AB DEKLARASYONU Rum kesimi müzakere çerçeve belgesinde de değişiklik talep ediyor AB deklarasyonu için tıklayın

Deklarasyonda "Tüm üye ülkelerin tanınması, müzakere sürecinin önemli bir parçasıdır" ifadesine yer veriliyor.

Gözlemciler bunun, Türkiye'ye Kıbrıs'ı tanıma konusunda zaman kazandıran bir ifade olduğunu kaydediyor.

Ancak AB, Gümrük Birliği protokolünü uygulama, yani Türk liman ve havaalanlarının Rum gemi ve uçaklarına açılması konusunda daha sert bir tavır takınacağının işaretlerini verdi.

Elçilerin deklarasyonunda öncelikle Türkiye'nin, Kıbrıs'ı tanımadığını ilan eden bir deklarasyon yayımlamış olmasının 'üzüntüyle karşılandığı' belirtiliyor.

Bu çerçevede Gümrük Birliği protokolünün tamamen uygulanıp uygulanmadığının gelecek yıl 'denetleneceği ve değerlendirileceği' belirtiliyor.

Uygulamanın, öncelikle müzakerelerdeki ilgili başlıkların açılması için şart olduğu söyleniyor.

Ancak bunun hemen ardından "Türkiye bu konudaki sorumluluklarını tamamıyla yerine getirmezse, tüm müzakere sürecinin ilerleyişi etkilenir," denilerek müzakerelerin askıya alınması olasılığı gündeme getiriliyor.

AB elçilerinin Brüksel'de gün boyu yaptığı görüşmelerden çıkan belgede ayrıca, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın Kıbrıs sorununa çözüm çabalarına 'destek vermenin önemi konusunda görüş birliğine varıldığı' ifade ediliyor.

Ancak deklarasyondaki diğer açıklamaların aksine bu madde, 2006'da değerlendirilip izlenecek konular arasına alınmadı.

Uzmanlar bu tür deklarasyonların hukuki bağlayıcılıktan yoksun, siyasî irade beyanını amaçlayan belgeler olduğunu vurguluyor.

Çerçeve pazarlıkları

AB'de Türkiye'ye verilecek müzakere çerçeve belgesi konusunda pazarlıklar ise sürüyor.

İkili düzeyde devam eden pazarlıklarda, uzlaşmanın ne zaman sağlanacağının belli olmadığı vurgulanıyor.

Brüksel'den konuştuğumuz gazeteci Zeynel Lüle, 29 Haziran'da komisyon tarafından açıklanan müzakere çerçeve belgesine dört ülkenin itirazları olduğunu bildiriyor.

Lüle'ye göre Türkiye'nin uluslararası kurumlarda Kıbrıs'a vetosunu kaldırması önerisinin eklenmesi hemen hemen kesinleşmiş durumda.

Türkiye, örneğin NATO üyesi olarak Kıbrıslı Rumlar'ın bazı toplantılara katılmasını engelliyor.

"Müzakereler 25 ülkeyle yapılır" şeklinde bir ifadenin de belgeye eklenmesi kesinleşti.

Belgeye imtiyazlı ortaklık seçeneğinin dahil edilmesini isteyen Avusturya'nın ısrarı sürüyor.

Lüle'ye göre Avusturya, her ne kadar bu konuda yalnız kalmış olsa da ısrarını müzakerelerin başlayacağı güne kadar sürdürecek, çünkü müzakerelere başlaması ertelenen Hırvatistan'a da bir takvim verilmesini istiyor.

Fransa ise müzakere çerçeve belgesine "Üyelik vakti geldiğinde birliğin sindirme kapasitesi gözden geçirilir," türünden bir ifadenin eklenmesini istiyor.

Son olarak Yunanistan da, Ege sorununu dahil etmek istiyor.

Siyasi tavır belirten deklarasyonun aksine müzakere çerçeve belgesi, Türkiye'nin de uymak zorunda kalacağı bir belge niteliğinde.