سفر به فضا چگونه دیدگاه سونیتا ویلیامز را نسبت به زمین تغییر داد؟

«وقتی از آن بالا به زمین نگاه می‌کنید، دعوا کردن و جنگیدن واقعا عجیب و بی‌معنا به نظر می‌رسد.»

برای سونیتا (سونی) ویلیامز فضانورد ناسا که نزدیک به سه دهه از دوران حرفه‌اش را با ناسا کار کرده است منظره زمین از فضا اثری ماندگار در ذهنش برجا گذاشته است؛ اثری که نگاه او به انسانیت، فن‌آوری و مفهوم خانه را تغییر داده است.

ویلیامز ۶۰ ساله در جریان یک مأموریت بلندمدت در ایستگاه بین‌المللی فضایی بیش از ۶۰۰ روز را در مدار زمین سپری کرد و ریکارد بیشترین تعداد راهپیمایی فضایی انجام شده توسط یک زن را به نام خود ثبت کرده است.

او می‌گوید: «از فضا مرزها و درگیری‌ها کم اهمیت و ناچیز به نظر می‌رسند.»

می‌گوید: « وقتی از بالا به سیاره‌مان نگاه می‌کنید متوجه می‌شوید که ما همه با هم در همین یک مکان زندگی می‌کنیم، همان آب ، همان هوا و همان خشکی.»

او به این باور است که این دیدگاه ارزش همدلی را پررنگ‌تر می‌سازد.

او می‌گوید: «شاید برای همه ما لازم باشد برای مدتی مکث کنیم، به جایی در دل طبیعت برویم و به حرف‌های یکدیگر گوش بدهیم، چون احتمالا هر کسی حرف قابل تأملی برای گفتن دارد.»

سفری چند روزه که نه ماه طول کشید

ویلیامز پس از ۲۷ سال خدمت در ناسا در دسمبر ۲۰۲۵ بازنشسته شد. او می‌گوید وقتی به عقب می‌نگرد به مأموریت‌هایش نه بلکه به همکارانش فکر می‌کند.

می‌گوید: «به همه آدم‌های فوق‌العاده‌ای فکر می‌کنم که مرا رهنمایی کردند، به من آموزش دادند و کمک کردند به آن نقطه برسم.»

آخرین پرواز فضایی او ۲۰۲۴ قرار بود فقط چند روز دوام کند اما مشکلات فنی فضاپیمای استارلاینر شرکت بوئینگ باعث شد که این مأموریت بیش از ۹ ماه دوام کند.

او با آرامش با این شرایط کنار آمد چرا که عاشق بودن در فضا بود.

می‌گوید: «این فرصت را داشتم که کارهای زیادی را که دوست دارم انجام دهم؛ نگاه کردن از پنجره، نوشتن یادداشت‌های روزانه، انجام آزمایش‌ها. آن‌جا یک آزمایش‌گاه شگفت‌انگیز است.»

روزهای او پر بود از انجام آزمایش‌های علمی، آموزش کار با بازوی رباتیک، تعمیر تجهیزات، کنفرانس با تیم‌های زمینی و ساعت‌ها ورزش روزانه.

او می‌گوید: «هر روز متفاوت است و همین باعث می‌شود خیلی لذت‌بخش باشد.»

اما از نظر احساسی، این اقامت طولانی سخت‌تر بود؛ او برای وقت‌گذرانی با خانواده‌اش برنامه‌هایی داشت، از جمله با مادرش که بیش از ۸۰ سال سن دارد.

او می‌گوید: «احساس می‌کردم کمی از زمانم از دست رفته، چون کنار او نبودم و نتوانستم وقت زیادی را با خواهرزاده و برادرزاده‌ام بگذرانم.»

با این حال، حمایت خانواده‌اش به او قوت قلب داد.

او می‌گوید: «به من گفتند: برو، آن بالا خوش بگذران، ما را هم با خودت ببر و هر وقت شد، با یک فضاپیمای امن برگرد. همین حرف‌ها واقعاً به من آرامش داد.»

بازگشت به هندِ در حال تغییر

ویلیامز که ریشه‌ هندی دارد، به‌تازگی پس از بیش از یک دهه برای نخستین بار به هند سفر کرد تا در جشنواره ادبیات کرالا در شهر کوژیکودی شرکت کند.

او در جریان سفرش به دهلی و کرالا با دانشجویان، دانشمندان و حاضران در جشنواره دیدار کرد و درباره زندگی‌اش در فضا و فصل پایانی غیرمنتظره دوران حرفه‌ای خود سخن گفت.

به گفته او، هر بار سفر به هند تفاوت چشمگیری با سفر قبلی دارد. این بار بیش از هر چیز، جاه‌طلبی رو‌به‌رشد هند در حوزه علم و نوآوری توجهش را جلب کرده است.

او می‌گوید: «مردم آماده‌اند انواع چالش‌ها را در حوزه فناوری بپذیرند و این شامل عرصه فضانوردی هم می‌شود.»

پیوند او با هند کاملاً شخصی و عمیق است؛ در روستای اجدادی‌اش جولاسان در ایالت گجرات، ساکنان سال‌هاست که موفقیت‌های او را موفقیت‌های خودشان می‌دانند و جشن می‌گیرند.

او گفت: «واقعا زیاد لطف می‌کنند. من همراه پدرم و خانواده‌ام آنجا بوده‌ام و همین موضوع آن را حتی احساسی‌تر می‌کند. من مردم آنجا را می‌شناسم.»

هوش مصنوعی، اکتشاف و ظرفیت هند

ویلیامز هوش مصنوعی را ابزاری قدرتمند در علم و مأموریت‌های فضایی توصیف می‌کند، اما با محدودیت‌هایی مشخص.

او می‌گوید: «هوش مصنوعی می‌تواند داده‌ها را بسیار سریع‌تر پردازش کند، محاسبات عددی انجام دهد و اطلاعات را دسته‌بندی کند. و ربات‌ها می‌توانند کارهای تکراری را انجام دهند تا انسان‌ها بتوانند بر تصمیم‌گیری تمرکز کنند.

اما این همه‌چیز نیست. هوش مصنوعی ابزاری است برای کمک به ما تا فراتر برویم و بیشتر کشف کنیم.»

او در خصوص هند می‌گوید که این کشور «نیروی انسانی و مغزهای متفکر فراوانی دارد که می‌توانند کارهای شگفت‌انگیزی انجام دهند».

در همین حال، ویلیامز که می‌گوید «اصلاً انتظار نداشتم شغلم به رفتن به فضا ختم شود»، امیدوار است مرحله بعدی زندگی‌اش با سفر، خانواده و چالش‌های تازه شکل بگیرد.

او امیدوار است بخش‌های بیشتری از هند را کشف کند؛ از سواحل کرالا گرفته تا کوه‌های لداخ.

او می‌گوید: «من آدم کوهستانم. باید یک روزی به آن سمت بروم.»

او در پایان، با تأمل درباره آنچه فضا به او آموخته است، مکثی می‌کند و می‌گوید: «صبور باشید. و به حرف‌های یکدیگر گوش دهید.»