Workation ทำงานด้วยเที่ยวด้วย ตลาดใหม่ในภูเก็ตที่ค่อย ๆ โต

ภายในร้านกาแฟบรรยากาศดีแห่งหนึ่ง ย่านเมืองเก่าภูเก็ต แอนดี้ ลี วัย 34 นั่งหลบอยู่ในมุมสงบมุมหนึ่งของร้าน จดจ่อกับคอมพิวเตอร์โน้ตบุ๊ก หน้าจอเต็มไปด้วยข้อมูลเกี่ยวกับยุทธศาสตร์ของแบรนด์สินค้าและบริการที่เขาหอบไปทำตามที่ต่าง ๆ บนเกาะภูเก็ต

แอนดี้ เป็นนักเดินทางชาวอเมริกัน เชื้อสายเกาหลี ที่เดินทางเข้ามาในภูเก็ตตั้งแต่ช่วงเปิดมาตรการภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์ ระยะแรก เมื่อ 12 ส.ค. เขาพักอาศัยอยู่ที่คอนโดมิเนียมแห่งหนึ่งในย่านตัวเมืองที่เขาจองผ่านเว็บ Airbnb มา หลังท่องเที่ยวพลางบวกทำงานทางไกลได้ 45 วัน แอนดี้ก็บินไปเกาหลีใต้เพื่อไปเยี่ยมลูกพี่ลูกน้องของเขาและพากลับมาเที่ยวที่ภูเก็ตด้วยกันในการมาเยือนครั้งที่ 2 เมื่อ 10 พ.ย. ที่ผ่านมา

"ผมมาจากลอสแอนเจลิส แคลิฟอร์เนีย มีบริษัทเป็นของตัวเอง และรับงานจากลูกค้า โดยทำงานทางไกล ซึ่งลูกค้าส่วนมากจะมาจากอเมริกา ผมทำงานทุกวันแต่บางครั้งก็พักวันหนึ่ง การใช้ชีวิตเป็นกิจวัตรเป็นสิ่งสำคัญที่ทำให้ผมมีวินัยในการทำงาน ผมมีกิจวัตรตอนเช้าที่จัดไว้สำหรับงาน และอื่น ๆ และทำซ้ำ ๆ จนเคยชิน" แอนดี้เล่าให้บีบีซีไทยฟัง

"เพื่อนผมมาภูเก็ตเพื่อร่วมงานเลี้ยงสละโสด และพวกเพื่อน ๆ ก็ชอบมาก ทำให้ผมรู้สึกว่าภูเก็ตเป็นเหมือนเกาะปาร์ตี้ ซึ่งตอนนี้ผมก็อายุ 30 กว่าแล้ว ปาร์ตี้เลยไม่ใช่เรื่องที่ผมสนใจมากนักอีกต่อไป ก็เลยไม่ได้คิดว่าจะมาเที่ยวภูเก็ต แต่เมื่อเห็นว่ามีภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์ แล้วได้ลองมาเที่ยว ถึงตอนนี้ ก็ได้รู้ว่าภูเก็ตไม่ได้มีแค่ปาร์ตี้ แถมยังค่อนข้างผ่อนคลายเสียด้วยซ้ำ"

แอนดี้ คือ หนึ่งในนักท่องเที่ยวในตลาด workation หรือ work and vacation ที่ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) พยายามดึงคนในประเทศ และพนักงานที่ทำงานทางไกลในต่างประเทศ เข้าสู่ประเทศไทย ในขณะที่นักท่องเที่ยวจากตลาดหลัก คือ จีน ยังไม่ได้รับอนุญาตให้ออกมาท่องโลก และผู้คนทั่วโลกยังต้องทำงานทางไกลเพื่อหลีกเลี่ยงการแพร่ระบาดของโควิด

เมื่อเดือน ต.ค. ปีที่แล้ว ททท. เปิดตัวโครงการ "Workation Thailand ทำงานเที่ยวได้ รวมใจช่วยชาติ" ชักชวนหน่วยงานไทยและประชาชนในประเทศ "เปลี่ยนทุกที่ของประเทศไทย" ให้กลายเป็นที่ทำงาน และจัดประชุม โดยร่วมกับสมาคมโรงแรมไทย และสมาคมภาคการท่องเที่ยว จัดราคาแบบสุดพิเศษ

เมื่อปลายเดือน ส.ค. ปีนี้ เว็บไซต์ค้นหาที่พักตากอากาศราคาถูก Holidu ประกาศรายชื่อ 147 อันดับ เมืองที่เหมาะกับการทำงานด้วยเที่ยวด้วย (Best Cities In The World For A Workation) ยกให้ กทม. เป็นเมืองอันดับ 1 ส่วนภูเก็ตและเชียงใหม่ติดอันดับ 10 ร่วมกัน โดยมีหลักเกณฑ์ค่าเฉลี่ย คือ ความเร็วของไวไฟ, จำนวนพื้นที่ของที่ทำงานสาธารณะร่วมกัน, ค่ากาแฟ 1 ถ้วย, ค่ารถแท็กซี่ต่อกิโลเมตร, ราคาเบียร์ 2 ดื่มในบาร์, ค่าเช่าอะพาร์ตเมนต์ 1 เดือน, ราคาอาหารต่อมื้อในร้านอาหารระดับกลาง, จำนวนแหล่งท่องเที่ยวที่ระบุไว้ในทริปแอดไวเซอร์ และจำนวนรูปที่มีแฮชแท็กทางอินสตาแกรม

ส่วนเมื่อ ต้นเดือน พ.ย. อมันพรีท บาจาจ ผู้จัดการทั่วไปตลาดอินเดีย เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ฮ่องกง และไต้หวันของ Airbnb ระบุว่า ไทยถือเป็นจุดหมายปลายทางยอดนิยมสำหรับ workation และเมื่อว่ากันถึงจุดหมายปลายทางที่นักเดินทางต่างประเทศต้องการเข้ามาเยี่ยมชมแล้วนั้น ภูเก็ต ถือเป็นสถานที่ยอดนิยมของไทยและขึ้นแท่นคำค้นหาหลักใน Airbnb

วิถีนักเดินทาง workation

ก่อนหน้านี้ แอนดี้ท่องเที่ยวทั่วสหรัฐอเมริกา แล้วไปเที่ยวรอบเวียดนาม และเกาหลีใต้ จากนั้นจึงมายังไทย ซึ่งเขาก็ท่องเที่ยวในแบบ workation ในทุกที่ และกล่าวว่าภูเก็ตเป็นสถานที่สำหรับทำงานและเที่ยวที่ดีมากแห่งหนึ่ง

"เวลาผมกลับถึงห้อง สมองผมจะสั่งการว่าถึงเวลาพักผ่อนแล้ว ผมเลยชอบนั่งทำงานตามคาเฟ่ หรือ co-working space ผมชอบคาเฟ่อยู่แล้ว และคาเฟ่ต่างๆ ในภูเก็ตก็ดีมากๆ กาแฟดีมากจริง ๆ ดีกว่าคาเฟ่ที่ไหน ๆ ในเกาหลีใต้ที่ผมลองมาเลย แถมอาหารที่นี่ก็อร่อยสุด ๆ แค่เดินเข้าคาเฟ่ ก็ยังสามารถเจอเมนูอาหารอร่อย ๆ ได้ ซึ่งมันไม่ได้เป็นแบบนี้ที่อเมริกา มันยากมากที่จะเดินเข้าคาเฟ่แห่งหนึ่ง แล้วสามารถกินอาหารอร่อย ๆ แถมยังนั่งต่อได้ทั้งวัน"

หลังจากนี้ แอนดี้กล่าวว่าจะลองสมัคร Special Tourist Visa เพื่ออยู่ต่ออีก 9 เดือน และมีความเป็นไปได้ที่จะเลือกภูเก็ตเป็นสถานที่ทำงานไปอีกระยะหนึ่ง

Workation และโรงแรมขนาดย่อม

ขณะที่ตลาด workation ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของนักท่องเที่ยวที่พำนักระยะยาวกำลังเพิ่มขึ้นในภูเก็ต ที่พักขนาดย่อมอย่างโฮสเทลก็ได้ต้อนรับนักท่องเที่ยวประเภทนี้เช่นกัน แม้ไม่มากเท่าที่พักแบบวิลล่า คอนโดมิเนียม และบ้านเช่า

วิมพ์วิภา อ่องเจริญ เจ้าของโรงแรม Book a Bed และ The Tint ซึ่งตั้งอยู่ใจกลางเมืองภูเก็ตเล่าว่า จำนวนของผู้เข้าพักที่เป็นนักท่องเที่ยวมีจำนวนมากขึ้นตั้งแต่ภูเก็ตเปิดเกาะภายใต้มาตรการภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์ และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะโรงแรม Book a Bed ที่เห็นได้ชัดว่ามีนักท่องเที่ยวที่มาเข้าพักพร้อมใช้พื้นที่ส่วนกลางภายในโรงแรมทำงานไปด้วยระหว่างวัน

