ترامپ براساس چه قانونی صدها ونزوئلایی را از آمریکا اخراج کرده است؟

بیش از ۲۰۰ شهروند ونزوئلایی که توسط دولت دونالد ترامپ – بدون ارائه مدرک - به عضویت در گروه موسوم به «قطار آراگوا»، یکی از مخوف‌ترین سازمان‌های تبهکاری ونزوئلا متهم و از خیابان‌های شهرهای مختلف ایالات متحده به زندان عظیم السالوادور منتقل شده‌اند.

کاخ سفید برای اخراج این افراد به عنوان مهاجران غیرقانونی از ایالات متحده به السالوادور، کشوری در آمریکای مرکزی، به قانونی تقریبا به قدمت خود ایالات متحده متوسل شده است، یعنی قانون بیگانگان متخاصم مصوب سال ۱۷۹۸. گفته می‌شود دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، با استناد به این قانون حکم یک قاضی در مورد توقف اخراج‌ها را نادیده گرفته است.

قاضی رأی داده بود که در این مورد به خصوص این قانون قابل استناد نیست.

اما محتوای این قانون چیست، چه اختیاراتی به دولت تفویض می‌کند و آخرین بار در چه زمانی مورد استفاده قرار گرفت؟

قانون بیگانگان متخاصم چیست؟

قانون بیگانگان متخاصم قانونی به قدمت ۲۲۷ سال است که به رئیسان جمهوری ایالات متحده اختیار می‌دهد دستور بازداشت و اخراج خارجیانی را صادر کنند که ایالات متحده با کشورهای متبوع آنها در حال جنگ و درگیری خصمانه است.

این قانون به ابتکار جان آدامز، رئیس جمهوری وقت ایالات متحده و در زمانی در کنگره تصویب شد که این کشور در آستانه جنگ با فرانسه قرار داشت و نگران فعالیت جاسوسی و خرابکاری عوامل خارجی بود.

استیو ولدک، استاد مرکز حقوق دانشگاه جورج تاون در واشنگتن دی سی، به شبکه تلویزیونی ان‌آر‌پی آمریکا گفته است: «در آن زمان در مورد فعالیت هواداران فرانسه در ایالات متحده و توطئه‌هایی برای کشاندن ایالات متحده به اتحاد با فرانسه نگرانی‌های جدی وجود داشت.»

در طول دو قرن گذشته، این قانون سه بار اعمال شده است.

اولین مورد در سال ۱۸۱۲، در جریان جنگ بین ایالات متحده و بریتانیا بود که در جریان آن سربازان بریتانیایی بنای اولیه کاخ سفید را به آتش کشیدند.

بار دوم و سوم در طول جنگ جهانی اول و دوم بود که این قانون به کار گرفته شد.

شبکه ان‌آر‌پی با استناد به اطلاعات به دست آمده از آرشیو ملی گزارش داده است که در طول جنگ جهانی اول، مقامات ایالات متحده با استفاده از این قانون بیش از شش هزار «بیگانه متخاصم» را که بسیاری از آنها آلمانی بودند در اردوگاه‌های ویژه بازداشت کردند. تعدادی از آنها تا دو سال پس از پایان جنگ هنوز در بازداشت بودند.

سازمان خدمات مارشال‌های ایالات متحده آمار ۴۸۰ هزار «بیگانگان متخاصم» آلمانی را شناسایی کرده بود و ۶۳۰۰ نفر را بین زمان اعلام جنگ ایالات متحده علیه آلمان در آوریل ۱۹۱۷ و اعلام ترک مخاصمات در نوامبر ۱۹۱۸ بازداشت کرد.

چند دهه بعد، در طول جنگ جهانی دوم، از این قانون به عنوان مجوز زندانی کردن شهروندان آلمانی، ایتالیایی و به ویژه ژاپنی مقیم ایالات متحده استفاده شد.

در نتیجه، بیش از ۱۰۰ هزار نفر دوره درگیری را در اردوگاه‌های اسرا سپری کردند، زیرا دولت ایالات متحده آنها را بالقوه خطرناک تلقی می‌کرد.

برای توجیه اجرای این قانون در حال حاضر، یعنی در سال ۲۰۲۵، ترامپ روز شنبه یک فرمان اجرایی صادر و در آن اعلام کرد که گروه قطار آراگوا «مشغول آمادگی، تهدید و ارتکاب تهاجم و اشغال تجاوزکارانه خاک ایالات متحده است.»

در نتیجه، رئیس جمهوری برای مقابله با این تهدید دستور داد «همه شهروندان ونزوئلایی در سن ۱۴ سال یا بیشتر که عضو گروه قطار آراگوا هستند و در خاک ایالات متحده حضور دارند و دارای تابعیت یا حق سکونت دایمی قانونی در این کشور نیستند را می‌توان به عنوان بیگانگان متخاصم شناسایی، دستگیر، محصور، مهار و اخراج کرد.»

