تنش میان پاکستان و طالبان؛ «میان همسایگان افغانستان و روسیه تفاهم شده که رژیم طالبان را یکجانبه به رسمیت نشناسیم»

سخنگوی طالبان به اظهار نظر انوارالحق کاکر، نخست وزیر موقت پاکستان واکنش نشان داده است که گفته بود مشکلات با افغانستان زمانی کاهش می‌یابد که در «کابل یک حکومت مشروع باشد». این در حالی است که بیش از ۳۵۰ هزار نفر از پاکستان اخراج اجباری شده‌اند.

اما ذبیح الله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان در قندهار در گفتگو با بی‌بی‌سی اظهارات آقای کاکر را رد کرد و گفت که «یک نظام قانونی در افغانستان وجود دارد که مردم در کنارش ایستاده‌اند.»

سخنگوی طالبان افزود که «آنها خواهان روابط خوب همه کشورها به ویژه پاکستان هستند» اما گفت: «مناسبات می‌تواند بهتر شود اگر رهبری عاقلانه در پاکستان باشد».

آقای کاکر این اظهارات را روز چهارشنبه (۲۵ آبان/عقرب) در مجمعی با حضور کارشناسان بین‌المللی و پاکستانی موسوم به «گفتگوی مارگلا ۲۰۲۳» در انستیتوی تحقیقات سیاستگذاری در اسلام آباد گفته بود.

آقای کاکر در پاسخ به سوالی در ارتباط با مشکلات مناسبات با طالبان گفت: «مشکلات بخش غربی پاکستان با افغانستان زمانی کاهش می‌یابد که کابل یک حکومت مشروع داشته باشد.»

آقای کاکر در سخنرانی اخیر خود گفت با وجود اینکه در دو دهه گذشته میلیاردها دلار در افغانستان سرمایه گذاری شده است، اما یک حکومت مرکزی قوی ایجاد نشده است.

در همین حال، آصف درانی، نماینده ویژه پاکستان در افغانستان نیز در سخنانش در این مجمع گفته است که اسلام آباد قصدی برای به رسمیت شناختن یک‌جانبه حکومت طالبان در کابل را ندارد.

آقای درانی گفته است که «در میان همسایگان همجوار افغانستان و روسیه تفاهمی هست که رژیم طالبان را همزمان و نه یکجانبه به رسمیت بشناسیم.»

با آنهم آقای درانی گفت که کاهش فساد، بهبود امنیت، افزایش درآمدها و مبارزه با مواد مخدر در افغانستان تحت حاکمیت طالبان را منابع بین‌المللی نیز تایید کرده است.

سازمان ملل: بیش از ۳۵۰ هزار افغان بازگشته‌اند که شرایط وخیم دارند

همزمان، کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل می‌گوید بازگرداندن صدها هزار افغان از پاکستان در حالی که بیشتر آنها بدون شغل و خانه پیش از زمستان، بحران انسانی در افغانستان را عمیق‌تر خواهد کرد. این سازمان می‌گوید تاکنون بیش از ۳۵۰ هزار نفر به افغانستان بازگشته‌اند و شمار افرادی که خسته به مرزها می‌رسند و نیاز به کمک اضطراری دارند، همچنان رو به افزایش است.

در بیانیه این سازمان آمده است که این نهاد، آژانس پناهندگان سازمان ملل و سایر آژانس‌های سازمان ملل گزارش‌هایی دریافت کرده‌اند که نشان می‌دهد «پناهندگان ثبت‌نام شده و سایر افغان‌هایی که اسناد قانونی دارند نیز تحت فشار ماموران اجرای قانون مجبور به ترک پاکستان هستند.»

یک مهاجر افغان پس از ۲۳ سال زندگی در پاکستان به این سازمان گفته است «بهتر بود که بروم تا اینکه توسط پلیس گرفته و بازداشت شوم». او افزوده که «در ۲۴ ساعت، زندگی ما تغییر کرد.»

کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل می‌گوید پاکستان میزبان ۱/۳ میلیون پناهجوی ثبت شده افغان است، در حالی که ۸۴۰ هزار نفر دیگر «کارت شهروندی» دارند. تخمین زده می‌شود که ۱/۵ میلیون افغان دیگر بدون هیچ مدرکی در پاکستان زندگی می‌کنند، از جمله حدود ۶۰۰ هزار نفر که پس از روی کار آمدن طالبان در اوت/آگوست ۲۰۲۱ وارد پاکستان شدند.

به گفته این سازمان، در سال‌های اخیر، تعداد پناهجویان افغانی که از طریق برنامه بازگرداندن داوطلبانه کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل به کشورشان باز می‌گردند، نسبتاً کم بوده است، تنها ۶۴۲۴ نفر در سال ۲۰۲۲ بازگشتند. امسال، تعداد بیشتری از پناهندگان به این سازمان مراجعه کرده‌اند که درخواست بازگشت کرده‌اند، و این تعداد در ماه اکتبر پس از پایان ضرب‌الاجل بازگشت به طور چشمگیری افزایش یافته است.

بازگشت کنندگان افغان اجازه بردن پول نقد بیشتر از ۵۰ هزار روپیه (۱۷۳ دلار) ندارند.

اداره هماهنگی کمک‌رسانی سازمان ملل (اوچا) می‌گوید: جمعیت سرسام‌آور هزار افغان بدون مدرک از پاکستان به افغانستان بازگشته‌اند در حالی که بسیاری در شرایط «وخیم و بی‌خانمان» هستند و «نیاز فوری به سرپناه و سایر لوازم و خدمات اولیه دارند.»

به دستور آقای کاکر، از ابتدای ماه نوامبر روند اخراج اجباری مهاجران افغان فاقد مدرک اقامتی از این کشور آغاز شده است و هزاران نفر از دو گذرگاه اصلی، تورخم و اسپین‌ببولدگ در غرب و جنوب کشور مجبور به بازگشت شده‌اند.

نخست وزیر موقت پاکستان چند ماه پیش در گفتگو با یک رسانه محلی، حکومت طالبان را «نامشروع» خوانده بود.

او در ماه سپتامبر سال جاری گفته بود: «در چند سال گذشته با وجود هزینه حدود سه تریلیون دلاری و حضور غربی‌ها، اقتدار مرکزی در افغانستان ایجاد نشد و پروژه غرب موفقیت آمیز نبود.»

نخست وزیر موقت پاکستان بار دیگر تاکید کرد که گروه‌های مسلح تهدیدی برای امنیت پاکستان هستند اما تاکید کرد که نهادهای امنیتی توانایی کنترل آنها را دارند.

او پیشتر گفته بود پس از روی کار آمدن حکومت طالبان در کابل، حملات شبه‌نظامیان در پاکستان «۶۰ درصد افزایش» یافته است.