เธอเล่าว่าพื้นที่ส่วนกลางที่เป็นโต๊ะและเก้าอี้ไม้ยาวซึ่งพบเห็นชาวต่างชาติหิ้วคอมพิวเตอร์โน้ตบุ๊กลงมาทำงานจนชินตานั้น นอกจากจะเป็นพื้นที่พักผ่อนและทำงานแล้ว ยังเป็นพื้นที่พบปะพูดคุยของนักเดินทางจากหลากหลายมุมโลกอีกด้วย

"พื้นที่ตรงนี้ถือเป็นไฮไลต์ เพราะพอมีนักท่องเที่ยวเข้ามาจากหลายประเทศเขาก็ต้องการแชร์ประสบการณ์ของกันและกัน บางทีมาจากคนละที่เลย 6 คน สรุปไปเที่ยวเกาะพีพีด้วยกัน"

เทรนด์ Workation กับยอดจองห้องพัก

แน่นอนว่าเทรนด์เที่ยวไปทำงานไปอย่าง workation ในภูเก็ตนั้น มีส่วนในการกระตุ้นยอดจองที่พักให้พุ่งสูงขึ้น โดยเฉพาะที่พักที่รองรับผู้เข้าพักระยะยาว ซึ่งจากการพูดคุยกับ ก้องศักดิ์ คู่พงศกร นายกสมาคมโรงแรมภาคใต้ และเจ้าของโรงแรม The Vijitt Resort ในย่านราไวย์ พบว่านักท่องเที่ยวที่มาพักระยะยาวส่วนใหญ่จะเลือกพักในวิลล่า ด้วยเหตุผลเรื่องความคุ้มราคาและความเป็นส่วนตัว ซึ่งยอดจองเหล่านี้ก็มักมาจากช่องทางยอดฮิตอย่าง Airbnb

ก้องศักดิ์กล่าวกับบีบีซีไทยว่า นักท่องเที่ยวกลุ่มพักระยะยาว หรือ long stay มักพักในวิลล่า และเสริมว่าพวกที่มาพักโรงแรมมักเป็นกลุ่มนักท่องเที่ยวเพื่อการพักผ่อนหย่อนใจ (leisure market) ภายใต้ภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์ที่มาอยู่เฉลี่ยไม่เกิน 10 วัน แต่หลายโรงแรมก็เริ่มปรับห้องพักและบริการเพื่อรองรับกลุ่ม long stay มากขึ้น

"จากการที่โควิด-19 ทำให้คนต้อง work from anywhere ทำให้คนทำงานไปอยู่ที่ไหนก็ได้ กลุ่มนี้ที่เห็นก็จะเริ่มมีจากกรุงเทพฯ ที่ออฟฟิศให้ทำงานจากที่บ้าน เขาก็มาอยู่ภูเก็ตได้ ซึ่งก็เห็นอยู่หลายโรงแรม... ที่รองรับกลุ่ม long stay ที่เป็น digital nomad (กลุ่มคนทำงานด้านไอทีที่อยู่ไม่เป็นหลักแหล่ง) ซึ่งเดิมทีราไวย์ก็เป็นที่นิยมของ expat อยู่แล้ว"

ในส่วนของการกระตุ้นการท่องเที่ยวในกลุ่มนี้โดยภาครัฐ ก้องศักดิ์มองว่า รัฐบาลยังไม่ได้ออกมากระตุ้นในส่วนนี้มากนัก เขาเห็นว่ารัฐควรช่วยสร้างกระแส เพื่อให้เกิดความรู้สึกอยากมากันมากขึ้น

"ส่วนโรงแรมเองก็ต้องปรับตัว ต้องมาดูว่าคนที่เขาอยู่ยาวเป็นเดือน ๆ เขาต้องการอะไร ส่วนภายในสมาคมเอง เวลามีข้อมูลอะไรก็จะส่งข้อมูลลงในกลุ่มไลน์เพื่อสื่อสารกับสมาชิก หลังจากเกิดโควิด-19 เราก็คิดกันในเรื่อง หลักการ GEMMS (Gastronomy, Education, Marina, Medical, Sport City, Smart City) เพื่อกระตุ้นการท่องเที่ยวและการเดินทาง ซึ่งกลุ่ม workation ก็เป็นกลุ่มที่เดินทางมาแล้วก็เกี่ยวข้องกับเรื่องพวกนี้"

ภาครัฐพร้อมรองรับ

นันทาศิริ รณศิริ ผู้อำนวยการ ททท. สำนักงานภูเก็ต กล่าวกับบีบีซีไทยว่า กลุ่ม workation นั้นเป็นเป้าหมายในการโปรโมตการท่องเที่ยวของ ททท. ภูเก็ตมาตั้งแต่ช่วงต้นปีนี้ โดยมุ่งเน้นไปที่กลุ่มคนไทยและชาวต่างชาติที่ทำงานในไทย เนื่องจากขณะนั้น ประเทศไทยไม่สามารถเปิดรับนักท่องเที่ยวต่างประเทศได้

