Биродар Абдураимов ўзбек футболи тарихида энг кучли ўйинчилардан бири сифатида эътироф этилади

Афсонавий ўзбек футболчиси, Ўзбекистон футболида Абдураимовлар сулоласига асос солган, ўзбек футболи тарихида энг кучли ҳужумчилардан бири сифатида эътироф этилган Биродар Ҳасанович Абдураимов муштарийларимиз саволларига жавоблари билан:

Би-би-си: Биродар ака, муштарийларимиз сизга ўнлаб саволлар йўллашибди. Биргина Нью Йоркдан Алишернинг ўзлари 10 га яқин савол юборганлар. Мен эфир вақтини инобатга олган ҳолда улардан айримларига тўхталиб ўтаман. Алишер, "Ассалому алайкум, Биродар ака. Сизнинг ўйинларингизни бевосита кўрмаган бўлсам ҳам катта ёшли кишилардан кўп эшитганман. 94-йилдаги улкан ғалабамизда Сизнинг хизматингиз беқиёс деб биламан. Саволим, нима учун шунча вақтдан бери бошқа кўзга кўринарли ютуқларга эришилмади? Бугунги кундаги ўзбек футболи даражасидан кўнглингиз тўладими? Нима сабабдан миллий жамоамизда мураббийлар жуда тез алмаштирилмоқда, уларга кўпроқ вақт берилса бўлади-ку?" деб сўраяптилар:

Биродар Абдураимов: Биринчидан укамиз Алишержонни Янги йил билан табриклайман. Ўтган йилги мавсумда бизнинг терма жамоамиз, айниқса, ёшлар миллий жамоаси Жаҳон чемпионатига чиқди. Бундан ташқари, Футбол федерациямизнинг раиси ҳозир жуда кўп ишларни амалга ошираяптилар. Масалан, ҳозир 40 минг кишига мўлжалланган янги стадион қурилмоқда. Мана, терма жамоамиз ҳам Жаҳон чемпионатига чиқиш учун ҳаракат қилаяпти. Лекин учинчи ўринни олгандан кейин финал босқичида тағин учрашувлар бўлади. Бизда чиқишга ҳаракат бор. Агар мураббийларнинг алмашиши масаласига келадиган бўлсак, ҳозир ўзи илгари футбол ўйнаган, ёш футболчиларимиздан бўлган Миржалол Қосимов терма жамоамиз мураббийси бўлди. Мен спорт директори сифатида ёрдам бераяпман. Ўйлайманки, муваффақиятлар бўлади. Ҳозир тўғри йўлда юрибмиз. Мураббийларни алмаштириш масаласи тўхтатилди. Алишержон нима бўлмасин, бу йил Худо хоҳласа муваффақият бўлади.

Би-би-си: Алишер яна, "Миржалол Қосимов ҳақида фикрингиз, яқин 3-4 йилда Миржалолнинг ўрнини боса оладиган ўзбек футболи келажаги бўлган ўйинчини кўрасизми?" деб қизиққанлар:

Биродар Абдураимов: Миржалол Қосимов жуда ажойиб футболчи эди. Ҳозир, мана терма жамоамизда мураббий. Лекин унинг ўрнини босадиган бир футболчи йигитимиз бор Сервер Жеппаров деган. Бу йигит ҳозир Осиёда энг кучли футболчи деб тан олинди. Мен ўйлайманки, шу йигит Миржалол Қосимовнинг ўрнини босади, босди ҳам. Нега деганда бизда Ўзбекистон бўйича Осиёда энг яхши футболчи деб ном олган биринчи ўйинчи шу Сервер Жеппаров бўлди. Бундан олдин ҳам Шацких, бошқалар бор эди. Лекин Жеппаров ўша позицияда, Миржалолнинг ўрнида ўйнарди-да. Шунинг учун ҳам шу йигит Миржалолнинг ўрнини босди, десак хато қилмаймиз.

Би-би-си: Биродар ака, Алишер сўнгги саволлар ўлароқ, "Эшитишимча, терма жамоага аъзо бўлиш учун ҳам таниш-билиш бўлиши керак экан. Сизнингча, ўзбек футболида ҳозирги кунда таниш-билишчилик, порахўрлик борми?" деб сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Биласизми, футбол – марду майдон, ҳеч қанақа таниш-билиш мумкин эмас. Нега деганда, футбол майдонида халқ кўради-ку ўйинларни, ким кучли, ким кучсиз эканлигини билади-ку!.. Шунинг учун ҳам мен ўйлайманки, футбол майдонида ким кучли бўлса, ўша ютиб чиқади. Шунинг учун ҳам бу ерда таниш-билиш бўлмайди. Минг таниш бўлса ҳам, ўша футболчи терма жамоага муносиб бўлмаса, қандай қилиб уни таниш орқали терма жамоага чақириш мумкин?! Терма жамоа мураббийлари ҳаммаси уларни текшириб, ўтказамиз-ку. Минг таниши бўлса ҳам, биз норози бўламиз, нега деганда Ўзбекистон терма жамоасининг ютқизишини хоҳламаймиз-ку! Шунинг учун ҳам бу нотўғри фикр!

