วิกฤตโรฮิงญา: เมียนมาประกาศรับผู้ลี้ภัยครอบครัวแรกกลับประเทศ

เมียนมาประกาศว่าได้รับชาวโรฮิงญาครอบครัวแรกกลับจากบังกลาเทศแล้ว แม้จะมีคำเตือนจากองค์การสหประชาชาติว่า การเดินทางกลับเมียนมาอาจไม่ปลอดภัย

นับตั้งแต่กองทัพเมียนมาใช้มาตรการรุนแรงเมื่อเดือนสิงหาคมปีที่แล้ว มีชาวโรฮิงญาราว 700,000 คน ที่อพยพหนีข้ามชายแดนเข้าไปยังบังกลาเทศ โดยองค์การสหประชาชาติ กล่าวหาเมียนมาว่า "ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์" แต่รัฐบาลเมียนมาปฏิเสธ

เมื่อวานนี้ มีครอบครัวชาวโรฮิงญาที่ประกอบด้วยสมาชิกห้าคน เดินทางถึง "ค่ายรับกลับประเทศ" และได้รับเครื่องอุปโภคบริโภค พร้อมบัตรประจำตัว หากได้รับการยืนยัน นี่จะเป็นชาวโรฮิงญากลุ่มแรก ที่เมียนมารับกลับประเทศ นับตั้งแต่เกิดวิกฤตเมื่อปีที่แล้ว

รัฐบาลเมียนมาระบุว่า เท่าที่ผ่านมา ได้เดินหน้าปราบปรามกลุ่มติดอาวุธชาวโรฮิงญาในรัฐยะไข่อย่างสมเหตุสมผล และเมื่อเดือนที่แล้ว ได้สั่งจำคุกทหารเจ็ดนายที่มีความผิดโทษฐานฆ่าชายชาวโรฮิงญา 10 คนแล้ว แต่ผู้ลี้ภัยที่หนีความรุนแรงเข้าไปยังบังกลาเทศ กล่าวว่า การปราบปรามของกองทัพเมียนมา เกิดขึ้นในวงกว้าง และมีการฆ่า ข่มขืน รวมถึงเผาหมู่บ้านมากมาย

ชาวโรฮิงญาส่วนใหญ่ เป็นผู้ที่นับถือศาสนาอิสลาม และเป็นชนกลุ่มน้อยในเมียนมา ซึ่งรัฐไม่ให้การรับรองสัญชาติและมองว่าเป็นคนเข้าเมืองผิดกฎหมายจากบังกลาเทศ

บทวิเคราะห์

โดยนิค บีค ผู้สื่อข่าวประจำเมียนมา

รัฐบาลเมียนมาโพสต์ภาพลงเฟซบุ๊ก โดยแสดงให้เห็นว่ามีผู้ชายหนึ่งคน ผู้หญิงสองคน และเด็กสองคน ยืนถือบัตรประจำตัวโดยมีธงเมียนมาเป็นฉากหลัง รวมถึงมีภาพที่คนเหล่านี้เข้ารับการตรวขสุขภาพ และให้ปากคำกับทหารเมียนมาในเครื่องแบบ

การมีครอบครัวชาวโรฮิงญากลุ่มแรกเดินทางกลับรัฐยะไข่ ถือได้ว่าเป็นมีนัยสำคัญ แต่ในความเป็นจริงแล้ว เรายังไม่มีข้อมูลเกี่ยวกับคนในภาพถ่ายดังกล่าวมากนัก และยูเอ็นยังไม่ได้ให้การยืนยันว่าคนกลุ่มนี้เป็นใคร เหตุใดจึงเดินทางกลับ และมีอะไรเป็นเครื่องรับประกันความปลอดภัยให้พวกเขา

สำหรับชาวโรฮิงญาที่ลี้ภัยอยู่ในเมืองค็อกซ์บาซาร์ขณะนี้ มีหลายคนที่เคยให้การถึงกรณีข่มขืนและฆาตกรรมโดยทหารเมียนมา ซึ่งคนเหล่านี้ไม่มีเจตนาจะเดินทางกลับภูมิลำเนาอีกแล้ว สำหรับคนที่เลือกกลับไป ก็อาจต้องติดอยู่ในค่ายผู้พลัดถิ่นอีกหลายปี เช่นเดียวกับที่เคยเกิดขึ้นกับผู้ที่เลือกเดินทางกลับไปหลังจากเหตุการณ์ความรุนแรงครั้งก่อน ๆ

ภาพถ่ายที่รัฐบาลเมียนมานำออกเผยแพร่ มีคำบรรยายว่า ครอบครัวชาวมุสลิมรับบัตรยืนยันของรัฐบาล โดยไม่ได้ใช้คำว่าโรฮิงญา และบัตรดังกล่าวไม่ใช่บัตรรับรองสัญชาติ ซึ่งผู้นำชาวโรฮิงญาในค่ายผู้ลี้ภัยที่บังกลาเทศไม่ยอมรับเอกสารดังกล่าว

เมื่อวานนี้ หรือเพียงหนึ่งวันก่อนที่รัฐบาลเมียนมาจะเผยแพร่ข่าวการรับครอบครัวชาวโรฮิงญากลับประเทศ สำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติหรือยูเอ็นเอชซีอาร์ เตือนว่า สถานการณ์ในเมียนมา "ยังไม่เอื้ออำนวยต่อการเดินทางกลับไปอย่างปลอดภัย สมศักด์ศรี และยั่งยืน"

ยูเอ็นเอชซีอาร์ ระบุด้วยว่า "ผู้ลี้ภัยในบังกลาเทศ ได้กล่าวก่อนที่จะพิจารณาเดินทางกลับเมียนมาว่า ต้องการเห็นความคืบหน้าที่ชัดเจน ในเรื่องการรับรองสัญชาติและสถานะ ความปลอดภัย และการมีสิทธิขั้นพื้นฐานในรัฐยะไข่ซึ่งเป็นภูมิลำเนาเดิม"