مهاجران افغانستان با نگرانی از سرنوشت خود در انتخابات ترکیه رای دادند

    • نویسنده, سید انور
    • شغل, بی‌بی‌سی

امروز در انتخابات مهم ریاست جمهوری و پارلمانی ترکیه دهها هزار مهاجر از افغانستان هم، که بر اساس قوانین ترکیه واجدشرایط رای‌دهی هستند، به پای صندوق‌های رای رفتند. این دور انتخابات ترکیه برای مهاجران افغانستان و دیگر شهروندان خارجی، که بعضی از آنها در پی سرمایه‌گذاری اقامت و تابعیت این کشور را بدست آورده‌اند، سرنوشت‌ساز عنوان می‌شود. در جریان مبارزات انتخاباتی موضوع مهاجران و حضور شهروندان خارجی در میان نامزدان بحث‌برانگیز شده بود.

ده‌ها هزار نفر در ترکیه، در کنار اینکه این کشور مسیر اصلی سفر پناهجویان از جمله افغان‌ها به کشورهای اروپایی است همچنین بویژه در یک دهه اخیر به دلیل فرصت‌های مختلف بویژه سرمایه گذاری، توانسته‌اند اسناد اقامت طولانی مدت و تابعیت دریافت کنند.

همچنین پس از روی کارآمدن طالبان، هزاران پناهجو به شمول چهره‌های سیاسی و نظامی پیشین افغانستان هم در ترکیه مسکن‌‌گزین شده‌اند.

بحث‌انگیز شدن سرنوشت مهاجران و شهروندان خارجی در کارزارهای انتخاباتی، خارجی‌ها، به شمول افغان‌ها، را برای شرکت در این دور از انتخابات بیش‌تر علاقمند کرده بود.

یک شهروند افغانستان-ترکیه‌ای هم برای بدست آوردن کرسی پارلمان از شهر استانبول در انتخابات پارلمانی نامزد شده بود.

عزت‌الله سادات، مهاجر افغان که به‌تازگی وارد میدان سیاست ترکیه شده است، در مورد سیاست اردوغان و رقبای او در قبال شهروندان خارجی و مهاجران می‌گوید:

«در یک سال اخیر موضوع مهاجران، به‌ویژه مهاجران افغان و مهاجران سوریه، جنجال برانگیز شد. این موضوع برای دولت فعلی مشکلی بزرگ شده است. به همین منظور دولت تدابیری را روی دست گرفته است. دیدگاه احزاب ائتلاف اپوزیسیون این است که در صورت پیروزی در انتخابات، تا شش ماه افغان‌ها و شهروندان سوریه را از کشور اخراج خواهند کرد. اما موضع دولت فعلی در مورد شهروندان افغان و سوریه قبل از انتخابات و هم‌چنین پس از انتخابات مثبت است.»

تغییر قوانین مهاجرت ترکیه «زمان‌‌گیر» خواهد بود

حمید جویا، کارشناس مسایل منطقه‌ای مقیم ترکیه، می‌گوید بحث اخراج خارجی‌های دارای تابعیت و اقامت در انتخابات سبب شد که خارجی‌ها به شمول افغانها فکر کنند که آینده‌شان به این انتخابات گره خورده است، اما به قول او برنامه اپوزیسیون به این زودی‌ها قابل اجرا نخواهد بود.

او گفت: «یک نگرانی وجود دارد که اگر حکومت فعلی تغییر کند، اپوزیسیون پس از پیروزی، افغان‌های دارای اقامت و شهروندان خارجی را از ترکیه اخراج خواهد کرد. این یکی از شعارهای مبارزات انتخاباتی بود. اما حتی اگر حزب حاکم پیروز هم نشود، به شیوه‌ای که اپوزیسیون در جریان مبازرات انتخاباتی مطرح کرد، اخراج افغان‌ها به آن اندازه جدی نخواهد بود.»

او افزود که «طبعا شاید بعضی قوانین را تغییر بدهند، روند اجرای اقامت را پیچیده‌تر کنند، یا هم بیم آن هست که اقامت شهروندان خارجی را تمدید نکنند. اما این کار هم به‌زودی امکان‌پذیر نیست، زیرا همه این موارد بر اساس قوانین انجام شده و تغییر این قوانین زمان‌گیر خواهد بود، زیرا در صورت پیروزی ائتلاف اپوزیسیون، بعضی مسایل دیگر داخلی ترکیه در اولویت قرار دارد تا موضوع اخراج شهروندان خارجی و افغان‌ها و شهروندان سوریه‌ای.»

او در مورد نقش افغان‌ها در انتخابات ترکیه می‌گوید دریافت اسناد و مدارک تابعیت در نتیجه فرصت‌های سرمایه گذاری عده افغان‌های واجد شرایط رای‌دهی را در ترکیه افزایش داده است.

«عده‌ای از افغان‌ها در سال‌های دهه۱۹۸۰ به ترکیه آمدند و تابعیت اخذ کردند که در حال حاضر شمار آن‌ها به حدود ۵۰ هزار نفر می‌رسد. اکثریت آنها در منطقه مرزی با سوریه مستقر شده‌اند. تقریبا ۷۰ هزار مهاجر از افغانستان که پس از سال ۲۰۱۰ با استفاده از قانون سرمایه‌گذاری، جایداد (املاک) خریداری کرده و تابعیت بدست آورده‌اند، در شهرهای مختلف ترکیه زندگی می‌کنند. نزدیک به ۱۵ هزار شان در شهر استانبول زندگی می‌کنند و آنها نیز حق رای دارند.»

عزت‌الله سادات از ولایت فاریاب افغانستان و فارغ‌التحصیل رشته پزشکی نظامی از دانشگاه‌های ترکیه است.

او خود را «اولین» مهاجر از افغانستان می‌داند که نامزد پارلمان ترکیه شده است، «من تنها نامزد از حزب 'وحدت بزرگ' هستم. در انتخابات های قبلی بعضی دوستان افغان نامزد بودند، اما با توجه به نظام انتخابات ترکیه، آنها شامل فهرست نهایی نشدند یا هم قابل‌ملاحظه نبودند. من در بین ۳۵ نامزد از حزب وحدت در ردیف ششم هستم.»

آقای سادات می‌گوید که در صورت راه‌یابی به پارلمان، حل مشکلات مهاجران در ترکیه در دستور کارش خواهد بود.