Zayıflama iğneleri pankreas sorunlarına yol açıyor olabilir

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Zayıflama iğnelerinin olası ciddi yan etkilerini incelemek üzere yeni bir araştırma başlatıldı. Araştırma, iğneleri kullanan yüzlerce kişiden akut pankreas iltihabı şikayeti bildirimi gelmesi üzerine tasarlandı.

İlaç ve Sağlık Düzenleme Kurumu - The Medicines and Healthcare Regulatory Agency (MHRA) ve Genomics England, zayıflama iğnelerini kullandıktan sonra pankreas sorunlarıyla hastaneye kaldırılan kişilere, kendileriyle iletişime geçme çağrısı yaptı.

Mounjaro, Ozempic ve Wegovy adlı zayıflama iğnelerini kullanan yüzlerce kullanıcı, akut ya da kronik pankreas iltihabıyla hastaneye kaldırıldı. Ancak henüz bu iğnelerle bu pankreas sorunlarının arasında doğrudan bir bağlantı olup olmadığı bilinmiyor.

MHRA'dan Dr. Alison Cave, bu kişilerin kendileriyle iletişime geçmelerini, "böylece iğnelere ters tepki gösterme riskinin yüksek olduğu kişileri daha doğru şekilde tespit etmeyi amaçladıklarını" söyledi.

MHRA's Yellow Card (Sarı Kart) programı tarafından yürütülen araştırma kapsamında, bu iğneleri kullanan ve yan etkilerini gören kişiler incelenerek riskler belirlenmeye çalışıyor.

MHRA'ya ulaşan kişilere öncelikle araştırmada yer almak isteyip istemedikleri soruluyor.

Araştırmaya katılanlar arasında akut pankreas sorunları yaşayanlarda genetik risk faktörünün etkili olup olmadığı tespit edilecek.

Yellow Card'a 13 Mayıs'a kadar bildirilen her 10 pankreas vakasından birinde hastalar, pankreas sorunlarına bağlı olarak hayatını kaybetti.

Ancak henüz bu ölümlerin doğrudan iğnelerle ilgili olup olmadığı bilinmiyor.

Sağlık yetkilileri daha önce bu iğnelerin obeziteyle savaşta etkili olduğunu; ancak çoğunlukla mide bulantısı, kabızlık veya ishal gibi yan etkilerinin olabileceğini söylemişti.

İngiltere'de İlaç ve Sağlık Ürünleri Düzenleme Kurumu (MHRA), zayıflama iğneleri yapılan kadınları, doğum kontrol haplarını etkili kullanmaları gerektiği yönünde uyardı.

MHRA yetkilileri, Wegovy ve Mounjaro gibi ilaçların alınmasının doğmamış bir bebeğe zarar verip vermeyeceğinin bilinmediğini söylüyor.

Yetkililerin bir diğer uyarısı da zayıflama iğnelerinin aşırı kilolu veya obez kişilerde doğum kontrol hapının etkisini azaltma olasılığı.

"Zayıflama iğnelerinin" popülaritesi artıyor. Bunun, birçok kadının söz konusu ilaçları güvenli şekilde kullanmadığı veya kullanımla ilgili doğru tavsiyeyi almadığı yönünde endişeler var.

İlaçların kusma ve ishal gibi yaygın yan etkileri ve midenin boşalmasını yavaşlatmaları nedeniyle, doğum kontrol hapının düzgün şekilde emilemeyebileceği düşünülüyor.

MHRA yetkilileri, kadınların GLP-1 tipi ilaçları (glukagon benzeri peptid 1 adı verilen hormonun vücutta çalışma şeklini taklit eden zayıflama ilaçları) alırken ve ilaç alımı sonrası hamile kalmaya çalışmadan önce belirli bir süre doğum kontrol hapı kullanmaları gerektiğini söylüyor: Wegovy ve Ozempic için iki, Mounjaro için ise bir ay önce bunu yapmak gerekiyor.

Ayrıca, Mounjaro kullanan ve doğum kontrol hapı alan kişilerin ilaca başladıktan sonra dört hafta boyunca prezervatif kullanmaları veya spiral veya implant gibi başka bir yönteme geçmeleri tavsiye ediliyor.

Doğum kontrolüne ilişkin tavsiyeler, ilaçlarla birlikte verilen hasta bilgilendirme broşürlerinde yer alıyor. Ancak MHRA buna karşın kendi kılavuzunu yayımladı.

İlaç güvenliği kurumuna göre şu durumlarda zayıflama ilaçları alınmamalı:

Kadınlar zayıflama iğnesi kullanmaya başladıklarında bu bilgi verilmeli ancak mesajın ulaşıp ulaşmadığına yönelik endişeler var.

'Bunu beklemiyorduk'

Kurumun şimdi harekete geçmesinin nedeni, halkın ilaçların şüpheli yan etkilerini bildirebildiği Sarı Kart programına yapılan, hamilelikle ilgili yaklaşık 40 bildirim. Bunlardan bazıları istenmeyen gebeliklerle ilgili.

MHRA yetkililerinden Dr. Alison Cave, hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalarda "Bu ilaçların doğmamış bebeğe zarar verebileceğine dair" kanıtlar olduğunu söyledi ve ekledi:

"Ancak insanlarda aynı etkilere sahip olup olmadığımızı bilmiyoruz. Bunu belirlemek için çok daha fazla veriye ihtiyaç var."

Çocuk doğurma yaşındaki kadınlar genellikle klinik araştırmalara dahil edilmiyor. Bu nedenle onlara ilişkin güvenli bilgiler eksik.

Dr. Cave, "Bu ilacı kullanıyorsanız ve hamileyseniz, ilacı mümkün olan en kısa sürede kesmek için doktorunuzla konuşmalısınız" diyor.

İngiltere Ulusal Eczacılar Birliği Başkan Yardımcısı Sukhi Basra'ya göre kadınlar, ilaçları ne zaman bırakacakları konusunda kafalarında soru işareti oluşursa, tavsiye almak için eczanelerini ziyaret etmeli ve ilaçları her zaman resmi bir eczaneden almalı.

Zayıflama iğneleri nasıl çalışıyor?

Obezite (ve Tip 2 diyabet için Ozempic) tedavisinde kullanılan bu reçeteli ilaçlar, yemek yedikten sonra salınan bir hormonu taklit ederek insanların kendilerini tok hissetmelerini sağlıyor. Mounjaro ayrıca iştah ve kan şekeri kontrolü ile bağlantılı başka bir hormon üzerinde de etkili.

Bu iğneler sadece İngiltere Ulusal Sağlık Hizmetleri'nin (NHS) verilerinde vücut kitle endeksleri çok yüksek kişiler için kullanılıyor.

Ancak herhangi bir eczaneden de - ki bu internet ortamında da olabilir - özel olarak da satın alınabilir.

Zayıflama iğnelerine talep o kadar fazla ki sosyal medyada ve güzellik salonlarında, herhangi bir tıbbi tavsiye ya da reçete olmaksızın, kilo vermek için hızlı bir çözüm olarak yasa dışı şekilde satılıyorlar.

MHRA, herkese bu ilaçları almanın riskleri ve faydaları hakkında, reçeteyi yazan kişiyle konuşmalarını ve bir doktor veya eczacı ile konuşarak potansiyel yan etkilerini anlamalarını tavsiye ediyor.