BBCTurkish.com
NEWS
SPORT
WEATHER
Son güncelleme: 18 Haziran, 2009 - TSİ 07:50
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
18 Haziran 2009 Basın Özeti
Independent gazetesine göre Irak hükümetinin petrol sahalarından yabancı şirketlere pay verme planları, ülkede öfkeli protestolara yol açmış.

İngiltere'de yayımlanan gazeteler

Gazetenin deneyimli Irak muhabiri Patrick Cockburn'ün imzasını taşıyan bu haberi özetle aktaralım:

"Irak Petrol Bakanı Hüseyin Şehristani iki haftadan kısa bir süre içinde, dünyanın en büyük petrol şirketlerine, Irak'ın en büyük petrol sahalarından altısını 20 ila 25 seneliğine geliştirmeleri için ihaleler dağıtacak.

"Irak petrol sektörünün önde gelen isimleri bu anlaşmaları kınadı. Petrol Bakanlığı'na bağlı Güney Petrol Şirketi Genel Müdürü Fayad el Nema, bu hizmet ihalelerinin Irak ekonomisini zincire vuracağını ve gelecek 20 yıldaki bağımsızlığını elinden alacağını söyledi. Nema'nın bu sözleri yüzünden kovulduğu sanılıyor.

"Hükümet ise 115 milyar varil ile dünyanın üçüncü büyük rezervi olduğu sanılan Irak'ın rezervlerinin satılmadığını, hala devlete ait olacağını vurguluyor."

Independent'a göre geçen yazdan beri petrol fiyatlarının düşmesi ile krize giren hükümetin, Irak'ı yeniden yapılandıracak parası kalmadı.

Başlıca gelir kaynağı olan petrol üretimini artırmak için yabancı uzmanlar getirme çabasını ise kendi adamlarına iş isteyen Şii bir partinin itirazları bozdu; imzaya hazır olan kontratlar geçen yaz iptal edildi.

Bu arada petrol fiyatları da çökünce uzman kiralayacak parası kalmayan hükümet, şimdi projeyi yabancı şirketlere devretmekten başka çaresi olmadığına inanıyor.

Ancak gazete, Saddam Hüseyin'in 1972'de aldığı petrol sahalarını kamulaştırma kararının, halk arasında hala çok popüler olduğuna ve öfkenin büyüdüğüne dikkat çekiyor.

Bu arada Independent, yabancı şirketlere ihale edilecek "süper petrol yatakları" arasında Kerkük'ü de sayıyor.

İran'da öğrencilere baskı

Times'ın İran haberinin başlığı, protestocuların dün ölenlerin anısına sessizce yürümesine atfen "Sessiz isyan."

Guardian ise "Yeşil dalga. Baskılara meydan okuyan Musavi yandaşları yine yürüdü." diyor manşetinde.

Financial Times'ın manşetinde de İran milli takımının bir fotoğrafı var. Gazeteye göre takımın kaptanı dahil bazı milli futbolcular, dün akşam İran'da naklen yayınlanan Dünya Kupası eleme maçına, Musavi yandaşlarının simgesi olan yeşil bileklikler takarak çıkmış.

İkinci yarıda ise kaptan Mehdi Mehdavikya dışındaki futbolcuların bilekliklerini çıkardığı görülmüş.

Bugün birkaç gazete birden, İran güvenlik güçlerinin özellikle üniversite öğrencilerini hedef aldığına dikkat çekiyor.

Financial Times, İran İslam Devrimi'nden beri siyasette aktif olan öğrencilerin, bu sefer daha protestolarını örgütleyemeden, Pazar gecesi yurtlarında basıldığını yazıyor.

Gazeteye göre 1999'da kanlı bir şekilde bastırıldıklarından beri fazla eylem yapamayan öğrenciler, aslında Musavi protestolarını fırsat bilerek özgürlük taleplerini ve sorunlarını dile getirmeye çalışıyor.

Guardian ise üniversitelerde uygulanan ölçüsüz şiddetin, öğrencileri protestolara katılmaya daha da kararlı bir hale getirdiğini yazıyor.

Buna göre baskınlarda arkadaşları ya da arkadaşlarının arkadaşları öldürülen öğrenciler, Musavi'nin bugün için yaptığı "yas yürüyüşü" çağrısına mutlaka uyacaklarını söylüyorlar.

Guardian, İran Meclis Başkanı Ali Laricani'nin de "Gecenin bir yarısı öğrencilere yurtlarında saldırılması da ne demek oluyor?" diyerek tepkisini dile getirdiğini yazıyor.

Gizli mektup

Independent gazetesinin muhabiri Robert Fisk ise İran'da elden ele dolaştığını söylediği bir mektubu yayımlamış bugün.

İran İçişleri Bakanı Sadık Mahsuli'nin, ruhani lider Ayetullah Hamaney'e gizlice gönderdiği öne sürülen bu mektupta, Musavi'nin 13 milyon daha fazla oy aldığı ancak Hamaney'in emirleri doğrultusunda, seçimde üçüncü sırada gelen Ahmedinejad'ın galip ilan edileceği söyleniyor.

