حمله پهپادی به اسرائیل، محدودیت‌های گنبد آهنین را در مرکز توجه قرار داد

پهپادها که کوچک،‌ کند و نسبتا ارزان هستند، در این جنگ یک ساله به دردسری مرگبار برای اسرائیلی‌ها تبدیل شده‌اند.

حمله روز یکشنبه حزب‌الله به یک پایگاه نظامی در نزدیکی شهر بنیامینا در شمال اسرائیل که منجر به کشته شدن چهار نفر و زخمی شدن ده‌ها نفر دیگر شد، تا امروز مرگبارترین حمله پهپادی به اسرائیل بوده است.

این حمله سوالات جدیدی را درباره‌ کارآمدی سیستم پدافند هوایی بسیار پرهزینه اسرائیل در مقابله با این تهدیدات مطرح کرده است.

یوآو گالانت، وزیر دفاع اسرائیل، در جریان بازدید از پایگاه آسیب‌دیده گفت که «تلاش‌های قابل توجهی» برای یافتن راه‌حل‌هایی با هدف جلوگیری از حملات پهپادی در آینده در حال انجام است.

برخی از بخش‌های سیستم دفاع هوایی اسرائیل به خوبی عمل می‌کند. در شمال اسرائیل، هر از چندی صدای انفجارهایی شنیده می‌شود که نشان از رهگیری راکت‌های حزب‌الله با سیستم پدافند هوایی گنبد آهنین دارد. اسرائیل ادعا می‌کند که بیش از ۹۰ درصد از اهداف خود را با موفقیت هدف قرار می‌دهد و منهدم می‌کند.

اما گنبد آهنین به این دلیل کار می‌کند که راکت‌های حزب‌الله عمدتا ساده و ابتدایی هستند و امکان محاسبه مسیر آنها از لحظه پرتاب و سپس رهگیری‌ و انهدام آنها وجود دارد.

متوقف کردن پهپادها پیچیده‌تر است و در این جنگ به مشکلی تکرارشونده تبدیل شده است.

در ماه ژوئیه حوثی‌های یمن پهپادی شلیک کردند که به تل‌آویو رسید. در اوایل اکتبر ارتش اسرائیل اعلام کرد پهپادی که از عراق پرتاب شده بود، دو سرباز را در بلندی‌های جولان کشت. هفته گذشته هم پهپادی دیگر به یک خانه سالمندان در مرکز اسرائیل برخورد کرد.

دکتر یهوشوا کالیسکی، پژوهشگر ارشد موسسه مطالعات امنیت ملی در تل‌آویو، به بی‌بی‌سی گفت: «اگر نگوییم همه، بیشتر این پهپادها را ایرانی‌ها می‌سازند و سپس به گروه‌های مسلح در لبنان، عراق و یمن ارسال می‌کنند.»

پهپادها ردپای راداری کوچکی دارند و می‌توانند در ارتفاعات پایین پرواز کنند که باعث می‌شود تشخیص زودهنگام آنها دشوار باشد. گاهی اوقات حتی ممکن است با پرندگان اشتباه گرفته شوند.

دکتر کالیسکی توضیح می‌دهد: «رهگیری آنها با هواپیما نیز دشوار است، چون پهپادها آهسته پرواز می‌کنند. پهپادها با سرعتی حدود ۲۰۰ کیلومتر در ساعت پرواز می‌کنند، در حالی که سرعت یک جت جنگی حدود ۹۰۰ کیلومتر در ساعت است.»

به گزارش‌ رسانه‌های اسرائیلی روز یکشنبه دو پهپاد حزب‌الله، که به احتمال زیاد از نوع «صیاد ۱۰۷» بودند، از حریم هوایی لبنان و از روی مدیترانه عبور کردند. یکی از آنها سرنگون شد و دیگری ناپدید شد - فکر کردند سقوط کرده – و به همین دلیل آژیر خطر به صدا در نیامد. اما این پهپاد در نهایت به سالن غذاخوری یک پایگاه نظامی برخورد کرد.

ساریت زهانی از موسسه تحقیقاتی آلما، که در زمینه امنیت مرزهای شمالی اسرائیل تخصص دارد، فکر نمی‌کند که پهپادها به صورت تصادفی از سیستم دفاع هوایی اسرائیل عبور کرده‌اند.

او می‌گوید: «این حمله از پیش برنامه‌ریزی شده بود. آنها مدت‌ها است که تلاش می‌کنند چنین کاری انجام دهند.»

خانم زهانی که در ۹ کیلومتری مرز لبنان در منطقه جلیل غربی زندگی می‌کند، وقایع روز یکشنبه را از بالکن خانه‌اش مشاهده کرده است. او گفت که هم‌زمان با پرتاب پهپادها، در تمام مناطق مرزی راکت‌پرانی و هشدارهای مربوط به آن در جریان بود که باعث «اشباع شدن» سیستم دفاع هوایی شد و به پهپادها کمک کرد تا از آن عبور کنند.

موسسه تحقیقاتی آلما از زمان آغاز جنگ در یک سال گذشته، ۵۵۹ مورد عبور پهپادها را از مرز شمالی اسرائیل ، برای انجام ماموریت‌های شناسایی یا تهاجمی شمارش کرده است. این موسسه می‌گوید پیش از حمله روز یکشنبه به بنیامینا، ۱۱ نفر در حملات پهپادی کشته شده‌ بودند.

علاوه بر گنبد آهنین، سیستم‌هایی مانند فلاخن داوود، پیکان ۲ و پیکان ۳ برای نابودی موشک‌های بالستیک طراحی شده‌اند، و به زودی با ورود یک سامانه دفاع موشکی تاد از آمریکا که قرار است با حضور نزدیک به ۱۰۰ نیروی نظامی آمریکایی اداره شود، تقویت خواهند شد.

راه‌حل‌های دائمی‌تر نیز برای مقابله با پهپادها در حال ساخت و توسعه است.

دکتر کالیسکی می‌گوید: «لیزرهای پرقدرت در دست ساخت است و فناوری‌های دیگری که از سلاح‌های مایکروویو برای سوزاندن تجهیزات الکترونیکی پهپادها استفاده می‌کند.»

او گفت که این فناوری‌ها به احتمال زیاد «در آینده‌ای نزدیک در دسترس خواهد بود».