หมูแพง : กรมปศุสัตว์ แถลงพบไวรัสอหิวาต์แอฟริกาในหมูจากโรงฆ่าที่นครปฐม

ชิ้นส่วนหมูหลังถูกเชือด

ที่มาของภาพ, Getty Images

อธิบดีกรมปศุสัตว์ เปิดเผยการตรวจพบเชื้อไวรัสอหิวาต์แอฟริกาในสุกร หรือ ASF จากตัวอย่างที่เก็บในโรงฆ่าสัตว์แห่งหนึ่ง ที่ จ.นครปฐม นับเป็นครั้งแรกที่มีการยืนยันการพบเชื้อไวรัสชนิดนี้ในประเทศไทย

เอกสารเผยแพร่ข่าวของกรมปศุสัตว์ที่ส่งให้สื่อมวลชนในช่วงบ่ายวันนี้ (11 ม.ค.) ระบุว่า นายสัตวแพทย์สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ ระบุว่าหลังจากมีการจัดชุดเฉพาะกิจลงตรวจสอบสภาวะโรคในพื้นที่เสี่ยง สุ่มตรวจสอบเพิ่มเติมโดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีการเลี้ยงสุกรหนาแน่น ระหว่างวันที่ 8-9 ม.ค. ที่ผ่านมา ทั้งหมด 10 ฟาร์ม และโรงฆ่าสัตว์ 2 แห่ง ใน จ. ราชบุรีและ จ.นครปฐม โดยเก็บตัวอย่างจากเลือดสุกรที่ฟาร์ม (blood sampling) และจากบนพื้นผิวสัมผัสบริเวณโรงฆ่าสัตว์ (surface swab) จำนวนทั้งหมด 309 ตัวอย่าง ผลวิเคราะห์โดยสถาบันสุขภาพสัตว์แห่งชาติ ซึ่งเป็นห้องปฏิบัติการของกรมปศุสัตว์ พบว่าผลเป็นลบจำนวน 308 ตัวอย่างและพบผลบวกเชื้อ ASF จำนวน 1 ตัวอย่างจากตัวอย่างพื้นผิวสัมผัสบริเวณโรงฆ่าสัตว์แห่งหนึ่งที่มาจาก จ.นครปฐม

ขณะนี้กรมปศุสัตว์ได้ส่งชุดเฉพาะกิจลงพื้นที่เข้าสอบสวนโรคทางระบาดวิทยาถึงแหล่งที่มาของสุกรและสาเหตุเพื่อควบคุมโรคโดยเร็วต่อไป เพื่อลดผลกระทบต่ออุตสาหกรรมการเลี้ยงสุกร

เอกสารข่าวระบุด้วยว่า ล่าสุด มีการประชุมคณะกรรมการวิชาการป้องกันควบคุมโรค ASF แล้ว เพื่อทราบผลการตรวจพบเชื้อ ASF จาก 1 ตัวอย่างที่เก็บมาจากโรงฆ่าสัตว์แห่งหนึ่งใน จ.นครปฐม โดยยืนยันผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการของสถาบันสุขภาพสัตว์แห่งชาติ และกรมปศุสัตว์เห็นควรประกาศว่าประเทศไทยพบโรค ASF และรายงานไปยังองค์การสุขภาพสัตว์โลก (OIE) เพื่อแจ้งเตือนให้ประเทศสมาชิกทราบ

กรมปศุสัตว์ ระบุด้วยว่า ขอให้ประชาชนอย่าตระหนก เนื่องจาก ASF เป็นโรคติดต่อเฉพาะในสุกรเท่านั้น ไม่ติดต่อสู่คนหรือสัตว์ชนิดอื่น ผู้บริโภคยังสามารถรับประทานเนื้อสุกรได้อย่างปลอดภัย โดยจะต้องให้ความร้อนปรุงสุกที่อุณหภูมิสูงกว่า 70 องศาเซลเซียส

