اظهار «تاسف» وزارت خارجه بریتانیا از «خروج آشفته» از افغانستان

متقاضیان تخلیه در فرودگاه کابل پس از ورود طالبان به پایتخت در اواخر اوت ۲۰۲۱

منبع تصویر، AFP

توضیح تصویر، متقاضیان تخلیه در فرودگاه کابل پس از ورود طالبان به پایتخت در اواخر اوت ۲۰۲۱

بعد از انتقادات در مورد نحوه خروج بریتانیا از افغانستان در تابستان گذشته، دولت این کشور اذعان کرده است که باید واکنش خود را به بحران‌های بین المللی بهبود بخشد. وزارت امور خارجه بریتانیا گفته است از اینکه وقت زیادی صرف تصمیم‌گیری در زمان تخلیه بحث‌برانگیز کارکنان یک موسسه خیریه رفاه حیوانات از افغانستان شد «متاسف است».

تحقیقات کمیته روابط خارجی مجلس عوام در ماه می، مدیریت بریتانیا در این بحران را یک «فاجعه» و «خیانتی که احتمالاً به قیمت جان افغان‌ها تمام شد» توصیف کرده است.

خبرنگار دیپلماتیک بی‌بی‌سی، کارولین هاولی می‌گوید گزارش نمایندگان مجلس عوام در اوایل سال جاری در انتقادات از دولت، چند جنبه را برجسته کرد؛ متوجه ناکامی در رهبری شدند، مقام‌های ارشد در زمان سقوط کابل در تعطیلات بودند و ناکامی در از بین بردن اسناد حساس در سفارت بریتانیا در کابل.

یک ناتوانی کامل در برنامه‌ریزی برای کمک به افغان‌هایی که اگرچه مستقیماً برای بریتانیا کار نکرده بودند اما به دلیل ترویج ارزش‌های بریتانیا در خطر بودند.

این تحقیق همچنین نشان داد که روند تخلیه افغان‌های آسیب‌پذیر در معرض آنچه «مداخله سیاسی خودسرانه» خوانده شده، قرار داشته و این مساله در تصمیم‌ برای اولویت‌ دادن به سازمان خیریه حمایت از حیوانات «نوزاد» واضحا دیده می‌شود. توبیاس الوود، نماینده سابق مجلس که وزیر دفاع سابق نیز بود، همچنان نگران افغان‌هایی است که هنوز در معرض خطر طالبان قرار دارند.

او می‌گوید: «ما هزاران نفر را که هنوز در خطر زندگی می‌کنند، رها کرده‌ایم، آنهایی که به نیروهای آیساف کمک کردند، و از تلاش بریتانیا حمایت کردند، اما حالا توسط طالبان تعقیب می‌شوند و یک روند گیج‌کننده و آشفته برای کمک به کسانی که به دنبال خروج از افغانستان هستند، وجود دارد حتی امروز.»

دولت اذعان کرده است که باید درس‌های اساسی از خروج بی‌نظم از افغانستان گرفته شود. وزارت امور خارجه در پاسخ کتبی به استعلام نمایندگان مجلس، گمراه کردن عمدی آنها در مورد تخلیه موسسه خیریه نوزاد را رد کرد.

اما اعتراف کرده که بهبودهایی در نحوه واکنش به بحران‌ها نیاز است و گفته است که مصمم است استانداردها را در آینده افزایش دهد. تام توگنهات، رئیس کمیته روابط خارجی، گفت که امیدوار است این آغاز تلاشی صادقانه برای جبران ناکامی‎هایی باشد که او آن را نقطه سیاهی در کارنامه بریتانیا خواند.

وزارت خارجه بریتانیا اصرار کرده است که اطلاعات در این مورد «با حسن نیت» به نمایندگان پارلمان داده شده و هیچ قصدی برای گمراه کردن وجود نداشته است.

همچنین اذعان شده که یک «اشتباه» در ارتباطات سبب شد که برخی از کارکنان بر این باور باشند که نخست‌وزیری در این مورد تصمیم گرفته که کارکنان موسسه نوزاد در کابل برای تخلیه خواسته شود. دفتر نخست وزیر بریتانیا هر گونه دخالت در این مورد را رد کرده است.

 با این حال، در اوایل سال جاری، در گزارش کمیته روابط خارجی آمده که «چندین مقام ارشد» گفتند که معتقدند بوریس جانسون، نخست وزیر بریتانیا در این روند مداخله کرده است و «هنوز توضیح دیگر قابل قبولی به ما ارائه نشده است».

 در گزارش آمده است که «بعد از مداخله مرموز از جاهای دیگر دولت»، کارکنان موسسه نوزاد «در آخرین لحظه» برای تخلیه فراخوانده شده‌اند، با وجود اینکه معیارهای اولویت‌بندی وزارت خارجه را نداشتند.

 حیوانات این موسسه خیریه توانستند با یک پرواز چارتر خارج شوند که نمایندگان مجلس گفتند که منابع «قابل توجهی» مصرف شده است.

گزارش این کمیته افزوده است که «در تلاش تخلیه با منابع کم در یک دوره حیاتی احتمالاً به قیمت فرصت برای صدها نفر از مردم در خروج از کشور، در نتیجه احتمالاً به قیمت جان افراد تمام شده است.»