Independent muhabiri mektubun sahte de gerçek de olabileceğini, ancak Musavi yandaşlarını iyice ikna etmeye yettiğini söylüyor.

'İran'da darbe yapılıyor'

Guardian yazarlarından Seamus Milne ise İngiltere'de protestoculara sempati duyan genel kanıya ters düşen bir yorum yazmış.

Milne'e göre, Ahmedinejad ile Musavi arasındaki 11 milyon oy farkının tümünü "usulsüzlük" ile açıklamak imkansız.

Ülkesinin bağımsızlığını savunan, seçkin kesimlerdeki yolsuzlukları televizyondan ifşa eden ve İran'ın petrol gelirini yoksul çoğunluk için kullanan Ahmedinejad'ın popüler olması hakikaten de mümkün.

Amerikalı iki akademisyenin de seçimlerden hemen önce yaptıkları bir kamuoyu yoklamasında Ahmedinejad'ı açık farkla önde gösterdiğini hatırlatan Milne "Eğer Ahmedinejad gerçekten kazanmışsa, o zaman şu anda İran'da bir darbe oluyor demektir." diyor.

Blair ve işkence

Sırada yine Guardian'dan bir haber var.

Gazete eski Başbakan Tony Blair'in bazı İngiliz vatandaşlarının ve başkalarının işkenceye uğramasına yol açan bir "gizli sorgu politikasından" haberi olduğunu yazıyor.

Gazeteye göre İngiliz istihbarat servisi ajanlarına 2002'de yazılı olarak gönderilen bu politika, yurt dışında yapılan sorgularda işkence gördüğünü söyleyen bir zanlı olursa "İşkenceyi onaylar görünmeyin ama olay bizim bölgemizde gerçekleşmediği için, bunu engellemeye çalışmak gibi bir yasal yükümlülüğünüz yok." diyor.

Buna karşılık gazetenin başvurduğu bir uluslararası hukuk uzmanı, "işkenceye suç ortaklığının" da bir suç olduğunu hatırlatmış. Guardian politikanın artık değiştiğini de yazıyor.

Obama'nın reformları

"Yaşadığımız ekonomik krizin gelecekte tekrarlanmasını nasıl önleriz?"

Bu soruya yanıt arayan Başkan Obama, finans sektöründe yapmak istediği reformları dün açıklamıştı.

İş dünyasının gazetesi Financial Times'ın öne çıkardığı reform, Amerikan Merkez Bankası'nın iflasları ile ekonomiyi etkileyebilecek olan finans sektöründeki büyük şirketleri yakın takibe alması önerisi.

Gazeteye göre şirketleri şeffaflığa zorlayacak olan bu önlem, ikramiye paketlerini ve kâr oranlarını düşürebilir.

Bu yüzden de finans sektörüne girmeyi düşünen bazı devleri, örneğin Wal-Mart'ı düşündürebilir.

Obama ve sinek

Ve son haberimiz, yine Başkan Obama ile ilgili.

Bu sabah İngiltere'de pekçok gazete, başkanın televizyondaki bir söyleşi sırasında kendisini bir türlü rahat bırakmayan bir sineği, tek hamlede avlamasını gösteren fotoğraflara geniş yer ayırıyor.

Obama'nın röportajı birden keserek, elini nasıl büyük bir dikkatle yavaşça kaldırıp, ardından şimşek hızıyla sineğin üzerine indirdiği, ayrıntıları ile anlatılıyor.

Konuya tam bir sayfa ayıran Guardian, Obama'nın canlı yayında büyük bir risk aldığını belirterek "Yerinde gafları ile bilinen yardımcısı Joe Biden olsaydı, herhalde sineği kaçırıp yanlışlıkla kendini tokatlardı. George Bush olsaydı çırpınıp durur, sonra da ortada sinek falan olmadığını anlardı." diye yazıyor.

Gazeteye göre ABD'de en ciddi çevreler bile başkanı bu başarısından ötürü kutlarken, ezeli rakiplerinden biri, onlara katılmamış.

Michelle Malkin internet sayfasına, Karate Kid filminde Bay Miyagi'nin bir sineği Çin yemeği çubukları ile tuttuğu sahnenin görüntülerini koymuş ve "El elden üstündür." mesajını vermiş.


BBC Türkçe'nin İngiltere gazetelerinden derlediği basın özetini, hafta içi her gün Türkiye saatiyle 08.40'ta NTV ekranından izleyebilirsiniz.

İlgili haberler
17 Haziran 2009 Basın Özeti
17 Haziran, 2009 | Basın Özeti
16 Haziran 2009 Basın Özeti
16 Haziran, 2009 | Basın Özeti
15 Haziran 2009 Basın Özeti
15 Haziran, 2009 | Basın Özeti
14 Haziran 2009 Basın Özeti
14 Haziran, 2009 | Basın Özeti
BAŞLICA HABERLER
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Programlarımız|Frekanslarımız|Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
BBC Copyright Logo^^ Başa dön
Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik