Карим Баҳриев: "Ислом Каримов фаолиятига энг аниқ сиёсий баҳони Шавкат Мирзиёев берди - У бир қўрқув салтанати эди"

Таниқли журналист Карим Баҳриев Ислом Каримов фаолиятига энг тўғри сиёсий баҳони ҳозирги президент Шавкат Мирзиёев берганини айтди. Ўзбекистондаги нашрлардан ўчириб юборилган матнда Шавкат Мирзиёев Каримов даврини "қўрқув даври" деганди.

Таниқли журналист Карим Баҳриев "Лолазор" подкастида қилган чиқишида ўзининг Ислом Каримов билан боғлиқ хотираларини эслаган ва у даврга аниқ сиёсий баҳони Шавкат Мирзиёев берганини айтди.

"Каримовнинг фаолиятига сиёсий баҳони энг аниғини Шавкат Мирзиёев берди. У бир қўрқув салтанати эди, дедилар. Мен бугун гапираётган гапимни ўшанда гапирсам бугунга етиб келмасдим, дедилар. Шундан ортиқ сиёсий баҳо бўлмайди. Ҳозир Ислом Каримов даврини озгина танқид қилсанг, бир дунё Каримовни ҳеч қачон кўрмаган, пионер комсомол бўлиб юрган бир дунёси "отамга тегма" деб тармашади. Уни жабр зулмини чеккан одамлар гапирса ҳам", деди Карим Баҳриев.

Fergana News нашри 2020 йилнинг 20 январ куни "Мирзиёев мамлакатни Каримов бошқарган даврни "қўрқув даври эди" деб айтган" сарлавҳали хабар жойлаганди.

Агентлик Gazeta.uz га таяниб Олий Мажлис Қонунчилик палатаси мажлисида иштирок этган Шавкат Мирзиёевнинг гапларидан иқтибос келтирган.

Ўзбекистонда Ислом Каримов раҳбарлик қилган йиллар "қўрқув даври" эди, шунинг учун депутатлар ичида жим бўлиш маъқулланган. "Олий Мажлис Қонунчилик палатаси мажлисида иштирок этган президент Шавкат Мирзиёев мамлакатнинг аввалги раҳбарининг номини тилга олмаган ҳолда мана шундай деди, дея хабар беради "Газета.uz", деб ёзган Fergana News.

"Мен 15 йил депутат бўлганман. Лекин у даврлар бошқача эди. Қанча жим юрсанг, шунча яхши эди…Бизлар қўрқув даврида яшагандик", – деган Мирзиёев.

Айни дамда Gazeta.uz нинг ўзбек қисмида бу хабарни топиш имконсиз.

"Ўлсам ёмонлаб ҳам ёзмайсан"

Журналист Карим Баҳриев бир кун Ислом Каримов билан учрашганида ўзини мақтаб турганлар, ўлимидан сўнг ёмонлашини башорат қилганини эслаган.

"Бир куни бир нарсани айтдилар. Сен ўзи нима деб ўйлайсан, сени чақириб 3-4 соатлаб гаплашишимни, деди. Чунки мен у киши ҳақида ҳеч қачон бир оғиз ҳам илиқ сўз ёзмаганман. Сен мен ҳақимда ҳеч қачон мақтаб ёзмадинг, дедилар. Мен ўлсам ёмонлаб ҳам ёзмайсан. Лекин мана бу мени мақтаб турганлар бор-ку, булар мен ўлгандан кейин ҳаммаси ёмонлайди. Ўша пайти ҳам икки оғиз тўғри гапни айтарсан, деб буни гапиряпман, дедилар. Қарасам, бу бугун бўлаётган гапларга штрих-да энди. Бошқа биров келса унга ҳам дарров ўтиб олишади, ён атрофдагилар", дейди Баҳриев.

Олий Мажлис кенгашида депутат ва "Тил ва миллатлараро қўмитаси" раис котиби бўлган Карим Баҳриев "Мен кескин гапирдим, кескин ёздим. Аввало, тақдир. Мен қамалиб кетмадим", деган.

Унинг айтишича, "Сўз эркинлиги ҳақида сўз" китоби чиққанида Каримовнинг жаҳли чиққан. Карим Баҳриевга Стратегик тадқиқотлар институти директор ўринбосари Эргашевдан қўнғироқ бўлган. Масъул Баҳриевга чет элга чиқиб кетишни тавсия қилган.

Журналист кетишни рад қилгач, Ўзбекистонда қолиш учун унинг олдига бешта шарт қўйилган.

"Биринчи шарт, сиз ҳеч қачон сайланадиган лавозимга (номзод) қўймайсиз. Нафақат президент, депутатлик, маҳалла раислигига ҳам қўймайсиз, деди. Ҳўп, дедим. Иккинчиси, Би-би-си, "Озодлик"ларда интервю бермайсиз, деди. Бўлди, бермайман, дедим", дейди Карим Баҳриев.

Мустақиллик декларацияси

Карим Баҳриев подкаст давомида "Мустақиллик декларацияси" қандай қабул қилингани ҳақида ҳам тўхталган.

У олдинроқ бу ҳақда Facebookдаги саҳифасида 1990 йил 20 июнда олинган, ўзи ва Ислом Каримов акс этган суратни қўйиб, шундай деганди:

"Бу сурат 1990 йил 20 июнда - Мустақиллик Декларацияси қабул қилиниши олдидан туширилган.

Бир кун олдин 120 депутат Декларацияни қабул қилишни кун тартибига киритишни сўраб хат имзолаган (мен ҳам), аммо у кун тартибига киритилмаганди. Мен ярим варақ оқ қоғозга Ислом Каримов номига шарттакилик қилиб (энг ёш - 27 ёш - ҳали уйланмаган депутат эдим) хат ёздим: "Сизни сессияда 400 киши овоз бериб сайлаган, менга 32 000 киши овоз берган, сиздан саксон баробар легитим, яъни қонуний одамман. Агар 132 депутат (ҳар биринг ортида 30 мингдан одам турибди) гапи ўтмаса, сиз менинг Президентим эмассиз". Ва қоғозни секин бориб Президиумда Президент ўтирадиган жойда қоғоз тахламлари орасига солиб келганман. Танаффус тугагач, Ислом Каримов бошқа қоғозларни ўқиб, имзолаган, ва қоғозчани кўриб, олиб ўқиган, ранги оқарган, у залдан мени назари ила излади ва тепага чиқ деб имо қилди.

Мажлис давом этарди. Кимдир гапирарди, кимдир тингларди. Биз Раёсат столида тортишардик. "Шу иш керакми, Карим?!" дедилар юртбоши. Мен замон шунга қараб кетаётганини, болтиқбўйидагилар аллақачон шу йўлдалигини айтдим. Президент :"Бўлмаса, бир пункт киритинглар: "СССР қонунлари билан Ўзбекистон қонунлари зид бўлса, Ўзбекистон қонунлари амал қилади" деган. Бу ўша даврда инқилобий, жиддий иш эди. СССРга қарши иш эди".