Би-би-си: Қозоғистондан Дурбек эса, "Ўзбек футболининг ривожланишига нима етишмайди?" деб савол йўллаганлар:

Биродар Абдураимов: Ўзбек футболининг ривожланиши деганда, масалан, биз халқаро учрашувларни камроқ ўтказаяпмиз. Ўша Оврўпо жамоалари, бошқа жамоалар билан. Уларнинг келиши бизга қийин бўлаяпти. Мана, Японияни олайлик, Кореяни олайлик ёки бошқа жамоаларни олсак, улар ҳар йили 20-30 талаб халқаро ўйинларни ўтказишяпти. Шу сабабдан ҳам озгина тажриба кам. Лекин футболчиларимиз ўсишяпти, бор...

Би-би-си: Америкадан яна бир мухлисингиз эса, "Ҳурматли Биродар ака. Нима учун терма жамоамиз фақатгина "Бунёдкор" ва "Пахтакор" клубларидан ўйинчиларни қабул қилади," деб сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Мана, бу йил Ўзбекистон Футбол Федерацияси Президенти Мираброр Усмонов шундай режалар қилганларки, “Бунёдкор”, “Пахтакор” бу – яхши, лекин кам. Энди, мана ҳозир бизда ҳам камида 5-6 та кучли жамоа бўлиши керак. Ана ўшанда чемпионатимиз кучли бўлади. Шунинг учун ҳам 2009 йилда бешта, олтита кучли жамоа бўлишига ҳаракат қилаяпмиз. Ҳам Ўзбекистон биринчилиги қизиқ бўлади, ҳам терма жамоага муносиб футболчиларни йиғиб олиш осон бўлади.

Би-би-си: Мухлисингиз яна, "Ҳозирда "мастер-класс" қилиб кўплаб хорижий ўйинчиларни фалон пул тикиб олиб келишмоқда. Мана шу сарфланаётган пулни ундан кўра терма жамоамиз таркибини кучайтириш, ўртоқлик учрашувларини ўтказиш ва бутун Республика бўйлаб футболни ривожлантириш ёки қийналаётган мусулмон болалар, айниқса, Фаластинда бўлаётган воқеалар муносабати билан ўшаларга сарф қилган афзал эмасми, нима деб ўйлайсиз," деб фикрингиз билан қизиққанлар. Худди шунга ўхшаш мазмундаги саволни Россиядан Алекс Миллер номи остида савол йўллаган ўқувчимиз ҳам сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Бу бизнинг “Бунёдкор” жамоамиз Испаниянинг “Барселона” клуби билан шартнома тузган-да, улардан фақат ўрганиш масаласида. Лекин бизнинг Ўзбекистонимизда ҳозир энг асосийси жуда яхши базалар қурилаяпти. Ёшлар учун жуда кўп имкониялар туғдириб берилаяпти. Масалан, мен ўзим футбол ўйнаган пайтимда бундай имкониятлар йўқ эди. Биринчидан, мана, Фарғона водийсида, Самарқанд ёки бошқа, ҳамма вилоятларда ҳозир Футбол академиялари очилган. Яъни ўша ердаги футболчилар ўзининг вилояти ёки Ўзбекистон терма жамоасида яхши қатнашиши мақсадида. Бу томондан бизда бор, лекин шу ёшлар ҳозир Оврўпода, бошқа жойда ўйнаётган Месси, бошқаларни озгина кўриши керак-ку. Шунинг учун “Бунёдкор” жамоаси яхши маънода бу футболчиларни бизга кўрсатаяпти. Балки шу орқали ўзбек футболчилари ўзларининг тажрибаларини ошириб,..чунки кўзи билан кўрган бошқача-да! Мен ўйлайманки, шу 3-4 йил ичида ўзимизнинг йигитлар, ўзимизнинг Республикамизни ҳимоя қиладиган футболчилар чиқади. Мен бунга ишонаман.

Би-би-си: Америкадан бошқа бир мухлисингиз эса, "Биродар ака, биз мухлисларингиз Сизнинг, айниқса, бурчакдан тўп уриш устаси эканлигингизни эслаб юрамиз. Ҳозирги ёшлар орасида шунақа маҳоратга эга деб кимни тан оласиз?" деб сўраганлар?

Биродар Абдураимов: Масалан, мен Ўзбекистон бўйича битта Жеппаровни айтишим мумкин, бундан олдин футбол ўйнаб юрган пайтида Миржалол Қосимов. Шулар бурчакдан тўпни яхши тепишади. Ҳозир энди Жеппаровдан бошқа футболчини кўрмаяпман. А бунинг учун энг асосийси машқдан кейин ўз устингда ишлаш керак, меҳнат қилиш керак! Масалан, мен очиғини айтсам, машқлардан кейин бир соат, икки соатлаб бурчакдан тўп тепиш борасида ўзимнинг устимда ишлар эдим. Ҳозирги ёшлар ўз устларида жуда кам ишлашяпти.

Би-би-си: У киши яна, "Ўзбекистон футболини ривожлантириш учун четдан ўйинчиларни таклиф қилган маъқулми ёки маҳаллий ёшлардан тайёрлаган маъқулми?" деб фикрингиз билан қизиққанлар:

Биродар Абдураимов: Менинг фикримча, бизнинг Ўзбекистон учун маҳаллий футболчилардан тайёрлаган яхши. Нега деганда, чет элдан чақирсак, бир йил, икки йил футбол ўйнашади-да, кейин кетишади. А ўзимизнинг йигитлар Ўзбекистон шаънини ҳимоя қилишга ҳаракат қилишадики, чунки барибир ўзимиздан бўлишади бу футболчилар. Шунинг учун ҳамма мураббийлар ҳам ўзимиздан футболчилар чиқсин деб, ҳаракат қилиб юришибди.

Би-би-си: Ўзбекистондан Сайиджаҳон Зайнобиддинов эса, " Биродар Ҳасанович, "Пахтакор"да Сиз билан бирга Пшеничников, Доценко, Раҳматуллаев, Ибрагимов, Красницкий каби юлдузлар ўйнаган даврда ҳам (1966 йилдан ташқари) командамиз Олий лиганинг охирги ўринларидан жой эгалларди ёки 1-лигага тушиб кетарди. Буни Москвадан сунъий уюштиришаётганлиги билиниб турар эди. Ҳолбуки, ЦСКА га ўтишингиздан олдин Сизнинг истеъдодингиз шундай очилган эди-ки, менман деган командаларнинг ҳам ҳимоячиларини бир ўзингиз "шарманда" қилиб ташлардингиз. ЦСКА да эса, бу ўйинларингиз худди Тошкентда қолиб кетганга ўхшарди. Айтинг-чи, Биродар Ҳасанович, ЦСКА га ўтишингизда бир ўзбек футбол юлдузини синдиришга қаратилган, "тепадан" қандайдир кирдикор бўлмаганмиди?" деб савол юборганлар:

Биродар Абдураимов: Энди у пайтлар биласиз биз Оврўпода ўйнар эдик. Мени ЦСКАга ҳам армияга олиб, ҳам футбол ўйнаш учун олиб кетишди-да. Шундан кейин мен ўша ерда, ЦСКА командасида ўйнадим, Пономорев...Шундоқ қилган меҳнатимиз уларники билан тенгми, тенгмасми, текшириб кўрдик. Ва ниҳоясида ўйнашимиз мумкин экан, деган фикрга келдик. Агар эсингизда бўлса, Пшеничников, Красницкийлар юртим деб, жуда кўп меҳнат қилиб, ўзларини кўрсатиб, бутун Оврўпо бизни тан олган эди. Ҳозирги футболчиларга биз ўз устларингда ишласанглар, жуда ажойиб футболчи бўласизлар, деб кўп айтамиз. Нега деганда ҳаммамиз баробармиз, фақат меҳнат қилиш керак!

Би-би-си: Қирғизистондан Одилжон Маҳдумий эса, "Муҳтарам Биродар Ҳасанович. 1979 йилдаги "Пахтакор" жамоасининг мудҳиш, фожеавий ҳалокатидан қандай бахтли тасодиф туфайли бормай, омон қолгансиз?" деб сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Ўша воқеадан бир йил олдин мен мураббий билан келиша олмай, “Пахтакор” жамоасидан кетган эдим. “Янгиер” жамоасида ўйнадим-да, шундан кейин футболни тугатдим. Энди 1979 йилги жамоа – жуда ажойиб жамоа эди...

Би-би-си: Одилжон яна "Ўғлингиз Азамат ҳозир қаерда ва нима иш билан машғул?" деб қизиққанлар:

Биродар Абдураимов: Азамат ҳозир Москвадан Тошкентга қайтди. Профессионал лицензияси бор, шунинг учун ҳозир Ўзбекистоннинг ўзида бирорта жамоага мураббийлик қилмоқчи.

Би-би-си: Сизга Оврўпо давлатларининг биридан савол йўллаган бошқа бир ашаддий ишқибозингиз эса, "Биродар ака, сиз дунёда энг ҳурмат қилган ўйинчи ким ва уни нимаси учун ҳурмат қиласиз?" деб сўраяптилар?

Биродар Абдураимов: Мана, биз футбол ўйнаб юрган пайтимизда Пеле бор эди, кейин Марадона чиқди, ҳозирги пайтда жуда кўп ёшлар, масалан, украиналик зўр ҳужумчи Шевченко, ҳозир Месси чиқаяпти...Мен ўзим ҳужумчи бўлганим учун уларни тан оламан. СССР давридаги футболчилардан Михаил Невский, Виктор Понедельникларни ҳозиргача жуда ҳурмат билан эслайман.

Би-би-си: Буюк Британиядан Санжар эса, "Биродар ака, ўз ўйинларингиз давомида рақибларингиз дарвозасига 100 дан ортиқ тўп киритган экансиз. Урган тўпларингиз орасида сизга энг ёққани, ёдингизда қолгани қайси бири?" деб сўраяптилар:

Биродар Абдураимов: Эсда қоладиган “гол”лар жуда кўп. Лекин, мана, Москвада “Лужники” деган стадион бор. ЦСКА жамоасида ўйнаб юрган пайтимда “Динамо” (Киев)га қарши майдонга тушгандик. Ўйиннинг 90 дақиқасида ҳам ҳисоб очилмади. Учрашувнинг 120-дақиқасида Рудаков дарвозасига ягона тўпни ўшанда мен урган эдим. Рудаков ўша пайтда СССР терма жамоасининг ҳам дарвозабони эди. Шу киритилган тўпни ҳаётимда энг эсда қолганларидан бири деб ўйлайман.

Би-би-си: Мусо Исоев исмли муштариймиз сизга бир нечта савол йўллаганлар. У киши энг аввало "Сиз бутун умрингизни копток ортидан қувиб ўтказганингизга ачинмайсизми? Футбол ўйнаш, унга пул, вақт сарфлаш қанчалик оқилона иш," деб сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Мен ўйлайманки, футболчилик жуда оғир касб. Бутун оиладан, ошна-оғайнилардан кечиб, меҳнат қилмасангиз, футболда бўлмайди. Мен футбол орқали дунёга танилдим, бундан ташқари, халқ ҳурмат қилади. Шунинг учун ҳам яна қайта танлаш керак бўлганда, футболни танлаган бўлардим, деб ўйлайман.

Би-би-си: У киши яна, "Айтишларича, сиз доим бўш вақтингизда мультфильм кўрар экансиз, ростдан ҳам тинмай мультфильм кўрасизми?" деб сўраганлар:

Биродар Абдураимов: Йўқ, йўқ, мен асосан қизиқарли, айниқса, тарихий фильмларни жуда қизиқиб кўраман. Мультфильмларни жуда кам кўраман.

Би-би-си: Сўнгги саволимиз эса, Тоҳиржон исмли муштариймиздан. У киши, "Биродар ака. Ўзбек халқига хизматларингиз жуда кўп. Мана шу хизматларнинг роҳатини кўраяпсизми? Маошингиз, нафақангиз қанча? Тирикчиликка етаяптими? Етмаганини қандай қилиб тўлдираяпсиз," деб қизиққанлар:

Биродар Абдураимов: Раҳмат, биринчидан, мен Ўзбекистон Президенти Ислом ака Каримовдан жуда хурсандман. 60 йиллигимда менга “Ўзбекистон ифтихори,” деган унвон берилди. Уч марта “Ўзбекистонда хизмат кўрсатган,” кейин “Ёшлар мураббийси,” бўлдим, “Шуҳрат” медали билан тақдирландим. Мана ҳозир Ўзбекистон Футбол Федерациясида техник директорман. Шунинг учун ҳам жуда хурсандман, маошим ўзимга етади.

Би-би-си: Биродар ака, энг сўнггида сизга савол йўллаган мухлисларингизга тилакларингиз бўлса, марҳамат, уларни бемалол изҳор этишингиз мумкин:

Биродар Абдураимов: Мен, биринчидан, сиз орқали бутун ватандошларимизни, бошқа футболни яхши кўрган, мени танийдиган бутун ҳамма мўмин-мусулмонларни Янги йил билан табриклаб, уларга соғ-саломатлик тилайман. Янги йилда янги муваффақиятлар тилайман.