اسلام کریم اف، رییس جمهور ازبکستان می گوید هیچ غیر نظامی در اندیجان کشته نشده است

اين گروه می گويد نيروهای دولتی ازبکستان با اخطار اندک يا هيچ اخطاری اسلحه خود را به روی جمعيتی عمدتا غير مسلح گرفتند و صدها نفر را بدون توجيه کشتند.

ديده بان حقوق بشر از جامعه بين الملل خواسته است به ازبکستان برای تحقيقی کامل و مستقل فشار بياورد. اين گروه مستقر در آمريکا از واشنگتن و بروکسل خواستند تا وقتی ازبکستان اجازه اين تحقيق را نداده است، با اين حکومت قطع رابطه کنند.

ديده بان حقوق بشر در گزارش خود اعلام کرد: "مقياس اين کشتار آنقدر گسترده بوده و ماهيتش آنقدر بی رحمانه و نامتناسب بوده که به بهترين شکل می توان آن را قتل عام ناميد."

ارزيابی اين گروه بر اساس مصاحبه با ۵۰ شاهد عينی است که اکثرا به قرقيزستان گريخته اند. همانگونه که قبلا گزارش شده بود، ديده بان حقوق بشر اعلام کرد اين خشونت در پی محاکمه ۲۳ کاسب محلی در انديجان به اتهام افراط گرايی مذهبی و آزادسازی اين عده توسط مردم در شب ۱۲ ماه مه به وقوع پيوست.

مقياس اين کشتار آنقدر گسترده بوده و ماهيتش آنقدر بی رحمانه و نامتناسب بوده که به بهترين شکل می توان آن را قتل عام ناميد دیده بان حقوق بشر

مقامات ازبکستان می گويند در اين خشونت ۱۷۳ نفر کشته شدند. دولت ازبکستان می گوید يک گروه تندرو اسلامگرا که کمر همت به سرنگونی دولت بسته، اين خشونت را براه انداخت.

اما ديده بان حقوق بشر اين اتهام را رد و اعلام کرده است: "مصاحبه با افراد حاضر در آن تظاهرات پيوسته فاش ساخت که معترضان درباره شرايط اقتصادی انديجان، رفتار سرکوب آميز دولت و محاکمه های نامنصفانه سخن می گفتند، نه تشکيل دولت اسلامی. مردم فرياد می زدند آزادی، نه الله اکبر."

مقامات آمريکايی همواره لحنی انتقاد آميز را نسبت به حکومت اسلام کريموف، رييس جمهوری اقتدارگرای ازبکستان، اتخاذ کرده اند اما در عين حال، دولت وی را از جمله متحدان اصلی خود در مبارزه عليه تروريسم جهانی می دانند.

به خصوص، موقعيت جغرافيايی ازبکستان به اين کشور نقشی عمده در حضور ايالات متحده در منطقه آسيای مرکزی می بخشد در حاليکه ازبکستان دارای منابع قابل توجه نفت و گاز نيز هست.
پس از حملات يازدهم سپتامبر سال ۲۰۰۱ در آمريکا و با آغاز عمليات نظامی ائتلاف به رهبری آمريکا عليه رژيم سابق طالبان در افغانستان، ازبکستان از جمله کشورهای منطقه بود که از همکاری نزديک با ايالات متحده استقبال کرد.

در اکتبر سال ۲۰۰۱، دولت ازبکستان به نيروی هوايی آمريکايی اجازه داد از حريم هوايی آن کشور در عمليات افغانستان استفاده کند و يک پايگاه نظامی را نيز در اختيار آمريکاييان قرار داد.
در زمان حکومت طالبان در افغانستان، پيکارجويان اسلامگرا از خاک آن کشور برای تدارک عمليات نظامی در ازبکستان استفاده می کردند و پس از آن نيز دولت ازبکستان همواره تاکيد داشته است که از سوی اسلامگرايان افراطی تهديد می شود.

به گفته مخالفان دولت ازبکستان، گرچه اين افراد از يک سازمان اسلامی حمايت می کردند، اما هدف آنان صرفا فعاليت های خيريه بوده و هدف سياسی نداشته اند.

روسيه نيز از حکومت اسلام کريموف حمايت می کند و بيم آن را دارد که در صورت سقوط اين رژيم، يک نظام اسلامگرا در ازبکستان مستقر شود و به پشتيبانی از پيکارجويان اسلامگرا در چچن و ساير جمهوری های مسلمان نشين روسيه مبادرت ورزد.