Defnyddio iaith - berfau ac arddodiaidAdnabod ffurfiau berfol

Heb ferfau ni fyddai modd i ni ysgrifennu brawddegau synhwyrol gan mai berf sy'n dynodi gweithred, amser a pherson. Ond wyt ti'n deall y gwahaniaeth rhwng berf orchmynnol a berf gryno?

Part ofCymraegGramadeg

Adnabod ffurfiau berfol

CywirAnghywir
Gwelais i giGwelodd fi gi
Canodd e gânCanodd ti gân
Aeth e/hi allanAeth fi allan
Nofiant hwy yforyNofiaf hwy yfory
Cawsoch chi wobrCawsant chi wobr
CywirGwelais i gi
AnghywirGwelodd fi gi
CywirCanodd e gân
AnghywirCanodd ti gân
CywirAeth e/hi allan
AnghywirAeth fi allan
CywirNofiant hwy yfory
AnghywirNofiaf hwy yfory
CywirCawsoch chi wobr
AnghywirCawsant chi wobr

Beth sy'n gyffredin yn yr enghreifftiau anghywir sydd yn y tabl uchod? Edrycha ar Gwelodd fi gi. Yr ateb cywir yw Gwelodd e gi gan mai Gwelais yw'r ferf gyfatebol i'r unigol fi. Os wyt ti'n cael trafferth, cofia redeg y ferf i sichrau bod yna gytundeb rhwng y person a'r ferf.

Gwelais iGwelson ni
Gwelaist tiGwelsoch chi
Gwelodd e/hiGwelson nhw
Gwelais i
Gwelson ni
Gwelaist ti
Gwelsoch chi
Gwelodd e/hi
Gwelson nhw

Mae'r gorchmynnol yn ffurf ferfol gyffredin. Gan amlaf berfau sy'n gorffen gydag –i, –io neu –u yw'r ffurfiau gorchmynnol.

BerfenwBônGorchmynnol
FfonioFfoni-Ffonia
YsgrifennuYsgrifenn-Ysgrifenna
GweithioGweith-Gweithia
StopioStop-Stopia
DihunoDihun-Dihuna
NeidioNeidi-Neidia
CysguCysg-Cysga
BerfenwFfonio
BônFfoni-
GorchmynnolFfonia
BerfenwYsgrifennu
BônYsgrifenn-
GorchmynnolYsgrifenna
BerfenwGweithio
BônGweith-
GorchmynnolGweithia
BerfenwStopio
BônStop-
GorchmynnolStopia
BerfenwDihuno
BônDihun-
GorchmynnolDihuna
BerfenwNeidio
BônNeidi-
GorchmynnolNeidia
BerfenwCysgu
BônCysg-
GorchmynnolCysga

Question

Rhestra ffurfiau gorchmynnol unigol y berfenwau isod.

BerfenwGorchmynnol
Cerdded
Coginio
Edrych
Rhedeg
Deffro
Gwrando
Cysgu
BerfenwCerdded
Gorchmynnol
BerfenwCoginio
Gorchmynnol
BerfenwEdrych
Gorchmynnol
BerfenwRhedeg
Gorchmynnol
BerfenwDeffro
Gorchmynnol
BerfenwGwrando
Gorchmynnol
BerfenwCysgu
Gorchmynnol