایگاه وی داشته باشد.

در واقع از یک سال پیش که حماس نوار غزه را با استفاده از زور به کنترل خود در آورده است، روابط این گروه با جنبش فتح از صورت حقوقی خود خارج شده و اصول حاکم بر منازعه بین دو نیروی متخاصم، جای آن را گرفته است.

با این حال، موضع گیری شدید احمد بحر علیه تمدید احتمالی دوره ریاست جمهوری ابومازن، از ادامه تشنج در روابط حماس و فتح حکایت دارد، روابطی که انتظار می‌رفت پس از اعلام آمادگی ابومازن برای سفر به نوار غزه به منظور گفتگو با رهبران حماس بهبود یابد.

ابومازن ماه پیش با کنار گذاشتن شروط خود برای مذاکره با رهبران حماس، آماگی خود را برای آغاز گفتگوی بی قید و شرط با این گروه اعلام کرد، اما به گفته ناصرالدین الشاعر یکی از مقام‌های برجسته حماس، هنوز قدمی در جهت آغاز مذاکره برداشته نشده و وعده‌ها از حد حرف فراتر نرفته است.

ظاهرا در درون جنبش فتح جناح قدرتمندی مخالف آغاز مذاکرات بی قید و شرط با حماس است و در پشت این مخالفت، جنگ قدرت و نوعی انتقامجویی از عملیات سال گذشته شبه نظامیان حماس علیه حامیان فتح جریان دارد.

این مساله گویا به اندازه‌ای جدی است که برخی از نیروهای فتح در نوار غزه علاقه‌ای به استمرار آتش بس بین حماس و اسرائیل نیز ندارند و ترجیح می‌دهند که با شکست آتش بس، حماس در موقعیت بغرنج خود باقی بماند.

	ظاهرا این طنز روزگار است که تا چند هفته پیش، نیروهای فتح، شبه نظامیان حماس را به علت حمله به مواضع اسرائیل در ساحل غربی دستگیر می‌کردند و اکنون نیروهای حماس شبه نظامیان فتح را به دلیل شلیک خمپاره به خاک اسرائیل بازداشت می‌کنند

در همین زمینه، نیروهای پلیس حماس روز یکشنبه محمد ابو عرنه (مشهور به ابوقصی) سخنگوی گردان های شهدای الاقصی شاخه نظامی فتح را در نوار غزه به علت نقض آتش بس دستگیر کردند.

ابوعرنه چند روز پیش، مسئولیت شلیک چند خمپاره از نوار غزه به خاک اسرائیل را از طرف گردان های شهدای الاقصی پذیرفته بود.

پس از آنکه فرماندهان شاخه نظامی فتح در ساحل غربی رود اردن تهدید به اقدام تلاف جویانه علیه رهبران حماس در این منطقه کردند، حماس آقای ابوعرنه را آزاد کرد، اما این ماجرا نشان داد که توافق آتش بس بین حماس و اسرائیل حتی از سوی برخی از نیروهای فتح که گفته می‌شود به محمد دهلان رهبر پیشین فتح در نوار غزه نزدیکند نیز تهدید می‌شود.

ظاهرا این طنز روزگار است که تا چند هفته پیش، نیروهای فتح، شبه نظامیان حماس را به علت حمله به مواضع اسرائیل در ساحل غربی دستگیر می‌کردند و اکنون نیروهای حماس شبه نظامیان فتح را به دلیل شلیک خمپاره به خاک اسرائیل بازداشت می‌کنند.

حماس که هفته گذشته اعلام کرده بود ضمن پایبندی به آتش بس، به صورت « نیروی پلیس برای حفظ امنیت مرزهای دولت اشغالگر» در نخواهد آمد، پس از بستن دوباره مرزهای نوار غزه توسط اسرائیل از موضع خود عقب نشست.

محمود الزهار از مقام‌های بلندپایه حماس در این مورد گفت: «کسانی که آتش بس را نقض می‌کنند، نه فقط بخشی از مقاومت فلسطین نیستند بلکه به آن آسیب می‌رسانند. آقای زهار تاکید کرد که پلیس حماس ناقضان آتش بس را دستگیر خواهد کرد.»

در واقع، به نظر می‌رسد که حرکت حماس در جهت نرمش در برابر اسرائیل، ضمن آنکه با استقبال جناحی از فتح روبرو شده، جناح دیگر این گروه را ناخشنود کرده است.

از این رو، موفقیت احتمالی حماس در مبادله گلعاد شالیط سرجوخه ربوده شده اسرائیلی با شماری از زندانیان فلسطینی ممکن است حساسیت برخی از رهبران فتح را نسبت به پیروزی حماس در حوزه دیپلماسی بیشتر کند و تنش‌های تازه‌ای با حماس به وجود آورد.

زمینه این تنش ها اگر در درون فتح مهار نشود، اوج آن را باید در ژانویه سال آینده شاهد بود، یعنی تاریخی که دوره ریاست جمهوری ابومازن به پایان می رسد بی آنکه انتخابات ریاست جمهوری برای تعیین جانشین او برگزار شده باشد.