હમાસના મોટા હુમલોનો તાગ મેળવવામાં ઇઝરાયલની ગુપ્તચર સંસ્થા ચૂકી કેવી રીતે ગઈ?
ઇમેજ સ્રોત, Reuters
- લેેખક, ફ્રૈંક ગાર્ડનર
- પદ, બીબીસી રક્ષા સંવાદદાતા
"અમને નથી ખબર કે આ કેવી રીતે થઈ ગયું?"
આ ઇઝરાયલી અધિકારીઓની પ્રતિક્રિયા છે. જ્યારે મેં આજે પૂછ્યું કે આટલાં બધાં સાધનોથી સજ્જ ઇઝરાયલી ઇન્ટેલિજેન્સ આ હુમલાને જોઈ કેમ ન શક્યું?
શનિવારે સવારે જ્યારે ગાઝા પટ્ટીથી ઇઝરાયલ પર હજારો રૉકેટનો હુમલો કરાઈ રહ્યો હતો તે જ સમયે અનેક પેલેસ્ટાઈનના ફાઇટર ગાઝા પટ્ટી અને ઇઝરાયલ વચ્ચે ભારે સુરક્ષાવાળી સરહદને પાર કરવામાં સફળ રહ્યા.
ઇઝરાયલની ડૉમેસ્ટિક તપાસ એજન્સી શિન બેત, વિદેશોમાં જાસૂસી કરનારી ગુપ્તચર એજન્સી મોસાદ અને શક્તિશાળી ઇઝરાયલ સેના હોવા છતાં કોઈને આ હુમલાનો અણસાર પણ ન આવ્યો.
અથવા તો તેમને ખબર પડી, પણ તો તેને રોકવા માટે કંઈ કરી ન શક્યા.
તાજેતરના સંઘર્ષ પર એક નજર
- હમાસના રૉકેટ હુમલા બાદ ઇઝરાયલે ગાઝા પટ્ટી પર વિનાશક હુમલા શરૂ કર્યા છે.
- ઇઝરાયલના દૂતાવાસે સોશિયલ મીડિયા પર જણાવ્યું છે કે ઇઝરાયલના 100 લોકોનું અપહરણ કરવામાં આવ્યું છે. તેમાં નાગરિકો અને સૈનિકોનો સમાવેશ થાય છે.
- અગાઉ સોશિયલ મીડિયા એક્સ (પહેલાં ટ્વિટર) પર એક પોસ્ટમાં અમેરિકામાં ઇઝરાયલના દૂતાવાસે કહ્યું કે હમાસના હુમલામાં 300થી વધારે ઇઝરાયલી નાગરિકોનું મોત થયું છે અને 1800 ઈજાગ્રસ્ત થયા છે.
- ઇઝરાયલની વાયુસેનાએ ફૂટેજ જાહેર કર્યું હતું જેમાં ગાઝા પટ્ટીમાં કેટલીક ઇમારતો પર હવાઈ હુમલા થતાં જોઈ શકાય છે. આ એ ઠેકાણાં છે જ્યાં હમાસને ટાર્ગેટ કરવામાં આવ્યું છે.
- બીજી તરફ ઇઝરાયલના અધિકારીઓનું કહેવું છે કે તેઓ રહીશોને બહાર કાઢવાનું શરૂ કરી રહ્યા છે.
- ઇઝરાયલની સેનાએ ગાઝાનાં અલગ-અલગ સાત કેન્દ્રોમાં નાગરિકોને પોતાની રીતે શરણ લેવાનું કહી દીધું છે.
- ઇઝરાયલે ગાઝા પટ્ટીમાં હમાસનાં કેન્દ્રો પર હુમલાના હેતુથી આ ઍડવાઇઝરી જાહેર કરી છે.
- ઇઝરાયલની ડિફેન્સ ફોર્સ આઈડીએફએ કહ્યું કે તેના સૈનિકો ઇઝરાયલમાં 22 જગ્યા પર ચરમપંથીઓ સાથે લડી રહ્યા છે. એક નિવેદનમાં સેનાએ બે જગ્યા પર બંધક જેવી સ્થિતિ હોવાની પુષ્ટિ કરી છે.
ઇઝરાયલનું સુરક્ષાકવચ કેટલું શક્તિશાળી છે?
ઇમેજ સ્રોત, REUTERS
એ મનાઈ રહ્યું છે કે પશ્ચિમ એશિયામાં ઇઝરાયલની પાસે સૌથી વ્યાપક અને સંસાધનોથી સજ્જ ઇન્ટેલિજેન્સ એજન્સી છે.
ઇઝરાયલની ગુપ્તચર એજન્સીના એજન્ટો પેલેસ્ટાઈનના ચરમપંથી સમૂહો સિવાય લેબનન, સીરિયા સહિતની જગ્યાએ ઉપસ્થિત છે.