"อย่างที่ไปเจอด้วยตัวเอง ตอนนี้ก็มีอาจารย์มหาวิทยาลัยชื่อดังมาอาศัยอยู่ที่ภูเก็ตระยะยาว โดยสอนผ่าน Zoom ซึ่งนี่ก็เป็นเทรนด์ที่เกิดมาแล้วระยะหนึ่ง และเราเองก็พยายามที่จะเป็น trend setter ว่าการมาท่องเที่ยวภูเก็ตก็สามารถทำงานไปได้ด้วยค่ะ"

นันทาศิริกล่าวว่า จากการที่ปิดประเทศไปเกือบสองปีนั้น เมื่อเปิดประเทศให้มีการท่องเที่ยว ททท. เล็งเห็นว่าพฤติกรรมการท่องเที่ยวและไลฟ์สไตล์ของนักท่องเที่ยวปรับเปลี่ยนไป และการประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยวแบบเที่ยวไปทำงานไปนี้จะช่วยกระตุ้นจำนวนนักเดินทางให้เข้ามาในภูเก็ต

"หลายที่ก็มีมาตรการให้พนักงาน work from anywhere เราก็เลยใช้จุดนี้มาโปรโมตการท่องเที่ยวในจังหวัดภูเก็ต ไม่ว่าจะเป็นตลาดนักท่องเที่ยวไทยหรือต่างประเทศ กลุ่มต่างประเทศส่วนมากจะเป็นกลุ่ม digital nomad มีโน้ตบุ๊กตัวหนึ่ง เดินทางเข้ามาแล้วมาอยู่ยาว... การมาอยู่ในแหล่งท่องเที่ยวที่เป็น world class destination อย่างภูเก็ต ก็สามารถพักในรีสอร์ตที่ดี ๆ มีสิ่งอำนวยความสะดวกครบครันขณะที่ทำงานไปด้วยได้"

นันทาศิริกล่าวว่า ททท. ได้ร่วมมือกับสมาคมธุรกิจท่องเที่ยวจังหวัดภูเก็ตในการสำรวจสถานที่ท่องเที่ยวต่าง ๆ ที่เหมาะสำหรับการนั่งทำงานและสามารถเพลิดเพลินไปกับบรรยากาศได้พร้อม ๆ กัน

"มีที่หนึ่ง เราเอาแผ่นชาร์ตมาวาง แล้วนั่งคุยไป ทำงานไป อยู่ในแหล่งท่องเที่ยวที่เป็นธารน้ำ เราก็เอาเท้าแช่น้ำไปด้วย ซึ่งเป็นภาพของการ work from anywhere จริง ๆ"

นอกจากนี้ เธอยังเสริมว่ากิจกรรมสร้างสัมพันธ์ในทีม (team building) นั้นก็เป็นส่วนหนึ่งของ workation โดยภูเก็ตเองก็มีสถานที่ที่สามารถจัดกิจกรรมดังกล่าวอยู่มากมายพร้อมสิ่งอำนวยความสะดวกครบครัน

ทั้งนี้ ผอ.ททท. สำนักงานภูเก็ต ระบุว่า ตั้งแต่ภูเก็ตเปิดโครงการภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์ตั้งแต่ 1 ก.ค. จนถึง 2 ธ.ค. ภูเก็ตมีนักท่องเที่ยวเข้ามากกว่า 98,800 คนแล้ว ซึ่งยังไม่รวมนักท่องเที่ยวที่เดินทางมาจากจังหวัดอื่น ๆ อีกจำนวนหนึ่ง และคาดว่านักท่องเที่ยวกลุ่ม workation ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของนักท่องเที่ยวที่มาพำนักระยะยาว จะมีจำนวนเพิ่มสูงขึ้นในช่วงฤดูกาลท่องเที่ยวนี้

"เมื่อเข้าฤดูกาลท่องเที่ยว จะมีกลุ่มที่หนีหนาว เข้ามาพักแบบ long stay กันมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็น ยุโรป รัสเซีย สแกนดิเนเวียร์ นอร์ดิก ในช่วงนี้เราตั้งเป้าจำนวนนักท่องเที่ยวที่เข้ามาไม่ต่ำกว่าเดือนละแสนคน แต่เราก็ต้องดูสถานการณ์ปัจจัยภายนอกประเทศ สถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อโควิด-19 ซึ่งตัวเลขมันผันแปรอยู่ตลอดเวลาค่ะ"