شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
معاون وزیر خارجه ایران به بیبیسی: آماده سازش برای رسیدن به توافق هستهای با امریکا هستیم
- نویسنده, لیز دوسِت
- شغل, خبرنگار ارشد بینالمللی
- در, از تهران
- نویسنده, جرمی کولی
- در, از لندن
- زمان مطالعه: ۶ دقیقه
معاون وزیر خارجه ایران در مصاحبه با بیبیسی گفت در صورتی که امریکا مایل به گفتوگو در مورد لغو تحریمها باشد، تهران نیز آماده است برای رسیدن به توافق هستهای سازشهایی را مدنظر قرار دهد.
مقامهای امریکایی بارها گفته اند که این ایران است که مانع اصلی پیشرفت در مذاکرات است نه امریکا.
مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، روز شنبه گفت که دونالد ترامپ رئیسجمهور این کشور ترجیح میدهد با ایران به توافق برسد اما انجام چنین توافقی با این کشور «بسیار دشوار» است.
اما مجید تختروانچی، معاون وزیر امور خارجه ایران، در مصاحبهای با بیبیسی در تهران گفت: «توپ در میدان امریکا است تا ثابت کند که میخواهد به توافق دست یابد یا خیر.» او افزود: «اگر آنها صادق باشند، مطمئنم در مسیر توافق قرار خواهیم گرفت.»
همزمان با تقویت حضور نظامی امریکا در منطقه دونالد ترامپ تهدید کرده است که اگر توافقی برای محدودسازی برنامه هستهای ایران حاصل نشود، به این کشور حمله خواهد کرد.
ترامپ این مسأله را پس از سرکوب خشونتآمیز اعتراضات سراسری ضد حکومتی در ماه گذشته مطرح کرد. به گفته سازمانهای حقوقبشری هزاران نفر در جریان سرکوب اعتراضات کشته شدند.
ایران و امریکا در اوایل ماه فبروری گفتوگوهای غیر مستقیم را به منظور دستیابی به توافق هستهای در کشور عمان آغاز کردند. آقای تختروانچی تأیید کرد که دور دوم مذاکرات روز سهشنبه در ژنو برگزار میشود.
او گفت: «این گفتوگوها کم و بیش در نتیجه مثبتی داده است اما برای قضاوت هنوز خیلی زود است.»
ترامپ نیز این مذاکرات را مثبت توصیف کرده است.
معاون وزیر خارجه ایران به رقیقسازی یورانیم ۶۰ درصد غنیسازی شده این کشور به عنوان نشانهای از تمایل به سازش اشاره کرد.
غنیسازی یورانیم تا ۶۰ درصد (سطحی نزدیک به درجه تسلیحاتی) گمانهزنیها در مورد برنامه ایران برای ساخت سلاح هستهای را تقویت میکند؛ موضوعی که ایران همواره رد کرده است.
آقای تختروانچی به بیبیسی گفت: «ما حاضریم در رابطه به این موضوع و هر مسأله مرتبط به برنامه هستهای خود صحبت کنیم اگر آنها تمایل داشته باشند در رابطه به تحریمها صحبت کنند.»
او روشن نکرد که منظورش لغو همه تحریمهاست یا بخشی از آن.
معاون وزارت خارجه ایران در پاسخ به این سوال که آیا کشورش حاضر است ذخایر بیش از ۴۰۰ کیلوگرامی یورانیم فوق غنیسازی شده اش را مانند توافق هستهای ۲۰۱۵ به خارج بفرستد، گفت:« برای گفتن اینکه در مسیر مذاکرات چی اتفاقی خواهد افتاد خیلی زود است.»
روسیه که ۱۱ هزار کیلوگرام یورانیم غنیسازی شده ایران را در چارچوب توافق هستهای چندجانبه ۲۰۱۵ پذیرفت حاضر است بار دیگر این مواد را بپذیرد. امریکا سه سال بعد از این توافق خارج شد.
گزارشهای دیگر در رسانهها شامل پیشنهادی از سوی تهران برای تعلیق موقت غنیسازی هستهای نیز بوده است.
یکی از خواستههای ایران این بودهاست که مذاکرات صرفا بر پرونده هستهای متمرکز باشد، و تختروانچی گفت: «برداشت ما این است که آنها به این نتیجه رسیده اند که اگر میخواهید توافقی حاصل شود، گفتوگو باید بر سر برنامه هستهای ما متمرکز باشد.»
اگر این موضوع تأیید شود، گامی کلیدی برای ایران خواهد بود. تهران همواره خواستههای واشنگتن بر توقف کامل غنیسازی یورانیم را مانعی بر سر هرگونه توافق دانسته است.
توقف غنیسازی خط سرخ ایران است و آن را نقض حقوق خود بر اساس معاهده عدم اشاعه تسلیحات هستهای تلقی میکند.
آقای تختروانچی میگوید: «مسأله توقف کامل غنیسازی یورانیم دیگر مطرح نیست و از نظر ایران، دیگر روی میز مذاکرات نیست.»
این با اظهارات دونالد ترامپ که روز جمعه به خبرنگاران گفت « ما غنی سازی یورانیم نمیخواهیم» کاملا در تضاد است.
مذاکرهکننده ایرانی همچنین تأکید کرد که تهران حاضر نیست در باره موشکهای بالستیک خود با مذاکرهکنندگان امریکایی گفتوگو کند. موضوعی که یکی از مطالبات اسرائیل بوده است؛ کشوری که به وسیله این موشکها هدف قرار گرفتهاست.
گنجاندن این موضوع همراه با حمایت ایران از گروههای مسلح در منطقه در هر توافقی، از مواردی بودهاند که از سوی مقامهای امریکایی به شمول مارکو روبیو بر آن تأکید شده است.
