«لغو کنسرت همایون شجریان»: انگشت اتهام به طرف نهادها و «براندازان»

واکنش‌ها به خبر کنسرت همایون شجریان در میدان آزادی تهران، با لغو این کنسرت متوقف نشده است. این کنسرت که قرار بود جمعه،‌ ساعت ۱۰ شب برگزار شود، از سوی شهرداری تهران لغو شد.

امروز جمعه ۱۴ شهریور (۵ اوت) نادره رضایی، معاون هنری وزارت ارشاد اسلامی، در یک ویدیو با عذرخواهی از مردم، هنرمندان و همایون شجریان گفت: «ایشان قرار بود در هفته وحدت محور مردم بشوند و شادی بیافرینند.»

خانم رضایی با ابراز تاسف از اینکه آقای شجریان مورد «بی‌مهری‌های فراوان» قرار گرفته گفت امیدوار است او «به خاطر مردم» در تصمیمش تجدید نظر کند. به نظر می‌رسد اشاره معاون هنری وزارت ارشاد به رد پیشنهاد شهرداری تهران برای اجرا در سالن ۱۲ هزار نفری ورزشگاه آزادی به جای میدان آزادی است.

فاطمه مهاجرانی،‌ سخنگوی دولت، هم پنجشنبه در گفت‌وگو با خبرآنلاین تاکید کرد که اجرای کنسرت خیابانی در میدان آزادی اولویت دولت بوده است «تا حضور میلیونی مردم فرصتی برای تقویت انسجام و همبستگی و امید ملی» شود.

خانم مهاجرانی به ملاحظات بعضی دستگاه‌ها اشاره کرده و گفته باید «با مردم 'صادقانه' سخن گفت و مسئولیت تصمیمات را به‌روشنی پذیرفت، نه اینکه آن را به گردن دیگران انداخت.»

همایون شجریان هنگام اعلام خبر لغو کنسرت «ناتوانی در مدیریت جمعیت میلیونی» را دلیل لغو خوانده و گله کرده بود که چرا پیش از موافقت با این کنسرت، تمهیدات و برنامه‌‌ریزی‌های لازم انجام نشده است.

مسئولان شهرداری تهران، که گفته می‌شود جلو ورود تجهیزات صدا به میدان آزادی را گرفته‌ بودند، گفته‌اند که موافقت اولیه در حالی صادر شده بود که تصور می‌شد هماهنگی‌ و برنامه‌ریزی برای چنین برنامه بزرگی از پیش انجام شده است. شهرداری تهران اجرا در ورزشگاه ۱۲هزار نفری آزادی را پیشنهاد داد که از آن استقبال نشد.

برخی رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی که از این کنسرت استقبال کرده بودند، ممانعت شهرداری را تصمیمی سیاسی در راستای سیاست‌های جبهه پایداری دانستند و به علیرضا زاکانی و شهرداری تهران تاختند.

پس از متهم شدن شهرداری به کارشکنی، تصویر نامه‌ای از طرف وزارت فرهنگ و ارشاد به معاونت امور شهری وزارت کشور منتشر شد که نشان می‌داد وزارت فرهنگ و ارشاد ۲۵ تیرماه با اجرای این کنسرت موافقت کرده است ولی نامه به وزارت کشور برای انجام هماهنگی‌ها با شهرداری و نهادهای دیگر، ۹ شهریورماه فرستاده شده است. مشخص نیست پیش از کنفرانس مطبوعاتی آقای شجریان آیا مکاتبات دیگری از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد با شهرداری رد و بدل شده بوده است یا نه.

«از براندازان خارجی» تا «تندروهای داخلی»: روزنامه‌های صبح تهران به دنبال مقصر

تعدادی از روزنامه‌های صبح پنجشنبه تهران، همزبان با بعضی کاربران شبکه‌های اجتماعی انتقادات علیه همایون شجریان را عامل لغو این کنسرت دانستند.

روزنامه شرق در مقاله‌اش لغو کنسرت را نتیجه مخالفت منتقدان همایون شجریان و موفقیت «پروژه براندازان» دانست. روزنامه هم‌میهن هم دلیل لغو کنسرت را نه مساله «حجاب یا ناهنجاری‌های احتمالی» بلکه «ترس از حضور مردم در خیابان» دانست و ایده مخالفت با کنسرت را به گردن «تندروهای داخلی و براندازان خارجی» انداخت و این دو گروه را «دشمنان مردم ایران» خواند.

