|
معرفی کتاب: 'آمادگی برای رويارويی با ايران هستهای' | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
کتاب "آمادگی برای رويارويی با ايران هستهای"، ويراسته هنری سوکولسکی و پاتريک کلاوسن، رشته مقالاتی را درباره تدوين استراتژی غرب برای مقابله با برنامه هستهای جمهوری اسلامی دربردارد. مقالات اين کتاب که به تازگی در آمريکا و از سوی موسسه مطالعات استراتژيک (Strategic Studies Institute) منتشر شده، به قلم کارشناسان استراتژيک و نظامی امريکا، فرانسه و بريتانيا نوشته شده است. نويسندگان کوشيدهاند تا ضمن بررسی وضعيت کنونی برنامه هستهای جمهوری اسلامی، امکان دستيابی ايران را به تسليحات هستهای ارزيابی نمايند و راههای ممکن برای بازداشتن ايران از کاربرد نظامی انرژی هستهای را پيشنهاد کنند. اين کتاب نگرش استراتژيک بخش مهمی از سياستگزاران غربی به ويژه آمريکايی را بازتاب میدهد. جمهوری اسلامی از دو دهه پيش مظنون به تلاش برای دستيابی به تسليحات هستهای است. ايران همواره مدعی شده که برنامه اتمی اش اهدافی صلحآميز را دنبال میکند، اما از دو سال پيش سوء ظنهای بين المللی به برنامه هستهای ايران افزايش يافت؛ به ويژه پس از آنکه معلوم شد بخشی از فعاليتها و تأسيسات هستهای جمهوری اسلامی از چشم آژانس بين المللی انرژی اتمی پنهان نگاه داشته شده است. بخش مهمی از اين فعاليتهای نهانی مربوط به غنیسازی اورانيوم و جداسازی پلوتونيوم بوده است. اين دو فرايند میتواند به ساخت تسليحات هستهای بدل شود. پس از دو سال تنش بر سر برنامه هستهای ايران و نيز پس از روی کار آمدن محمود احمدینژاد در مقام رييس جمهور، ظاهراً ايران نشان میدهد که حاضر نيست از دنبال کردن برنامه هستهای خود و به ويژه غنیسازی اورانيوم دست بکشد. همانگونه که در اين کتاب آمده است، پارهای کارشناسان نظامی غرب باور دارند اگر ايران برنامه هستهای خود را متوقف نکند، در آيندهای نزديک، يعنی حداکثر تا دو سال ديگر قادر خواهد بود بمب هستهای بسازد. بيشتر مقالات اين کتاب بر اين ايده استوار است که بازداشتن ايران از تلاش برای ساختن بمب هستهای کوششی احتمالاً نافرجام است و غربیها زمان زيادی برای اين کار ندارند. بنابراين شالوده تحليلها و بررسیهای اين کتاب متمرکز بر اين نکته است که غرب با ايران مجهز به سلاح هستهای چه خواهد کرد و چه راهی به جز جنگ يا پذيرش منفعلانه ايران مجهز به تسليحات هستهای وجود دارد. آمريکا و اروپای غربی که بيشترين نگرانیها را درباره امکان دستيابی ايران به سلاحهای هستهای دارند، تجربهای طولانی در رويارويی با قدرت هستهای اندوختهاند. اين تجربه که "جنگ سرد" نام گرفت، مبتنی بر مهار برنامه تسليحات هستهای شوروی بود. شماری از کارشناسان میگويند تجربه جنگ سرد يکسره موفقيتآميز بود؛ زيرا به فروپاشی نظام سياسی شوروی انجاميد و با رها شدن کشورهای بلوک شرق از سلطه کمونيسم، دموکراسی در اين کشورها بيش و کم مستقر گرديد. شماری ديگر بر اين باورند که ايران يک نظام سياسی متفاوت است که به جنگافزارهای غيرکلاسيک دست يافته و در نتيجه بايد استراتژی