مجید تختروانچی تأکید کرد: «زمانی که به وسیله امریکا و اسرائیل مورد حمله قرار گرفتیم، این موشکهای ما بود که ما را نجات داد؛ حالا چطور میتوانیم خودمان را از تسلیحات دفاعی محروم کنیم؟»
این دیپلمات ارشد که نقش کلیدی در مذاکرات کنونی دارد، (همانگونه که نقش کلیدی در مذاکرات یک دهه پیش داشت) همچنین نسبت به پیامهای متناقض امریکا ابراز نگران میکند.»
او گفت: «ما میشنویم که آنها به مذاکرات علاقه دارند. آنها این را به طور علنی گفته اند؛ و در گفتوگوهای خصوصی از طریق عمان نیز گفتهاند که مایل اند این مسائل به گونه مسالمتآمیز حل و فصل شوند.»
اما ترامپ در تازهترین اظهارتش به تغییر رژیم در ایران اشاره کرد و گفت: «به نظر میرسد این بهترین اتفاقی باشد که میتواند رخ دهد.»
تختروانچی اما با اشاره به پیامهایی که از طریق سعید بدر بن حماد ابوالسعیدی، وزیر خارجه عمان و اصلیترین میانجی عرب، و دیگر قدرتهای منطقهای به شمول قطر به ایران فرستاده میشود، گفت: « ما چنین چیزی را در پیامهای خصوصی نمیشنویم.»
معاون وزارت خارجه ایران همچنین نسبت به افزایش حضور نظامی امریکا در منطقه ابراز تردید کرد و هشدار داد که جنگی دیگر « تجربهای دردناک و برای همه بد خواهد بود.. همه آسیب خواهند دید، به ویژه کسانی که این تجاوز را آغاز کنند.»
او اضافه کرد: «اگر إحساس تهدید کنیم به آن پاسخ خواهیم داد.»
در پاسخ به این پرسش که آیا ایران کارزار نظامی امریکا را نبردی برای بقا تلقی خواهد کرد یا نه گفت: «عاقلانه نیست که حتی به چنین سناریویی خطرناکی فکر کنیم چرا که کل منطقه به آشوب کشیده خواهد شد.»
ایران بارها تأکید کرده که پایگاههای نظامی امریکا در منطقه به عنوان هدف مشروع دیده خواهد شد.
در حملات پیشین به شمول حمله به پایگاه نظامی العدید در قطر پس از حمله امریکا به نیروگاه هستهای ایران در ماه جون، ایران از وارد کردن تلفات به امریکاییها خوددای کرده بود.
او در پاسخ به استقرار بیش از ۴۰ هزار سرباز امریکایی در منطقه گفت: «این بازی کاملات متفاوتی خواهد بود.»
مقامهای ارشد ایرانی در حال گفتوگوهای فشرده با همتایان خود در منطقه هستند؛ مقامهایی که آنها نیز به نوبه خود با رئیسجمهور امریکا تماس گرفته اند تا در باره ضرورت جلوگیری از جنگی که پیامدهای گسترده خواهد داشت، هشدار دهند.
تختروانچی میگوید: «ما در منطقه تقریبا یک اجماع کامل علیه جنگ میبینیم.»
ایران بارها اسرائیل را متهم کرده است که تلاش میکند مسیر مذاکرات را تخریب کند.
او اضافه کرد: «ما امیدوار هستیم که میتوانیم از طریق دیپلماسی به نتیجه برسیم اما ۱۰۰ درصد مطمئن نیستیم.» او تأکید کرد:«ایران باید هوشیار باشد تا غافلگیر نشود.»
این اشارهای است به جمله غیرمترقبه اسرائیل در ماه جون گذشته موسوم به جنگ ۱۲ روزه که تنها چند روز پیش از آن صورت گرفت که ایران برای ششمین دور گفتوگوهای غیر مستقیم با استیف ویتکاف نماینده امریکا در عمان حاضر میشد.
این مسأله باعث شده ایرانیان اعتماد اندکی به مذاکرات با امریکا داشته باشند.
گفته میشود ایران از نبود پیشرفت در مذاکرات سال گذشته ناخوشنود بوده است. ویتکاف اغلب درجلساتی با موضوعات بسیار تخصصی و پیجیده بدون حضور کارشناسان فنی شرکت میکرده است.
مقامهای ایرانی از رئیسجمهور این کشور مسعود پزشکیان انتقاد کرده اند که توافقها و تفاهمهایی که در یک دور گفتوگوها حاصل میشود همواره به دورهای بعدی معطل میشوند.
حضور جرد کوشنر، داماد رئیسجمهور ترامپ، در دور اخیر گفتوگوها در اوایل ماه فبروری از سوی ایرانیان به عنوان نشانه مثبت از افزایش توجه امریکا تلقی شده است.
در مقابل، پرسشهایی در رابطه به آمادگی ایران برای اتخاذ تصامیم دشوار که برای هر توافقی نیاز است، مطرح شده است.
بسیاری از ناظران نسبت به دستیابی به توافقی جدید به دیده شک مینگرند اما مجید تختروانچی میگوید: «ایران به امید دستیابی به توافق وارد دور بعدی مذاکرات در ژنو میشود.»
او افزود: «ما تلاش خود را خواهیم کرد اما طرف مقابل نیز باید صادق باشد.»
لیز دوسِت خبرنگار ارشد بینالمللی با پذیرفتن این شرط از ایران گزارش میدهد که هیچ یک از مطالب او در بخش فارسی بیبیسی نشر نشود. این محدودیتها برای همه رسانههای بینالمللی که در ایران فعالیت میکنند اعمال میشود.
