Col Michael Randrianirina: Ibyo tuzi kuri uyu mugabo utari uzwi cyane ubu wabaye umusirikare urimo kuvugwa henshi

Iyo ubaza ibya Col Michael Randrianirina ku kirwa cya Madagascar mbere y'impera z'icyumweru gishize, nta bisubizo byinshi wari kubona.

Gusa mu minsi itatu gusa, yahindutse umuntu ukomeye kurusha abandi muri iki gihugu kandi urimo kuvugwa henshi ku isi.

Kuzamuka kwe gutunguranye kwatangiye ku wa gatandatu, ubwo nk'umugaba w'umutwe w'ingabo wa CAPSAT yayoboye abasirikare be rwagati mu murwa mukuru Antananarivo, akiyunga ku bihumbi by'abigaragambya biganjemo urubyiruko basaba ko perezida yegura.

Amaherezo, Perezida Andry Rajoelina yahunze igihugu maze Inteko Ishingamategeko imukuraho, Col Randrianirina w'imyaka 51 yahageze imbere y'ingoro perezida w'igihugu yavuyemo agahunga, maze abwira isi ko CAPSAT ifashe ubutegetsi.

Urukiko rurengera itegeko nshinga rwahise rumwemeza nk'umukuru w'igihugu, nubwo perezida wakuweho agishimangira ko ari we mukuru w'igihugu wemewe.

Randrianirina ni umugabo udafite byinshi bizwi kuri we muri rusange – uretse kuba umukuru w'umutwe w'ingabo ukomeye kurusha iyindi muri Madagascar.

Ibyo tuzi ni uko yavukiye i Sevohipoty, agace kari mu majyepfo y'iki kirwa kinini kurusha ibindi muri Afurika.

Ku butegetsi bwa Perezida Hery Rajaonarimampianina, yabaye guverineri w'intara y'iwabo ya Androy hagati ya 2016 na 2018.

Nyuma Randrianirina yabaye umukuru wa batayo y'ingabo yo mu mujyi wa Toliara, umwanya yabayeho kugeza mu 2022.

Randrianirina yari umugabo unenga Perezida Rajoelina – umucuruzi wagiye ku butegetsi mu 2009, akegura mu 2013, akagaruka nyuma y'imyaka itanu atsinze amatora.

Mu Ugushyingo (11) 2023, Randrianirina yafungiwe muri gereza nkuru nta rubanza aciriwe, yashinjwaga kugumura abasirikare no gutegura guhirika ubutegetsi.

Amahuriro y'abanyeshuri, amatsinda y'abasirikare, n'abanyepolitike bamwe na bamwe bavuze ko Randrianirina yafunzwe arengana ku mpamvu za politike, maze arekurwa muri Gashyantare(2) mu mwaka wakurikiyeho wa 2024.

Amasaha macye mbere yo gutangaza ko ari we wafashe ubutegetsi muri Madagascar, Randrianirina yari yabwiye BBC ko ari 'umukozi' wa rubanda. Yabonekaga nk'umugabo wakira abantu neza, wiyizeye, utuje – udafite ubwirasi.

Umunyamakuru Rivonala Razafison wo muri iki gihugu amusobanura "nk'uworoheje ariko ukaze", "udaca ku ruhande" kandi "ukunda igihugu".

Nta gushidikanya ko Randrianirina afite ibyo yibaza ku gihugu cye n'uburyo kigifitweho ijambo n'Ubufaransa, igihugu cyakoronije Madagascar kugeza mu 1960.

Asabwe na BBC gusubiza ibibazo yabazwaga mu Gifaransa, ururimi rwemewe muri Madagascar, Randrianirina yarasubije ati: "Kuki ntavuga mu rurimi rwanjye, Malagasy?" yongeraho ko adakunda guha ikuzo ururimi rw'umukoloni.

Uyu ukuriye umutwe wa CAPSAT yabwiye itangazamakuru muri iki gihugu ko, kuva ubu, icyo ashyize imbere ari "imibereho myiza" y'abaturage – ikibazo gikomeye mu gihugu aho abasaga 75% babayeho munsi y'umurongo w'ubukene.

Yavuze ko igisirikare kizategeka imyaka ibiri gifatanyije na guverinoma y'abasivile mbere y'uko haba amatora.

Amasoko yabwiye ibiro ntaramakuru Reuters ko Randrianirina arahira mu munsi umwe cyangwa ibiri iri imbere – umuhango uza kuba iherezo rya serwakira y'iminsi micye ishize yamuvanye ku kuba umugabo utari uzwi cyane akaba umusirikare ubu buri wese arimo kuvugaho.