การดำเนินการจัดชุดเฉพาะกิจลงพื้นที่ระหว่างวันที่ 8-9 ม.ค. ที่ผ่านมา เกิดขึ้นพร้อม ๆ กับมีการเปิดเผยข้อมูลการตรวจพบเชื้อ ASF ในซากหมูของหน่วยชันสูตรโรค มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และการส่งหนังสือแสดงความห่วงกังวลจากภาคีคณบดีคณะสัตวแพทยศาสตร์แห่งประเทศไทย 14 สถาบัน เพื่อแจ้งเหตุการพบไวรัส ASF และให้ข้อมูลด้วยว่า เกษตรกรผู้เลี้ยงหมูในไทย เผชิญกับเชื้อไวรัสดังกล่าวมาตลอดปี 2564

นายสัตวแพทย์ สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์

ที่มาของภาพ, ฝ่ายประชาสัมพันธ์ กรมปศุสัตว์

คำบรรยายภาพ, นายสัตวแพทย์ สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ ในระหว่างการแถลงข่าววันนี้ (11 ม.ค.)

ด้านความเคลื่อนไหวของการประชุมคณะรัฐมนตรีวันนี้ (11 ม.ค.) นายธนกร วังบุญคงชนะ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี แถลงมติคณะรัฐมนตรีว่า คณะรัฐมนตรีได้อนุมัติงบประมาณกลางประจำปี 2565 จำนวน 574.11 ล้านบาท สำหรับค่าใช้จ่ายในการป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร และโรคระบาดร้ายแรงในสุกรหรือหมูป่า เป็นค่าใช้จ่ายราคาสุกรที่ถูกทำลายตั้งแต่วันที่ 23 มี.ค.-15 ต.ค. 2564

โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าวว่า มีเกษตรกรที่กรมปศุสัตว์ได้ทำลายสุกรไปแล้วและยังไม่ได้รับเงินค่าชดเชย เกษตรกรจำนวน 4,971 ราย และสุกรจำนวน 159,453 ตัว จำนวนเงิน 574.11 ล้านบาท ในพื้นที่ 56 จังหวัดทั่วประเทศ โดยการชดเชยใช้แนวทางในการจัดสรรชดใช้ ซึ่งเป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวงต่าง ๆ ตาม พ.ร.บ. โรคระบาดในสัตว์ พ.ศ. 2558 ซึ่งมีการพิจารณาจากคณะกรรมการประเมินตามกฎกระทรวงกำหนดราคาสัตว์ที่ถูกทำลายจากโรคระบาด หรือมีเหตุอันสงสัยว่าเป็นระบาด หรือซากสัตวที่เป็นพาหะของโรคระบาด

เตรียมประกาศเขตโรคระบาด คุมการเคลื่อนย้ายรัศมี 5 กม. จุดเจอเชื้อ ASF

ส่วนการดำเนินการหลังตรวจพบโรคในประเทศ กรมปศุสัตว์จะดำเนินการประกาศเป็นเขตโรคระบาดและควบคุมการเคลื่อนย้ายในรัศมี 5 กม. รอบจุดที่พบโรค ร่วมกับพิจารณาทำลายสุกรที่มีเหตุอันควรสงสัยว่าเป็นโรค หรือมีความเชื่อมโยงทางระบาดวิทยากับฟาร์มที่เป็นโรคและจ่ายค่าชดใช้ราคาสุกรที่ถูกทำลาย

กรมปศุสัตว์ ระบุด้วยว่า สำหรับส่วนที่ไม่อยู่ในรัศมีการควบคุมโรค การเคลื่อนย้ายสุกรทุกวัตถุประสงค์จะต้องได้รับอนุญาตจากสัตวแพทย์ โดยคำนึงถึงเกษตรกรผู้เลี้ยงสุกรให้ได้รับผลกระทบน้อยที่สุด และการขออนุญาตนำสุกรเข้ามาเลี้ยงต้องได้รับการอนุญาตจากเจ้าหน้าที่

ลำดับเหตุการณ์ของโรคระบาดหมู

1 ธ.ค. 2564 เฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ สั่งปศุสัตว์เชิงรุกเร่งพัฒนาวิจัยวัคซีน ASF และจ่ายเงินเยียวยาช่วยเหลือเกษตรกร