با این حال، جیمز بوزبرگ، قاضی داگاه ناحیه کلمبیا، این فرمان را برای اعمال قانون فوق ناکافی دانست و گفت که این قانون برای اجرا در زمان جنگ تدوین شده است.

در نتیجه، او دستور توقف اخراج این افراد را صادر کرد، اما این دستور نادیده گرفته شد.

دن تیچنور، استاد علوم سیاسی در دانشگاه اورگان در ایالات متحده، چند هفته پیش به بی‌بی‌سی گفت: «قانون سال ۱۷۹۸ تصریح دارد که تهاجم یا اشغال تجاوزگرانه باید توسط کشور یا دولت خارجی صورت گرفته باشد تا بتوان این قانون را مورد استناد قرار داد.»

دلیل استفاده ترامپ از این قانون چیست؟

به گفته کارشناسانی که با بخش اسپانیایی بی‌بی‌سی صحبت کردند، این قانون به دولت اجازه می‌دهد تا افراد را بدون برخورداری از روآل متعارف قانونی بازداشت و اخراج کند، به این معنی که در کنار سایر حقوق، افراد بازداشتی از حق دفاع از خود یا درخواست تجدیدنظر در دادگاه بالاتر برخوردار نمی‌شوند.

پروفسور تیچنور می گوید: «قانون بیگانگان متخاصم به دولت ترامپ قدرت اجرایی گسترده و نامحدودی می‌دهد تا به میل خود مهاجران غیرقانونی را بازداشت و اخراج کند.

او می‌افزاید: «توسل به این قانون به رئیس جمهور این مجوز را می‌دهد که روند اخراج را تسریع و مهاجران خارجی را از حق مراجعه به دادگاه مهاجرت محروم کند.»

با جلوگیری از استفاده مهاجران از حقوق قانونی خود، اخراج آنها می‌تواند سریعتر و در مقیاس بزرگتر انجام شود، و این همان چیزی است که ترامپ در طول مبارزات انتخاباتی خود وعده داده بود.

عنصر دیگر حقوقی در توسل به این قانون این است که اجرای قانون بیگانگان متخاصم نیازی به ارائه مدرک در اثبات این اتهام ندارد که یک شهروند خارجی تهدیدی برای ایالات متحده محسوب می‌شود.

همان طور که کاترین یون ابرایت، عضو مرکز عدالت بِرنان در نیویورک، عنوان کرده است، برای اجرای این قانون وجود سوء ظن کافی است.

تا به امروز، دولت ایالات متحده هویت ونزوئلایی‌های اخراج شده را اعلام نکرده و شواهدی هم مبنی بر ارتباط آنها با گروه قطار آراگوا یا ارتکاب جرایم کیفری در ایالات متحده ارائه نکرده است.

در ماه فوریه که برای نخستین بار دو هواپیمای حامل اخراج‌شدگان به ونزوئلا رسیدند، دیوسدادو کابلو، وزیر کشور ونزوئلا، گفت: «هیچیک [از اخراج‌شدگان] ارتباطی با قطار آراگوا نداشتند».

این مقام ونزوئلا همچنین گفت که از ۱۹۰ نفر اول اخراج شده تنها ۱۷ نفر دارای سابقه کیفری هستند.

آیا اخراج بازداشت شدگان قانونی است؟

ترامپ در گفتگویی با خبرنگاران در هواپیمای ویژه ریاست جمهوری توضیح داد که به چه دلیل تصمیم گرفت از این قانون مربوط به زمان جنگ استفاده کند.

او گفت: «اینها جنایتکار هستند؛ تبهکاران، قاتلان، فروشندگان مواد مخدر در بالاترین سطح، رهبران باندهای قاچاق مواد مخدر، افرادی از مراکز روانی. این یک تهاجم است. آنها به کشور ما حمله کرده‌اند. از این نظر، این جنگ است.»

ترامپ وعده داده است که برای بازگرداندن امنیت، بزرگترین موج اخراج مهاجران غیرقانونی در تاریخ این کشور را به راه بیندازد.

او گفت: «با استناد به قانون بیگانگان متخاصم مصوب ۱۷۹۸، من به دولت خود دستور خواهم داد تا از توانمندی کامل و عظیم مجریان قانون در سطح فدرال و ایالتی استفاده کند تا به حضور همه گروه‌های بیگانه و شبکه‌های تبهکاری که جرایم مخرب را به خاک ایالات متحده می‌آورند خاتمه دهد.»

