ایران خواستار «راستیآزمایی» اظهارات طالبان در مورد کمآبی هیرمند شد
منبع تصویر، MFA
وزارت خارجه ایران میگوید مواضع حکومت طالبان در مورد کم آبی هیرمند تا زمانی که کارشناسان ایران آن را «راستیآزمایی» نکنند، «غیرحقوقی و غیرقابل قبول» است. در روزهای اخیر مقامهای ایران و طالبان اظهارات تندی در مورد حقابه ایران ردوبدل کردهاند و در شبکههای اجتماعی هم واکنشبرانگیز شده است.
وزارت خارجه ایران گفته اعلامیه دیروز (پنجشنبه ۲۸ ثور/اردیبهشت) نخست وزیر طالبان در مورد آب هیرمند «حاوی مطالب متناقض و نادرست بوده و وزارت امور خارجه ایران آنرا قویا رد میکند.»
در این بیانیه، که یک روز پس از اعلامیه طالبان نشر شد، آمده است:
«حاکمان افغانستان در یک سال و نیم گذشته، اگرچه بارها بر پایبندی به تعهدات خود طبق معاهده تاکید کردهاند، در عمل، تعهدات ناشی از معاهده [آب ۱۳۵۱] را اجرا نکرده و در رهاسازی و تامین حقابه ایران، همکاری لازم را به عمل نیاورده و حقابه قانونی ایران را تحویل ندادهاند.»
در این بیانیه همچنین آمده است:
«تا زمانی که به کارشناسان ایران اجازه داده نشود که طبق معاهده هیرمند ماده ۵ پروتکل شماره یک آن معاهده از مسیر و بالادست هیرمند بازدید کنند، هرگونه اظهار نظر در خصوص کاهش آب هیرمند پذیرفته نیست.»
تهران خواستار «همکاریهای فنی و مطالعاتی از طریق کمیساران آب دو طرف» برای تامین حقابه ایران شده و گفته است:
«تداوم آبگیری بند انحرافی کمالخان و انحراف مسیر طبیعی رودخانه هیرمند و برهم زدن شرایط رودخانه نقض صریح معاهده هیرمند بوده و نمیتوان با صدور بیانیههای سیاسی، توجیهی برای آن یافت.»
ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری ایران، دیروز در سیستان و بلوچستان به نحو کمسابقهای درباره حقابه هیرمند سخن گفت و با لحنی تهدیدآمیز خطاب به حکومت طالبان گفت «حرف من را جدی بگیرید تا بعدا گلایه نکنید.»
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، پس از هشدار آقای رئيسی در توییتی گفت که حکومت طالبان طبق عهدنامه آب میان دو کشور عمل نکردهاست.
همچنین خبرگزاری تسنیم گزارش داده که علیاکبر محرابیان، وزیر نیرو ایران، هم گفته است «وجود آب در سد بالادست مورد وثوق اطلاعات ما و دادههای جهانی است و وجود آب در سد کجکی هم مورد تایید حاکمان افغانستان قرار گرفته است.»
به گفته او، «اگر معاهده هیرمند فیمابین ایران و افغانستان بهطور دقیق بررسی شود، مشخص خواهد شد، تنها عامل تاثیرگذار روی تعیین حقابه میزان نزولات جوی و جریان آب ورودی از بالادست سد کجکی است و تنها این متغیر بر تعیین سهم ایران از حقابه سالانه اثرگذار است.»
این مطلب شامل محتوایی از X است. قبل از بارگیری این محتوا از شما اجازه می گیریم، زیرا ممکن است این سایت ها از کوکی ها و یا سایر انواع فن آوری استفاده کنند. می توانید سیاست X را درباره کوکی ها و سیاست مربوط به حفظ حریم خصوصی را پیش از موافقت بخوانید. برای دیدن این محتوا روی "موافقت و ادامه"کلیک کنید.
پایان پست X
طالبان: به معاهدهای که شاه افغانستان توافق کرده پایبند هستیم
منبع تصویر، MoWE
در پی اظهارات آقای رئيسی، حکومت طالبان در بیانیهای به امضای نخستوزیرش گفت: «موافقتنامه آب که میان افغانستان و ایران نیم قرن قبل در سال ۱۳۵۱ هجری شمسی به امضا رسیده، تا هنوز پابرجاست و امارت اسلامی متعهد است که به تعهدات انجام شده عمل نماید.»
« از اینکه در سالهای اخیر در افغانستان و منطقه خشکسالی رخ داده و سطح آب پایین آمده است، به شمول دریای هلمند تعداد زیادی از ولایات و مناطق کشور از خشکسالی رنج میبرند و آب کافی وجود ندارد. در چنین وضعیت، خواست مکرر ایران برای آب و اظهارات نامناسب در رسانهها را زیانآور میدانیم.»
در بیانیه نخستوزیر طالبان آمده است:
«امارت اسلامی یکبار دیگر تعهد میسپارد که با در نظرداشت موافقتنامه آب هلمند تمام تلاش خویش را به خرج میدهد که آب تعهد شده به مردم ایران برسد، اما به این شرط که ذخایر آب ما به اندازهای برسد که اگر آنرا به ایران جاری بسازیم و در دریای خشک هلمند صدها کیلومتر مسیر را طی کند، به آن کشور برسد، این در حالی است که اکنون در بند کمال خان هیچ آب وجود ندارد و اگر آب بند کجکی در آن جاری گردد تا آنجا نمیرسد، بنابراین نیاز است تا جانب ایرانی این حقایق را درک نماید.»
عبداللطیف منصور، وزیر انرژی و آب طالبان، دیشب در مصاحبه با بیبیسی گفت که آنها آمادهاند تا کارشناسان ایران به افغانستان بروند و سطح آب را از نزدیک بررسی کنند.
او افزود: «اگر بحث حسابداری باشد، این ۴۰ سالی که در افغانستان بندها ساخته نشده بود و میلیاردها متر مکعب آب را (ایران) اضافی برده است، پس آنرا هم باید حساب کنیم.»
وزیر انرژی و آب طالبان گفت آب و هر موضوع دیگری باید با تفاهم و راههای دیپلماتیک حل شود و «حرفهای تحریکآمیز نباید از سوی هیچ کس زده شود.»
آقای منصورافزود که حکومت طالبان به توافق محمدظاهر، پادشاه پیشین افغانستان، با ایران پایبند است و نمیخواهد کشور همسایه آسیب ببیند و ایران هم باید شرایط و خشکسالی را درک کند.