این در حالی است که کاربران «ارزشی» و حامیان سنتی برخورد با کنسرت‌ها این بار نه تنها مخالفت نکردند بلکه از اجرای کنسرت استقبال هم کردند.

فرهیختگان، روزنامه اصولگرا، نیز از ناهماهنگی نهادها انتقاد کرد و کنسرت همایون شجریان را با نماز جمعه و «راهپیمایی‌ عید غدیر» مقایسه کرد و نوشت نظام برای تدارک چنین مراسمی در مدت زمان کوتاه تجربه دارد.

اما پیش از لغو کنسرت، بخش قابل توجهی از واکنش‌ها به این رویداد از جانب منتقدان حکومت بیان شده بود و انتقاد آن‌ها از همایون شجریان به اتهام همکاری‌ با سیاست‌های نظام باعث شد که او واکنش نشان دهد. آقای شجریان در واکنش در اینستاگرام نوشت که به مشکلات مردم کاملا واقف است و هدفش از این کنسرت «عادی نمایی و انکار رنج‌ها» نیست.

یک دسته از این منتقدان می‌گویند او با اعتماد به برگزاری چنین کنسرتی، از دولت بازی خورده است. دسته دیگر این منتقدان که طرفدارش هم هستند از او خواسته‌اند که حالا «طرف مردم بایستد.»

حمید فرخ‌نژاد، بازیگر سینما، که بعد از اعتراضات ۱۴۰۱ ایران را ترک کرد، در اینستاگرام نوشت «همایون باید هنرمند و صدای این مردم باقی بماند» و با اشاره به بسته بودن کامنت‌های صفحه آقای شجریان از او خواست تا نظر مردم را بخواند.

کاملیا سجادیان، مادر محمدحسن ترکمان، از کشته‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۱، کنسرت را بازی حکومت با مردم دانست و «ایجاد لحظه‌ای خوش برای مردم در حالی که زیر ستم هستند» را رد کرد و از همایون شجریان خواست روشن کند که «حاکمیتی که هرگز کنار مردم نبوده، آیا مقاصدش را به او دیکته کرده؟»

آقای شجریان در کنفرانس خبری گفته بود که وزارت فرهنگ و ارشاد به سراغ او آمده در حالی که او از سال‌ها پیشپیگیر اجرای کنسرت خیابانی بوده است و نمی‌داند «چطور حالا این مجوز صادر شده است.»

بسیاری همایون شجریان را متهم کرده‌اند که در بزنگاه‌های سیاسی مانند اعتراضات و برخورد با فعالان سیاسی واکنش‌هایی که آن‌ها انتظار دارند از خود نشان نداده است و از طرف دیگر مانند بسیاری دیگر از خوانندگان مرد، سال‌ها در مورد ممنوعیت آوازخوانی زنان سکوت کرده تا بتواند کنسرت‌های متعدد اجرا کند.

در روزهای آغازین پس از کشته شدن مهسا امینی، در جریان کنسرت آقای شجریان در شهر ملبورن استرالیا، تصاویر مهسا امینی همزمان با اجرای مرغ سحر نشان داده شد.‌ پس از بازگشت به ایران، گذرنامه‌‌اش یک هفته توقیف شد.

برنامه دولت مسعود پزشکیان این بود که کنسرت همایون شجریان، نخستین کنسرت از مجموعه کنسرت‌های خیابانی خوانندگان مطرح باشد و برخی رسانه‌ها بعد از کنسرت آقای شجریان از هنرمندانی همچون رضا صادقی و علیرضا قربانی نام بردند.

در همین حال رسانه‌ها از اجرای رایگان سالار عقیلی در جشن‌هایی به مناسبت هفته وحدت با عنوان «ایران عزیز» در کنار دریاچه چیتگر خبر داده‌اند. پوشش رسانه‌ها از این جشن‌ها، صندلی‌های خالی بسیاری را نشان می‌دهد و به نظر می‌رسد در شب نخست، مخاطبان زیادی از آن استقبال نکرده‌اند.

حالا با توجه به جنجال‌های پیش‌آمده برای همایون شجریان ولغو کنسرتش و با وجود ابراز علاقه دولت برای برگزاری این کنسرت‌ها باید دید خواننده‌های مطرح و محبوب دیگر ریسک پذیرفتن اجرا در چنین کنسرت‌هایی را می‌پذیرند یا نه.