ભૂતકાળમાં ઇઝરાયલની આ એજન્સીએ ચરમપંથી નેતાઓની સટીક રીતે હત્યાઓ કરી છે અને તેમને દરેક હલચલની ઊંડી જાણકારી હોય છે.
End of સૌથી વધારે વંચાયેલા સમાચાર
હવે એજન્ટ કોઈ ટાર્ગેટ કાર પર જીપીએસ ટ્રેકર લગાવી દે તો તેને ડ્રોનથી નિશાન પણ બનાવાય છે. અનેક વાર તો વિસ્ફોટક મોબાઇલ ફોનનો ઉપયોગ પણ કરાય છે.
જમીની સુરક્ષા પણ ચાંપતી હોય છે. ગાઝા અને ઇઝરાયલ વચ્ચેની સરહદ પર મજબૂત વાડ છે. ત્યાં કૅમેરા પણ છે. ગ્રાઉન્ડ મોશન સેન્સર પણ છે અને સેનાનું સતત પેટ્રોલિંગ થાય છે.
દીવાલો પર કાંટાવાળા તાર લગાવેલા છે, જ્યાં આવી ઘૂસણખોરીની શક્યતા ઘટી જાય છે. જેવી આ વખતે થઈ છે.
પણ હમાસના ફાઇટરોએ આ દીવાલોને બુલડોઝરથી તોડી પાડી. તારોને કાપી નાખ્યા અને તેઓ સમુદ્રના રસ્તે પેરાગ્લાઈડરની સહાયતાથી ઇઝરાયલમાં ઘૂસી ગયા.
ઇઝરાયલીઓના નાક નીચે એટલા મોટા પ્રમાણમાં અને એવા તાલમેળ સાથે જટિલ હુમલો થયો જેમાં હજારો રૉકેટ ફાયર કરાયાં. જેનાથી લાગે છે કે હમાસે સૈન્ય કાર્યવાહીનું અસાધારણ સ્તર અપનાવ્યું હતું.
ઇઝરાયલના ગુપ્તચર વિભાગની કેવી રીતે ચૂક થઈ?
ઇમેજ સ્રોત, Reuters
એ નવાઈની વાત નથી કે ઇઝરાયલનું મીડિયા પોતાના દેશની સેના અને રાજકીય નેતૃત્વને સવાલ કરી રહ્યું છે કે ઑક્ટોબર 1973માં યોમ કિપુર યુદ્ધમાં થયેલા આ પ્રકારના આશ્ચર્યજનક હુમલાની 50મી વર્ષગાંઠ પર આ હુમલો કેવી રીતે થયો.
ઇઝરાયલી અધિકારીઓએ મને કહ્યું કે એક મોટી તપાસ શરૂ થઈ ગઈ છે અને 'આ સવાલ વર્ષો સુધી રહેશે.'
પણ ઇઝરાયલ પાસે આ વખતે તેના કરતાં પણ વધુ જરૂરી કામ છે. તેણે પોતાની દક્ષિણી સરહદથી ઘૂસણખોરોને દબોચી લેવાના છે અને સરહદ પર બેરિકેટ કરીને હમાસના ચરમપંથીઓના કબજામાં રહેલા અનેક સમુદાયોને છોડાવવાના છે.
ઇમેજ સ્રોત, REUTERS
જે નાગરિકોને બંધક બનાવાયા છે તેમને છોડાવવા માટે ઇઝરાયલે ઉપાયો શોધવા પડશે. ચાહે એ વાતચીત હોય કે સૈન્ય બચાવ મિશન.
તે એ બધી જ લૉન્ચ સાઇટનો સફાયો કરવાનો પ્રયત્ન કરશે જ્યાંથી ઇઝરાયલમાં રૉકેટ ફાયર કરાયાં. પરંતું આ ઘણુ જ મુશ્કેલ કામ છે, કારણ કે રૉકેટ્સ તો ખૂબ ઓછા સમયમાં જ ક્યાંયથી પણ ફાયર કરી શકાય છે.
પણ ઇઝરાયલની સૌથી મોટી ચિંતા એ છે કે હમાસની અપીલ પર સંઘર્ષમાં સામેલ થનારા અન્ય લોકોને કેવી રીતે રોકી શકાય અને આ લડાઈને પશ્ચિમી કિનારા સુધી ફેલાતી કેવી રીતે રોકી શકાય.
કારણ કે લેબનનથી લાગેલી ઉત્તરીય સરહદ પાર અત્યાધુનિક હથિયારોથી સજ્જ હિજ્બુલ્લાહના ફાઇટરો આ યુદ્ધમાં સામેલ થઈ શકે છે.