از جمله اولین دستورات اجرایی دونالد ترامپ در آغاز دومین دوره ریاست جمهوری او، اقدام برای اعلام برخی کارتل‌های قاچاق مواد مخدر به عنوان سازمان‌های تروریستی بود که راه را برای اخراج گسترده هموار کرد.

تصمیم ترامپ برای توسل به این قانون باعث بروز جنجال حقوقی شده و کارشناسانی که بی‌بی‌سی با آنها تماس گرفته است، استفاده رئیس جمهور آمریکا از این قانون را زیر سوال برده‌اند.

پروفسور شینود دوگلاس-اسکات، استاد حقوق در کالج کوئین مری دانشگاه لندن، می‌گوید: «به نظر می‌رسد استدلال دولت ترامپ این است که رئیس جمهور می‌تواند شخصا تعیین کند که ایالات متحده در حالت جنگ است در حالیکه به وضوح ایالات متحده در وضعیت جنگی نیست.»

وی افزوده است: «این مساله مربوط به اصل حاکمیت قانون است، زیرا تفسیر، اعمال و اجرای قانون را منحصرا در اختیار رئیس جمهور ایالات متحده قرار می‌دهد، بی‌آنکه بازخواست یا مراجعه به مراجع قضایی یا روند مناسب حقوقی لحاظ شده باشد. به این ترتیب، دولت ترامپ به قانون تبدیل می‌شود.»

ایون مورگان، استاد بازنشسته مرکز مطالعات آمریکا، در دانشگاه یو‌سی‌ال لندن، با این نظر موافق است که «در زمانی که آشکار است که ایالات متحده در حال جنگ نیست» رئیس جمهوری به این قانون استناد کرده است.

پروفسور مورگان افزوده است: «ترامپ با اعلام اینکه اعضای باند قطار آراگوا به طور غیرقانونی به خاک ایالات متحده نفوذ کرده و به جنگ‌های نامنظم و اقدامات خصمانه علیه ایالات متحده دست زده‌اند این قانون را به اجرا گذاشته است.»

به گفته پرفسور مورگان، «در اینجا مسائلی در ارتباط با اختیارات ریاست جمهوری، حاکمیت قانون و سرپیچی از حکم دادگاه مطرح است.»

«مرکز ترقی آمریکا» مستقر در واشنگتن دی سی اجرای این قانون در شرایط فعلی را به عنوان «سوء استفاده خطرناک از قدرت با هدف سلب حقوق قانونی مردم» محکوم کرده است.

این سازمان غیرحزبی در بیانیه‌ای اعلام کرد: «هر آمریکایی، صرف‌نظر از گرایش سیاسی، باید نگران این باشد که رئیس‌جمهور اختیاراتی را به کار گرفته است که آخرین بار برای بازداشت هزاران آمریکایی ژاپنی تبار در اردوگاه‌های اسیران در طول جنگ جهانی دوم به کار رفت که یکی از شرم‌آورترین فصول در تاریخ ایالات متحده به شمار می‌رود.»

آمار اخراج مهاجران در دولت ترامپ

از زمانی که دونالد ترامپ، صاحب ثروتمند املاک نیویورک در ژانویه امسال به کاخ سفید بازگشت، تعداد حملات به محل سکونت و دستگیری مهاجران افزایش یافته است، اما ممکن است تعداد واقعی اخراج‌ها افزایشی نداشته باشد.

بر اساس آمار اداره مهاجرت و گمرک، از زمان روی کار آمدن ترامپ، حداقل ۳۲ هزار مهاجر بازداشت شده‌اند.

با این حال، نزدیک به ۲۳ درصد از این دستگیری‌ها - حدود ۹ هزار نفر - مربوط به مهاجران قانونی بدون سابقه کیفری، یا متقاضیان مهاجرت بوده است که در انتظار رسیدگی و برگزاری جلسات مصاحبه و پاسخ به تقاضای اقامت و پناهندگی بودند.

رسانه‌های آمریکا به نقل از گزارش‌های این اداره گفته‌اند که از این دستگیری‌ها به عنوان «خسارات جانبی» یاد شده است.

شبکه ان‌بی‌سی آمریکا با استناد به آمار اداره مهاجرت و گمرک که پیش از این منتشر نشده، گزارش می‌دهد که در اولین ماه کامل ریاست جمهوری ترامپ – یعنی ماه فوریه - حدود ۱۱ هزار مهاجر اخراج شدند، که از ۱۲ هزار مهاجر اخراجی در ماه فوریه ۲۰۲۴ در دولت سلف او جو بایدن کمتر بوده است.

پرزیدنت ترامپ وعده داده است که برای افزایش شمار اخراج‌ها در ماه‌های آینده به اقداماتی دست خواهد زد.

* تحقیق توسط کریستینا جی اورگاز