کاملاً تازهای برای مقابله با آن طراحی شود. اين دسته از کارشناسان تأکيد میکنند که ساختار سياسی در ايران نامتمرکز است و مانند شوروی يا نظامهای سياسی بلوک شرق از الگوی حزبی پيروی نمیکند. از سوی ديگر، تغيير ماهيت تروريسم در دهههای گذشته و به ويژه پس از رويداد يازده سپتامبر ۲۰۰۱ اقتضا میکند که غرب سياست متفاوت و پيچيدهتری را در برابر جمهوری اسلامی در پيش گيرد. ايران هستهای میتواند واکنش برخی از همسايگان را نيز برانگيزد. جدا از بررسی سياست دفاعی اسراييل در قبال برنامه تسليحاتی جمهوری اسلامی، امکانات نظامی چهار کشور منطقه، سوريه، مصر، ترکيه و عربستان سعودی نيز در اين کتاب بررسی شده است. اين چهار کشور اگرچه تا دستيابی به سلاح هستهای احتمالاً راه درازی در پيش دارند، اما قرائنی بر بلندپروازيهای هستهای آنها وجود دارد. در برخی مقالات اين کتاب با بررسی مناسبات سياسی ايران با اين چهارکشور، احتمال درگيری هستهای در منطقه مطالعه شده است. کتاب "آمادگی برای رويارويی با ايران هستهای" اگرچه بازتابنده همه ديدگاههای استراتژيک در غرب و به ويژه آمريکا درباره برنامه هستهای تهران نيست، اما بخش عمدهای از نگرش استراتژيک در اين زمينه را نشان میدهد و بر پژوهشی دقيق و تقريباً همه سويه استوار است. عنوان مقالات اين کتاب از اين قرار است: بخش نخست: آمادگی برای رويارويی با ايران هستهای؛ گزارش کار گروه مرکز آموزش سياست عدم گسترش سلاحهای هستهای / بخش دوم: تلاشهای هستهای ايران: سرچشمه نگرانی کجاست؟ / پاسخهای امنيتی کشورهای عربی منطقه به ايران هستهای / توانايیها و بلندپروازیهای هستهای همسايهگان ايران / ترکيه، ايران و مخاطرات هستهای / فردای روزی که ايران به بمب هستهای مجهز شود / بخش سوم: آيا راه حل نظامی ساده يا تحريم عليه ايران وجود دارد؟ / آيا دکترين بگين هنوز گزينهای عملی برای اسراييل به شمار میرود؟ / استراتژی برای مقابله با ايران هستهای / ايران به بمب دست میيابد؛ پس از آن چه بايد کرد؟ / بخش سوم: گزينههای ديگر برای عمل / کاهش آسيبپذيری از تنگه هرمز / بازداشتن و مهارکردن: برخورد با ايران هستهای / مديريت ديپلماتيک معاهده تجارت دريايی در قبال ايران / استراتژی امريکايی-اروپايی درباره ايران چيست؟ |
مطالب مرتبط گفتگوی وزيران خارجه ايران و بريتانيا برای از سرگيری مذاکرات اتمی23 نوامبر، 2005 | ايران 'پيشنهاد تازه' اروپا به ايران برای از سرگيری مذاکرات اتمی 23 نوامبر، 2005 | ايران 'کشف طرحهای تازه در برنامه اتمی ايران'18 نوامبر، 2005 | ايران مذاکرات لندن پيرامون برنامه های هسته ای ايران18 نوامبر، 2005 | ايران مقام بلندپايه روس با پيشنهادی برای حل گره اتمی وارد تهران شد12 نوامبر، 2005 | ايران تحريم آمريکا عليه ايران برای يک سال ديگر تمديد شد11 نوامبر، 2005 | ايران 'سه قدرت اروپايی خواهان ارجاع ايران به شورای امنيت نيستند'09 نوامبر، 2005 | ايران لاريجانی: مذاکره هسته ای با اروپا می تواند 'ثمربخش' باشد07 نوامبر، 2005 | ايران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||