North Korea yategetse kujya muri guma mu rugo kubera abanduye Covid 'ba mbere' bemejwe na leta

Umukozi wo mu rwego rw'ubuvuzi atera umuti mu iduka i Pyongyang mu rwego rwo kwirinda Covid-19, ku itariki ya 27 y'ukwezi kwa cyenda mu 2021.

Ahavuye isanamu, AFP

Insiguro y'isanamu, Kuva mu mezi ya vuba ashize, abakozi bo mu rwego rw'ubuvuzi muri Koreya ya ruguru bamaze igihe batera imiti yica udukoko ahahurirwa n'abantu benshi
    • Umwanditsi, Frances Mao
    • Igikorwa, BBC News

Koreya ya ruguru yategetse igihugu cyose kwinjira muri guma mu rugo nyuma yo kwemeza abo ivuga ko ari abantu ba mbere banduye Covid.

Ibitangazamakuru bya leta byatangaje ko ubwandu bw'ubwoko bwa Covid yihinduranyije bwa Omicron bwabonetse mu murwa mukuru Pyongyang, ariko ntibyatangaje umubare w'abanduye.

Igitangazamakuru KCNA cyatangaje ko umutegetsi mukuru wa Koreya ya ruguru Kim Jong-un yasezeranyije kurandura iki kiza, icyo gitangazamakuru cyise ikintu "cyihutirwa gikomeye mu gihugu" cyameneye mu "birindiro by'akato" k'igihugu.

Ariko abakurikiranira hafi ibibera muri Koreya ya ruguru bemeza ko iyi virusi imaze igihe kirekire iri muri iki gihugu.

Abo hanze y'igihugu bavuga ko imibiri y'abaturage miliyoni 25 batuye Koreya ya ruguru ifite intege nkeya, kuko iki gihugu nta nkingo za Covid-19 cyigeze gitera abaturage bacyo, kikaba cyaranze inkingo cyari cyemerewe n'amahanga za Sinovac zikorerwa mu Bushinwa n'iza AstraZeneca.

Banafite impungenge ku rwego rw'ubuvuzi rucyennye rwa Koreya ya ruguru.

Uburyo bw'ingenzi Koreya ya ruguru yakoresheje mu kurwanya Covid ni ubwo gufunga imipaka n'amahanga. Yabaye mu bihugu bya mbere byafunze imipaka yabyo mu kwezi kwa mbere mu 2020.

Ariko ibi byatumye ubukungu buzahara, habaho n'ikibazo cy'ibiribwa bicyeya, kuko iby'ingenzi byoherezwa muri iki gihugu gicyennye byagabanutse bikomeye.

Kuri uyu wa kane, igitangazamakuru KCNA cyatangaje ko Kim yategetse ubugenzuzi bwa virusi "bwihutirwa bwo ku rwego rwo hejuru rushoboka", busa nkaho burimo n'amategeko ya guma mu rugo mu duce runaka n'amategeko agenga guterana ahakorerwa akazi.

Icyo gitangazamakuru cyo muri Koreya ya ruguru cyongeyeho ko umuntu wa mbere wasanzwemo Omicron amakuru avuga ko yatahuwe mu murwa mukuru mu minsi ine ishize.

Abaturage bo mu duce tumwe twa Pyongyang bari bamaze iminsi itari munsi y'ibiri barashyizwe muri guma mu rugo mbere yuko ubu bwandu butangazwa, nkuko bivugwa n'urubuga NK News rw'i Séoul mu murwa mukuru wa Koreya y'epfo rukurikirana ibibera mu ya ruguru.

Leta ya Koreya y'epfo yavuze ko yongeye kwemerera ubufasha Koreya ya ruguru bujyanye n'aya makuru y'ikiza cyahadutse. Koreya ya ruguru nta cyo irasubiza.

Kuva icyorezo cyatangira, hagiye haba amakuru menshi ataremejwe na leta yuko hari ubwandu bwa Covid mu gihugu.

Ubushinwa na Koreya y'epfo, ibihugu bituranyi bya Koreya ya ruguru, na byo byabonetsemo ibiza bya Covid, ndetse Ubushinwa ubu burimo kugorwa no guhagarika inkubiri za Omicron.

Mu kwezi kwa gatandatu mu 2021, ibitangazamakuru bya leta ya Koreya ya ruguru byatangaje ko Kim yacyashye (yanenze) abategetsi bo ku rwego rwo hejuru kubera "ikintu kibi" gifitanye isano na Covid, ariko ntiyatanga amakuru arambuye kuri icyo kintu.

Nyuma yaho mu kwezi kwa cyenda, leta yakoresheje akarasisi ka gisirikare karimo imirongo y'abasirikare bambaye imyambaro (amakoti) y'ubwirinzi bw'ubuvuzi hamwe n'udupfukamunwa.

Iyo myambarire abasesenguzi bamwe bayibonye nk'ikimenyetso cyuko hari umutwe wa gisirikare wihariye washyizweho mu gufasha gukumira ikwirakwira rya Covid.