13 ธ.ค. 2564 น.ส.รัชดา ธนาดิเรก รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เผยแพร่ข่าวประชาสัมพันธ์ว่า ประเทศไทยคงสถานะปลอดโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (ASF) หนึ่งเดียวในอาเซียน

24 ธ.ค. 2564 นายสัตวแพทย์สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ ชี้แจงกรณีไต้หวันตรวจพบกุนเชียงที่ปนเปื้อนเชื้อไวรัส ASF ที่ส่งมาจากไทย ว่าเป็นกุนเชียงที่ผลิตใน จ.นครราชสีมา และเป็นยี่ห้อที่ได้รับความนิยมจากนักท่องเที่ยว คาดว่าวัตถุดิบในการผลิตน่าจะมีการลักลอบนำเข้ามาจากประเทศเพื่อนบ้าน

30 ธ.ค. 2564 ภายหลังราคาหมูแพงขึ้นอย่างมากในช่วงปลายปี กรมปศุสัตว์ ไปชี้แจงที่กระทรวงพาณิชย์ บอกว่า เพราะปริมาณการเลี้ยงหมูลดลง และสาเหตุจากการระบาดของโรคพีอาร์อาร์เอส (PRRS) โรคท้องร่วงติดต่อในสุกร (PED) และโรคอหิวาต์สุกร (CSF) แต่ไม่ได้ระบุการมีโรคไวรัส ASF

7 ม.ค. 2565 ไทยรัฐพลัส เปิดสำเนาเอกสารแจ้งผลการชันสูตรซากหมูของหน่วยชันสูตรโรคสัตว์ กำแพงแสน คณะสัตวแพทย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ว่ามีหมูตายด้วยไวรัส ASF และแจ้งไปยังกรมปศุสัตว์แล้ว โดยเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นตั้งแต่เดือน ธ.ค. 2564

8 ม.ค. 2565 อธิบดีกรมปศุสัตว์ ชี้แจงโดยไม่ระบุว่ามี ASF ในไทย หรือไม่ แต่สั่งการให้หน่วยเฉพาะกิจ ดำเนินการค้นหาและสอบสวนโรค

9 ม.ค. 2565 มีการเผยแพร่หนังสือจากภาคีคณบดีคณะสัตวแพทยศาสตร์แห่งประเทศไทย 14 สถาบัน แจ้งยืนยันไปยังอธิบดีกรมปศุสัตว์ เรื่องพบเชื้อโรคไวรัส ASF โดยหนังสือระบุวันที่ตั้งแต่ 7 ธ.ค. 2564 วันเดียวกัน นายธนกร วังบุญคงชนะ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ได้ออกมายืนยันรัฐไม่เคยปิดบังโรคระบาดในหมู โรคที่ระบาดมีเพียง PRRS แต่ไม่พบการระบาดของโรค ASF

10 ม.ค. 2565 กรมปศุสัตว์ ระบุไม่เคยเห็นหนังสือจากภาคีคณบดีคณะสัตวแพทย์ฯ และยืนยันว่าไม่ได้ปกปิด พร้อมย้ำถึงการส่งหน่วยเฉพาะกิจไปตรวจสอบฟาร์มและโรงฆ่าที่ จ.ราชบุรี และนครปฐม

11 ม.ค. 2565 กรมปศุสัตว์ ประกาศการพบเชื้อไวรัส ASF จากตัวอย่างที่เก็บในโรงฆ่าสัตว์แห่งหนึ่ง ที่ จ.นครปฐม โดยเป็นการตรวจพบ 1 ตัวอย่าง จากที่เก็บมา 308 ตัวอย่าง นับเป็นครั้งแรกที่มีการยืนยันการพบเชื้อไวรัสชนิดนี้ในประเทศไทย

ด้านคณะรัฐมนตรี อนุมัติจ่ายงบประมาณกลางปี 2565 จำนวน 574.11 ล้านบาท สำหรับค่าใช้จ่ายในการป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร และโรคระบาดร้ายแรงในสุกรหรือหมูป่า เป็นค่าใช้จ่ายราคาสุกรที่ถูกทำลายตั้งแต่วันที่ 23 มี.ค.-15 ต.ค. 2564