بازگشایی سفارت‌های ایران و بریتانیا؛ تعیین حافظ منافع ایران و کانادا

سفارتخانه‌های ایران و بریتانیا بازگشایی می‌شوند و ایران و کانادا بر سر تعیین حافظان منافع دو کشور به توافق رسیده اند.

روز سه‌شنبه، ۳۰ مهر (۲۲ اکتبر)، مرضیه افخم، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری خود گفت که ظرف هشت روز آینده، کاردارهای غیرمقیم ایران و بریتانیا معرفی خواهند شد.

خانم افخم یادآور شده است که تصمیم به تعیین "کاردار غیرمقیم" از سوی دولت‌های ایران و بریتانیا در جریان دیدار وزیران خارجه دو کشور در حاشیه اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل درماه گذشته اتخاذ شد.

سخنگوی وزارت خارجه گفت که کاردارهای غیرمقیم با رفت و آمد مرتبط بین کشور خود و محل ماموریتشان، به موضوعات مربوطه رسیدگی می‌کنند و با اعلام اینکه با معرفی کاردارهای غیرمقیم، سفارتخانه‌های دو کشور بازگشایی می شود، افزود: "به این ترتیب، بحث دفتر حافظ منافع پایان می‌یابد."

در پائیز دو سال پیش، تظاهراتی در برابر سفارت بریتانیا در تهران برگزار شد و در جریان آن، گروهی که خود را دانشجویان بسیجی توصیف می‌کردند، با عبور از صف ماموران انتظامی محافظ سفارتخانه، وارد محوطه سفارت بریتانیا در مرکز و شمال تهران شدند و این محل‌ها را برای چند ساعت به اشغال خود در آوردند.

در پی این حادثه، دولت بریتانیا تمامی کارکنان دیپلماتیک خود را از تهران خارج کرد و به دیپلمات‌های ایرانی در لندن نیز دستور داد خاک بریتانیا را ترک کنند. از آن زمان، سفارتخانه‌های دو کشور در پایتخت‌های یکدیگر تعطیل بوده است.

اگرچه خبر تصمیم دو کشور به تعیین کاردار غیرمقیم چند هفته پیش اعلام شد، اما موقعیت و نحوه انجام ماموریت آنان مشخص نبود. با تعیین کاردار موقت، اگرچه مسایل اصلی در راه از سرگیری روابط کامل سیاسی بریتانیا و ایران همچنان برجاست، اما به نظر می‌رسد ، دولت‌های دو کشور در نظر داشته‌اند ضمن کمک به حل مشکلات کنسولی شهروندان خود، به خصوص هزاران ایرانی مقیم بریتانیا، بر نظر مساعد خود برای بهبود روابط دوجانبه تاکید گذارند.

مقامات بریتانیایی دولت ایران را در قبال حمله به اماکن دیپلماتیک خود در تهران مسئول دانسته و خواستار دریافت غرامت خسارات وارده به این اماکن شده‌اند و دولت ایران نیز براساس مصوبه مجلس، مکلف شده است روابط خود با بریتانیا را از سطح کاردار ارتقا ندهد.

حافظ منافع در کانادا

سخنگوی وزارت خارجه ایران همچنین اعلام کرده که دولت‌های ایران و کانادا توافق کرده‌اند سفارت عمان در اوتاوا، حفاظت از منافع ایران را در کانادا به عهده می‌گیرد و سفارت ایتالیا در تهران، حفاظت از منافع کانادا را دنبال خواهد کرد.

دبیش از یک سال پیش در شهریور ۱۳۹۱ خورشیدی (سپتامبر ۲۰۱۲ میلادی) دولت کانادا "در اعتراض به سیاست خارجی ایران در نادیده‌گرفتن خواست شورای امنیت سازمان ملل متحد برای تعلیق بخشی از برنامه‌های هسته‌ای، حمایت از حکومت سوریه و برخی اظهارات مقام‌های وقت جمهوری اسلامی" دیپلمات‌های خود را از تهران فراخواند و به دیپلمات‌های ایرانی نیز دستور داد خاک کانادا را ترک کنند.

تعطیلی سفارتخانه‌های دو کشور به خصوص مشکلاتی را برای جامعه پرشمار ایرانیان مقیم کانادا پدید آورده و تاسیس دفاتر حفظ منافع می‌تواند خدمات کنسولی لازم را در اختیار آنان قرار دهد.

سخنگوی وزارت امور خارجه کانادا هم در تماس بی‌بی‌سی فارسی تایید کرده است که ایران و کانادا درباره تعیین حافظ منافع توافق کرده‌اند.

با این حال سخنگوی وزارت امور خارجه کانادا تاکید کرده است که درباره حضور دیپلمات‌های ایرانی برای ارائه خدمات کنسولی به ایرانیان مقیم کانادا و شهروندان ایرانی‌تبار این کشور، هنوز توافقی سر نگرفته است.

طبق سرشماری سال ۲۰۰۶ در کانادا، بیش از ۱۲۰ هزار ایرانی مقیم کانادا هستند.

دولت ایران برآورد می‌کند این شمار، بیش از ۴۱۰ هزار نفر باشد. این رقم، سومین جامعه ایرانی خارج از کشور را پس از آمریکا و امارات متحده عربی تشکیل می‌‌دهد.

پیگیری پرونده ایرانیان در مالزی

سخنگوی وزارت خارجه ایران، در نشست خبری خود همچنین گفت که سفارت جمهوری اسلامی در مالزی، پرونده اتباع ایرانی را که در محاکم مالزیایی محاکمه و برای آنان حکم قضایی صادر شده است پیگیری می‌کند.

وی گفت که دولت‌های ایران و مالزی در صدد امضای تفاهم‌نامه‌ای در خصوص استرداد اتباع دو کشور هستند که در صورت نهایی شدن، امکان آن را می‌دهد تا محکومان ایرانی دادگاه‌های مالزی بتوانند دوره محکومیت خود را در ایران سپری کنند.

مرضیه افخم در این نشست خبری، به موضوع تصادف یک دیپلمات عربستان سعودی هم اشاره کرد که منجر به مرگ یک شهروند ایرانی شد.

در اسفندماه سال گذشته، منابع خبری ایران گزارش کردند که اتومبیل یک دیپلمات سعودی هنگام حرکت در بزرگراه ارتش در تهران، با یک دستگاه خودرو برخورد کرد که در نتیجه آن، راننده ایرانی این خودرو جان خود را از دست داد.

برخی رسانه‌های خبری ایران گفتند که دیپلمات سعودی در این حادثه مقصر بوده است و مقامات سعودی در پی این حادثه، او را از ایران خارج کرده‌اند.

خانم افخم گفت که قوه قضاییه ایران برای قربانی این واقعه دیه تعیین کرد و خانواده او نیز اعلام کرده‌اند که این دیه را می پذیرند و افزود "از نظر دستگاه قضایی، این پرونده مختومه است."